Franciszek Bernaś

"Mściciele" to historie trzech głośnych zamachów na hitlerowskich dygnitarzy i zbrodniarzy - Reinharda Heydricha w Pradze, Franza Kutscherę w Warszawie i Wilhelma Kubego na Białorusi. Książka niewątpliwie ma walory dokumentalne, opisuje szczegółowo przygotowania i przebieg zamachów, ich konsekwencje oraz późniejsze losy zamachowców, a także biografie hitlerowskich dostojników. Sporo tu ciekawostek i mało powszechnie znanych detali. Całość napisana jest ze znawstwem tematu, jednak trudno nie zauważyć systemowych naleciałości - "Mściciele" wydani zostali pod koniec lat 80. minionego wieku, jeszcze przed ustrojowym przełomem i - niestety - widać w książce propagandowe wpływy (można by pomyśleć, że w zamachu na Heydricha najbardziej zasłużyli się tzw. towarzysze, przy opisie Akcji Kutschera autor jedynie napomyka o tym, że była ona przeprowadzona przez Armię Krajową, jakby zamachowcy nie należeli do tego ugrupowania - co dziwi tym bardziej, że autor sam był członkiem AK, zaś historia zamachu na Kubego urasta do przesadnego peanu na cześć dwóch kobiet powiązanych z partyzantami; szkoda, że autor nie rozwija teorii, która mówi o manipulowaniu Białorusinkami przez SS). Niestety, książce brakuje też polotu - jest napisana przyciężkawym i mało porywającym stylem. Czy warto przeczytać? Na pewno nie zaszkodzi, o ile przymknie się oko na wspomniane wady.