Zmierzch

Najciekawszy jest w tej publikacji kontekst: dostajemy oryginalne krótkie opowiadanie z 1994 roku oraz jego poprawioną wersję z 2011 po katastrofie w Fukushimie. Niby ta sama historia, ale jakby przefiltrowana przez nowe realia. Dzięki wstępowi Karoliny Bednarz lepiej możemy zrozumieć okoliczności powstania „Niedźwiedziego boga” i jego sens. Z kolei czytając posłowie prof. Beaty Kubiak Ho-Chi dostajemy wyjaśnienie na temat powstania tej pracy i jej tłumaczenia w Polsce. Chciałoby się też więcej publikacji, które umożliwiałyby takie dwujęzyczne śledzenie tekstu, bo to wydanie na jednej stronie posiada wersję japońską, na drugiej mamy polskie tłumaczenie.

„(…) wszyscy jesteśmy sfrustrowani i smutni. Pozornie mamy wszystko, ale czegoś ciągle nam brakuje. Nikt nie posiadł wszystkiego, czego pragnie. Wszyscy jesteśmy samotni”. „Na tym polega tajemnica życia? Nie dane nam osiągnąć tego, ku czemu usilnie zmierzamy, ale gdy godzimy się i porzucamy naszą przeszłość, nie wiadomo skąd spada na nas rozwiązanie”. To dobre podsumowanie opowiadania Okamoto – wszyscy staramy się być szczęśliwi na różne sposoby, ale jeśli zafiksujemy się na jednej tylko rzeczy, może nam umknąć coś, co jest jeszcze piękniejsze od naszego marzenia. Właśnie w ten sposób potrafimy siebie niszczyć. U Okamoto jest mnóstwo opisów przyrody – barwnych, zachwycających. Jednocześnie postacie borykają się z wewnętrznymi demonami i cierpieniem. Kontrast tych dwóch rzeczy, czyli zapierającej dech w piersi natury i ciężaru rozterek, tak dobrze ze sobą współgra, że jeszcze bardziej uderza czytelnika cały dramatyzm sytuacji. Przebija z „Gorączki…” stoicyzm Masako, ale nawet Mataichiego. My sami, nieraz bardziej niż samo społeczeństwo, narzucamy sobie pewne oczekiwania i obowiązki, ale na większość rzeczy nie mamy wpływu. Jedyne co można zrobić, to zaakceptować okoliczności i się do nich dostosować. Brzmi może przygnębiająco, ale przebija z tej historii siła i wytrwałość.

Mroczne i niepokojące, a zarazem brzmiące jak baśnie od których nie da się oderwać. W opowiadaniach Ango to kobiety przerażają, są jak tajemnicze demony. A mężczyźni ulegają ich czarom, popełniając nieodwracalne czyny. Lubię taki prosty język pisarzy. Wychodzi wtedy ich talent, nie przykrywają niedoskonałości pięknym słownictwem. Pozostaje fakt i czytelnicy skupiający się na sensie historii. A nad opowieściami tego pisarza będę musiała jeszcze posiedziecieć i pomyśleć...

Osobiście mi się podobały, bardzo specyficzne, niektóre dziwniejsze od innych. Ale faktycznie uważam, że to książka bardziej skierowana do kobiet, bo często opisywane są sytuacje, które nie każdemu są tak samo znajome. Dużo treści o tym jak mężczyźni postrzegają kobiety, kobiety mężczyzn i kobiety inne kobiety! Do tego dochodzi wątek dorosłości - korporacji, dorastania, odnajdywania się w tym wszystkim, starzenia, dopasowywania do społeczeństwa. Jako osoba, która dopiero co zaczyna wchodzić w ten świat urzekło mnie to, w pewien sposób czułam się mniej osamotniona, bo skoro bezimienne bohaterki tutaj też mają takie myśli i przeżycia, to raczej wiele kobiet w naszym świecie też. Mimo wszystko nie każde opowiadanie mnie interesowało, czy poruszyło, więc pozwolę sobie na ocenę 6, wyżej niż przeciętna, ale nie na poziomie innych tytułów, które mi się podobały.

