Arkadiusz Sieroń

Neutralność pieniądza... ależ to sformułowanie jest naiwne. Zwłaszcza po przeczytaniu tej książki. Mogłaby ona obalić wiele dogmatycznych wyobrażeń wyznawców inflacji monetarnej, gdyby tylko po nią sięgnęli. Autor włożył sporo pracy (bibliografia!) w dogłębne przestudiowanie tematu. Zajął się omówieniem wielu tez dotyczących neutralności pieniądza, opisał dokładnie teorię efektu Cantillona, przytoczył myślicieli ekonomicznych zajmujących się tym tematem, sklasyfikował przedmiot pracy pod różnymi kryteriami (z czego niektóre wprowadził sam) oraz omówił bardzo szczegółowo skutki wzrostu podaży pieniądza. Podsumowując, doszedł do wniosku, że efekt Cantillona ma wpływ na cykle koniunkturalne (ich powstawanie),tworzenie się baniek cenowych, rozrost sektora finansowego i wzrost nierówności dochodowo-majątkowych. Dobrych i wartościowych rzeczy w tej książce znajdzie się mnóstwo. Ciężko autorowi przylepić łatkę ideologiczną, bo po prostu robi co może, by przeanalizować materiał możliwie najbardziej obiektywnie. Jedyne słabsze elementy pracy to częste powtarzanie się oraz brak omówienia jednej, wydaje mi się, że dość istotnej, rzeczy, mianowicie wpływie zwiększonej ilości pieniądza na ceny. Efekt Cantillona zakłada, że zwiększone salda gotówkowe pierwszych beneficjentów wzrostu podaży pieniądza, poprzez ich wzmożone zakupy, mogą wpłynąć na wzrost cen. Zasadniczo uznaje się to za oczywiste prawo ekonomiczne, jednak mam wrażenie, że jest to słabo akcentowane choćby dlatego, że mechanizm ten bywa kwestionowany przez zwolenników stymulacji konsumpcji, którzy twierdzą, że mogą zostać uwolnione nowe moce produkcyjne (!). Książkę oceniam jako wybitną głównie z tego powodu, że (co potwierdza także sam autor) wyraźnie brakuje literatury zajmującej się efektem Cantillona sensu stricto. Ponadto dokłada ona spory bagaż wiedzy analitycznej do tego, co już udało mi się pozyskać z innych książek ekonomistów austriackich. Faktycznie, z mojej obserwacji wynika, że na razie to tylko ASE bierze pod uwagę efekt pierwszej rundy, podczas gdy pozostali wydają się o tym milczeć lub mocno marginalizują jego znaczenie. Polecam.