Jestem bardzo pozytywnie zaskoczona tym opowiadaniem, bo wszystkie dotychczasowe teksty Dazaia wydawały mi sie traktować o tym samym- nieszcześliwy człowiek, uzależnienia, świadome dążenie do samounicestwienia... W "Uczennicy" dostałam coś, co stało sie dla mnie pewnym orzeźwieniem, pozwoliło nieco inaczej spojrzeć na twórczość autora, na nowo docenić jego kunszt. W opowiadaniu zaskakuje pierwszoosobowa narracja z perspektywy nastolatki. Dazai wciela się tu w rolę dorastającej dziewczynki, która pełna jest sprzeczności - czasami widzi świat oczami dziecka, czasami dojrzałej kobiety, czasami mówi o typowo dziecięcych problemach, ale w przeważającej części porusza dość trudne tematy dotyczące relacji w rodzinie, relacji społecznych, doświadczania swoich emocji i samego siebie jako człowieka. Wydaje mi się, że to krótkie opowiadanie iest idealne na pierwsze spotkanie z twórczością Osamu Dazaia. Jest nieco bardziej melancholijne i mniej w nim brzydoty i auto destrukcji z którą tak kojarzę tego japońskiego pisarza.

Są w tym wszystkim treści interesujące (autoanaliza własnej tożsamości na tle kultury i historii Japonii lat 30. i 40.), ale mam zastrzeżenia do literackiej wartości tłumaczenia. Nie wątpię, że jest "wierne", ale wolałbym chyba tłumaczenie "piękne", które ciekawiej oddawałoby urodę prozy Mishimy, o której tłumaczka wspomina w posłowiu. Polszczyzna tłumaczenia jest najczęściej nijaka, dość sztywna i sucha, przez co niektóre fragmenty (choćby o masturbacji czy naturze miłości) sprawiają wrażenie literacko miernych i wydumanych

Piękne, poruszające opowiadania. Dominuje temat straty, żałoby, nieobecności i powtarzalności losu. Wszystkie teksty na wysokim poziomie, każda kolejna historia wydawała mi się lepsza od poprzedniej. Przed lekturą, warto zapoznać się ze wstępem jednej z tłumaczek, to rozjaśnia wiele kwestii kulturowych i sprawia, że odbiór staje się pełniejszy.

Zbiór zawiera opowiadania dość nietypowe, jednak można w nich znaleźć ciekawą puentę. Mi osobiście najbardziej spodobał się styl pisania autora - jego dobór słów i urzekający sposób opisywania nawet tych przyziemnych kwestii. Myślę, że warto przeczytać, chociażby dla wyrobienia własnej opinii.

To moje pierwsze spotkanie z jego twórczością i zdecydowanie udane. Zbiór siedmiu opowiadań, z których każde jest inne, ale wszystkie łączy fascynacja ludzką psychiką, obsesją i tym, co wymyka się normom. Historie bywają mroczne, groteskowe, momentami wręcz niepokojące, ale jednocześnie czyta się je bardzo płynnie. Edogawa sprawnie balansuje między klasycznym kryminałem (widać inspiracje m.in. Arthurem Conan Doylem) a psychologiczną grozą i estetyką dziwności. Nie mam jednego ulubionego opowiadania. Każde zapadło mi w pamięć z innego powodu. Na szczególne wyróżnienie zasługuje jednak tytułowa "Gąsienica", która najmocniej uderza emocjonalnie. To zbiór, który momentami potrafi wytrącić z komfortu, ale właśnie dzięki temu zostaje w głowie na dłużej. Chętnie sięgnę po więcej książek od tego autora.

To moja druga styczność z twórczością Dazai'a. Po "Zatraceniu", które wyrzuciło mnie z butów mieszaniną frustracji, złości i żalu jednocześnie, muszę przyznać, że Osamu Dazai miał wyjątkowy talent do zarówno solidnego wpieniania czytelnika, ale także budowania w nim wzruszenia, poczucia melancholii, choć przede wszystkim też znużenia. Być może nawet w niektórych z jego opowiadań dotarłam do granic swojej wrażliwości. A może to kwestia tego, że w życiu też nie miałam łatwo i obserwowanie kajania się narratora, którym bądź co bądź jest jakimś mniej lub bardziej podkręconym lutrem dla postaci autora, w którymś momencie przekroczyło znaną mi definicje wyrozumiałości. Nie mniej, szczerze uwielbiam za to Dazaia. Uwielbiam jego twórczość za kalejdoskop emocji, jakie jego utwory wywołują. I tak, są monotonne, traktują większości o tym samym, ale dzięki temu; dzięki tej intymności emocjonalnej, pozwalają dostrzec nas, ludzi, jako między innymi bardzo krnąbrne jednostki z zapędami do wpadania wciąż w te same bolączki, pomimo świadomości działań, jakich się podejmujemy. Osamu Dazai miał po prostu niebywały talent do obrazowania tego, co wszystkich nas w sobie denerwuje, załamuje i doprowadza nieraz do łez. Nie powiem jednak, że wszystkie opowiadania z tego zbioru przypadły mi do gustu. Moimi faworytem na pewni jest: "Sto widoków Fuji", które w moim odczuciu kreuje obraz narratora, jako człowieka innego niż wszyscy, bo analizującego krajobraz sławnej góry z kątów niekorzystnych. Trawionego poczuciem wyższości względem tych, który dostrzegają w niej piękno widziane tylko z tych kilku szczególnych miejsc. Hipokryzja płynąca z tego tytułu rozczula mnie do głębi. Chociaż nie wiem czy będzie dostrzegana w pełni przy jednorazowym zanurzeniu się tylko w to opowiadanie. Ostatni utwór natomiast, który z przyczyn zdecydowanie tragicznych nie został ukończony jest tym szczególnie ciekawy, że w zasadzie wyłamywał się już z ram poprzednich koncepcji. I chyba właśnie dlatego tak bardzo zapadł mi w pamięć. Nie tyle, że był ostatni, ale że przekazywał wizję zmiany nastawienia narratora. Cóż, fakt, że nie został nigdy ukończony w jeszcze bardziej dojmujący sposób przedstawia nieprostoliniową i niepłaską emocjonalność każdego z nas. Pewnie wrócę do tego zbioru, a wtedy też ta opinia wzbogaci się w kolejne, może trochę zbyt pompatyczne linijki tekstu. :)

Opowiadania japońskie to krótki zbiorek tekstów autorstwa Ryūnosuke Akutagawa i Atsushi Nakajima, który w praktyce okazał się dla mnie bardziej chiński niż japoński w klimacie i tematyce. I właśnie ta kulturowa perspektywa była jednym z ciekawszych elementów tej lektury. To niewielkie objętościowo opowiadania, oparte głównie na prostych motywach, przypowieściach i refleksjach nad naturą człowieka. Czyta się je lekko, z przyjemnością, choć bez większych emocjonalnych wstrząsów czy literackich fajerwerków. Najlepiej sprawdzają się jako spokojna, krótka podróż w świat dalekowschodnich historii i filozoficznych obserwacji. Zostało po tej książce poczucie obcowania z czymś sympatycznym i subtelnym — niekoniecznie wybitnym czy szczególnie zapadającym w pamięć, ale przyjemnym w odbiorze i wartym poznania dla samego klimatu i odmiennej wrażliwości literackiej.

Wbrew okładce, kolory opowiadań zebranych wewnątrz mają pełną gamę odcieni. To ogród, nie tylko poprzez bogactwo tego, co żyje, ale także historii bohaterów. Opisy, choć jest ich naprawdę wiele, wcale nie męczą, pobudzają wyobraźnię, pomagają czytelnikowi podążać za relacjami, uczuciami, naturą. To nie jest mój ulubiony sposób budowy utworu literackiego, a jednak wciągnął mnie do siebie i zachwycił. Polecam.

Czegoś takiego szukałam i nie spodziewałam się znaleźć :) Krótka, przewrotna i duszna historia. Podobał mi się koncept tego, że ludzie są podobno blisko siebie, lecz każde z nich nie potrafi mówić wprost o pragnieniach i knuje intrygi. Sama forma pamiętnika-dziennika, pisanego rzekomo dla samego siebie, a trochę dla tej drugiej osoby - bardzo przewrotna i wykorzystana w interesujący sposób, nie bez przyczyny. Oszczędna forma pamiętnika również miała swój niepowtarzalny urok. Style żony i męża różniły się, co rzadko się zdarza. To na pewno nie ostatnia książka tego autora, po którą sięgnę. Czytało się szybko i z zainteresowaniem. PS: Doczytałam, że tłumaczenie robiła ta sama Pani, która tłumaczy książki Murakamiego - to czuć, język jest naprawdę dobry - oraz że zakończenie zostało ocenzurowane. Muszę o tym więcej poczytać :)

"Ministerstwo moralnej paniki" to dzieło osobliwe - i to "na dobre i na złe". Trudno jednoznacznie ocenić ten zbiór jako całość, ponieważ znajdujące się w nim opowiadania stanowią oddzielne, autonomiczne i zupełnie ze sobą niepowiązane historie (z wyjątkiem "Na dwa sposoby", które doczekało się tutaj kontynuacji, więc finalnie składa się z 2 części o tym samym tytule). Są to w dodatku teksty, które nierzadko skrajnie się od siebie różnią - i to zarówno pod względem poruszanej w ich obrębie problematyki, stylu, jak i formy wypowiedzi. Ponadto, jak na zbiór opowiadań, które podobno traktują o miłości, osobiście mam wrażenie, że samej "miłości" - tej prawdziwej i spełniej jest tutaj stosunkowo niewiele. W przypadku wielu tytułów jest to raczej próba bezkompromisowego rozprawienia się ze stereotypami, jakie na przestrzeni dziejów narosły wokół tego pojęcia w przestrzeni publicznej na wskutek funkcjonujących norm społecznych czy istniejących uwarunkowań kulturowych. Ot, wielka demaskacja iluzji miłości... albo też zbiór wielu niespełnionych miłości. Początkowe opowiadania czytało mi się bardzo dobrze, ale w połowie dopadł mnie przedłużający się zastój - w pewnym momencie myślałam nawet, żeby całkowicie przerwać i odpuścić już sobie pozostałe tytuły. Tak się jednak nie stało. W końcu powróciłam do czytania i skończyłam całość. I dobrze, bo część z tych znajdujących się bliżej końca opowiadań również przypadła mi do gustu. Ostatecznie, więc "Ministerstwo moralnej paniki" jako całość oceniam raczej średnio, ponieważ niektóre opowiadania podobały mi się bardziej (a nawet bardziej niż bardziej), niektóre mniej (a inne wcale) - dodatkową gwiazdkę dodaję za te historie, które szczególnie zwróciły moją uwagę i zapadły mi w pamięć. Jak na mój gust za dużo było tutaj scen erotycznych i treści z tym związanych lub do tego nawiązujących. Choć z drugiej strony, zapewne można się było tego spodziewać, bo jakby nie patrzeć ta "moralna panika" w tytule to sugeruje. Z resztą, być może problem dla mnie wcale nie stanowi ilość tych scen, a ich jakość - sposób w jaki zostały przedstawione (w moim odczuciu jednak dość bezpośrednio i dosadnie, by nie powiedzieć "obscenicznie"). Było też kilka momentów, w moim odczuciu, cóż, po prostu obrzydliwych (zwłaszcza te związane z postacią wiedźmy z "Na dwa sposoby")... Podobało mi się natomiast ukazanie lokalnego kolorytu, uchwycenie singapurskiej swoistości i różnorodności - pojawia się tutaj bardzo dużo nazw własnych, zwłaszcza związanych z lokalnymi potrawami, których znaczenie i charakterystyka są szczegółowo objaśnione w przypisach. Zbiór ten jest więc nie tylko "osobliwy", ale dla przeciętnego polskiego czytelnika może wydawać się na swój sposób niemal "egzotyczny". Myślę, że warto sięgnąć po ten tytuł i wyrobić sobie własną opinię na jego temat, a że jest to naprawdę różnorodny zbiór opowiadań, to potencjalnie każdy może znaleźć tutaj coś dla siebie. To również dobra okazja, aby dowiedzieć się czegoś nowego o Singapurze czy poznać różnice kulturowe (a może nawet jakieś podobieństwa). Ja osobiście nie żałuję poświęconego tej książce czasu i uważam, że było warto - szczególnie dla tych kilku opowiadań, które naprawdę mi się spodobały. Myślę nawet, że w przyszłości chętnie wrócę jeszcze do "Ministerstwa moralnej paniki", ale tym razem już tylko po to, żeby przeczytać ponownie moje ulubione tytuły z tego zbioru, czyli: "Król Caldecott Hill", "Miłość to żadna wielka prawda" czy "Alice, to ty musisz być środkiem wszechświata". I może jeszcze dwa opowiadania, które wciąż jawią mi się jako dość enigmatyczne i mam poczucie, że potencjalnie mogą skrywać znacznie więcej znaczeń i ukrytych treści niż te, które dotąd udało mi się odkryć: "Karuzela i fort" i "Pralniomat".

Uff, mocna książka. Problem z rozprzestrzenianiem się wirusa HIV zwykle kojarzymy z kwestiami takimi jak aktywność seksualna, czy narkomania, a tu mamy historię, która poszła w zupełnie inną stronę (i to jeszcze opisuje prawdziwe w tamtym czasie i regionie zjawisko). Przykro się to czytało, ale nie dało się odwrócić wzroku i odłożyć tej książki na bok.

Nie zgadzam się z opiniami, ze książka jest ciężka i ponura. Autorka często obraca się w obszarze tematów trudnych wyjątkowo lekkim stylem pisania. Dla mnie to ciekawa forma oddania ulotności chwil, wielowymiarowości sytuacji. Czasem nie potrzeba wielu słów by zawrzeć dużo tresci. Autorka pozostawia przestrzeń na dopowiedzenie sobie niewypowiedzianego. Mimo wszystko Kuchnia jest lepszą pozycją na zapoznanie się z autorką. Gdyby dało się dawać 0,5 gwiazdki dałabym N.P 6,5

Otaczał mnie smutek jaki niesie z sobą dżdżysty świt. Ach, drga powietrze. Że mieszkam poza grobem, to tyle tylko. Nic więcej nie mogę powiedzieć. Wysokie łodygi tataraku chwiały się na wietrze jak podczas gwałtownej burzy, z kolbami, na końcu których zawisło miedziane słońce. Jechałem rowerem przez wąwóz w górach skąpanych w porannym blasku gwiazdy. Żuraw który żyje tysiąc lat, symbol niezliczonych radości. Nad głową przesuwały się obrazy barwnych liści drzew, w bezruchu pozostawało chłodne jesienne niebo, po którym przepływały chmury. Tu i ówdzie migotały wodospady. Na tafli stawu odbijał się okrągły wzgórek - czystym, nieruchomym, jak oko Boga. Kropla rosy - w niej zatrzymał się czas. Niebo ciemnieje od wspomnień. W sinawym powietrzu rysują się granatowym odcieniem gęste gałęzie. Promienie słońca padające na sosnowy lasek stopniowo nabrały złocistej poświaty wieczora. Pora wracać. Zstępuje mgła. Kępki sosen odsłaniają gdzieniegdzie skrawki nieba - welony fuksji - i wydzielają delikatny zapach żywicy. Ognie na grobach, i nam przyjdzie iść drogą przez nie wskazaną. W oddali błyska światło okien. Księżyc świeci nad smukłą wierzbą płaczącą rosnącą pośrodku ogrodu. Dzwon zadzwonił wieczorem. Jakby sen. Czas wyjąć z szafy drogocenny shamisen. Struny chłodne jak woda w studni - dźwięk drży. Tam w oddali na północnym zboczu gór niewyraźnie połyskuje śnieg - śpiewa instrument - ostre wierzchołki obnażonych z liści buków zdają się boleśnie dziurawić niebo. Aż w końcu widać już jedynie rozległe zimowe pola, na których kruki szukają pożywienia.

Po książkach „Pochwała cienia” i „Klucz” Jun’ichirō Tanizaki przyszedł czas na trzecią powieść tego wybitnego zmarłego prawie sześćdziesiąt lat temu Japończyka. Ostatnia powieść Tanizakiego pt. „Dziennik szalonego starca” w tym wydaniu debiutowała na polskim rynku dzięki nakładowi @państwowyinstytutwydawniczy w 2018 roku. Przy czym światową premierę miał w roku 1961. Dzięki wznowieniom Wydawcy twórczość azjatycka jest dostępna szerszemu gronu czytelników w ramach Serii „Proza Dalekiego Wschodu” w biblioteczce Legimi. Można ją wiec czytać bez limitu😁. To dziennik siedemdziesięciosiedmioletniego mężczyzny, Utsugi Tokusuke mieszkającego w Tokio, w bogatym domu, zafascynowanego swą synową Satsuko. Czytelnik poznaje poszczególne dni piszącego od 16 czerwca 1960 roku do stycznia 1961 roku, gdy już Utsugi nie może pisać, a opisy o jego aktualnym stanie zdrowia fizycznego i psychicznego przekazywane są przez jego osobistą pielęgniarkę Sasaki, z karty chorobowej prowadzonej przez doktora Katsumi, czy notatek starszej córki Itsuko. Czytelnik dowiaduje się o pragnieniach schorowanego staruszka, borykaniu się przez niego z chorobą, poszczególnymi terapiami i o relacjach panujących w jego rodzinie, nierównych relacjach. Całość wzbogacona jest wspomnieniami z lat wcześniejszych, w tym z domu rodzinnego. Jun’ichirō Tanizaki zachwycił mnie tym utworem. Cudownie odzwierciedlił perypetie starszego człowieka u schyłku swego życia. Człowieka nadal szukającego podniet, mimo chorób, mimo braku potencji, mimo wieku. Z części Życie i twórczość Jun’ichirō Tanizakiego zamieszczonej na końcu książki, napisanej przez Mikołaja Melanowicza nie dowiedziałam się w jakim stopniu ten dziennik jest autobiograficzny. Ze względu na wiek pisarza w chwili jego publikacji istnieje domniemanie, że Tanizaki czerpał z własnych doświadczeń. Podejrzewam, że dywagacje na temat teatru „Daiichi”, shimpa czy kabuki, spektakli, przywoływanych aktorów grających kobiety i nie tylko pochodzą z własnych doświadczeń autora. Możliwe, że nie wszystkie😉. „(…) Nie interesują mnie oni, dopóki nie przebiorą się za kobietę i nie staną na scenie. Ale jak się nad tym dłużej zastanawiam, to przypominam sobie jedno zdarzenie, które mogłoby świadczyć, że skłonności homoseksualnie nie są mi całkiem obce. (…) Dlaczego więc, teraz gdy doszedłem do wieku siedemdziesięciu siedmiu lat i straciłem wszystkie męskie możliwości, zacząłem nagle odczuwać pociąg nie do ładnych dziewcząt w spodniach, lecz do chłopców w stroju dziewczyn?...” - „Dziennik szalonego starca” Jun'ichirō Tanizaki. Podobało mi się, jak autor przedstawił chorobliwe zainteresowanie bohatera swą synową. Świetnie odzwierciedlił nierówność w traktowaniu i samą niechęć do własnej żony czy starszej córki. Jego stosunek do wnuków również był konsekwentny i adekwatny jak na jego postać. Świetnie, trochę ze zwadą zobrazował niechęć swej żony do synowej, żony najstarszego syna. Sama narracja jest poprowadzona w bardzo umiejętny sposób. Bohater sam siebie gani, tłumaczy czytelnikowi, obnaża swoje słabości, lęki i niepokoje. Bardzo podobały mi się fragmenty o śmierci z jego perspektywy. „(…) ostatnio nie ma jednego nawet dnia, bym nie myślał o śmierci. Co więcej, u mnie to nie jest sprawa ostatnich dni. Ciągle się już od dosyć dawna, od lat dwudziestych mojego życia, najmniej…” - „Dziennik szalonego starca” Jun'ichirō Tanizaki. W następnych wpisach dziennika autor wskazuje kolejne miesiące i dni miesiąca. Idealnie Tanizaki zakończył powieść wpisami trzech innych bohaterów, którzy jakby klamrą zamykają historię Utsugi Tokusuke opisując jego postępującą ułomność, nowe medyczne zdarzenia i coraz słabszą konstrukcję psychiczną, która uniemożliwiała mu kontynuować własne wpisy. Nie spodziewałam się tak dobrego zakończenia tej historii. Lubię prozę Jun'ichirō Tanizaki bez dwóch zdań. Podoba mi się sposób konstruowania bohaterów, skomplikowanych jak na japońskie standardy. Umiłowałam sobie szczerość, bezpośredniość narracji w książkach powstałych ponad sześćdziesiąt lat temu, w całkiem innej kulturze. Uwielbiam jego prostolinijny i bezpośredni język. Dla mnie „Dziennik szalonego starca” to kolejna udana książka tego autora. Polecam! Książkę wydał Państwowy Instytut Wydawniczy, a ja z tą publikacją zaznajomiłam się dzięki Legimi.

Z powieści Mishimy wylewa się gnostycyzm w pełnej krasie. Alienacja głównego bohatera, nieusuwalne i dominujące zło przeszywa cały świat. Nie oszczędza młodego adepta na mnicha. Ze złem łączy się nierozerwalnie piękno, mieszają się i dezorientują. W tym świecie główny bohater nosi w sobie jakiś inny rodzaj zła- bezinteresownego i duchownego. Krystalizuje się ostatecznie w zniszczeniu piękna. Fenomenalne, czyta się na jednym tchu. Ma w sobie coś uderzająco podobnego do filmu "Czarne Słońca" Jerzego Zalewskiego. Ot lucyferyczny bunt. Czy to już diabeł czy jeszcze Niosący Światło?

Niezbyt skomplikowane opowiadania, które w na początku XX wieku mogły budzić zachwyt oryginalnym charakterem, ale obecnie to raczej zapis epoki. Mimo wszystko warto zapoznać się z nimi bo autor w konstruowaniu narracji i zabawą konwencją kryminału jest wyśmienity. Zwłaszcza Siedem wodorostów i Piekło w butelkach mają duszny klimat wzmocniony strukturą tychże opowiadań.