Wojenne kłamstwa

Dobrze napisana, o nędzy środowiska miejskiej biedoty w czasie wielkiego kryzysu i powszechnego bezrobocia. Właściwie Natala miała szczęście, bo miała u zakonnic co jeść. Nie musiały jej przyjmować jeśli miała rodziców. A mogło się jej przydarzyć coś gorszego; właśnie czytam "Doktora Murka"... postać Arletki albo Miki. Czy "Dziewczęta z Nowolipek"... Jej koleżanka oberwała różańcem dlatego, że bluźniła Matce Bożej. Zakonnice nie są miłe, ale ten sierociniec żył z kwesty czyli z darów w czasie kryzysu. Warto przeczytać, jak to wtedy było. Nie tylko w Polsce.

Biorąc do ręki książkę słyszałam w głowie najsłynniejszy motyw muzyczny z musicalu. W opowieściach jednak to nie bogactwo jest celem życia Mleczarza a rodzina która spędzała mu nie raz sen z powiek. Zachwyca mnie duma i godność głównego bohatera. Warto przeczytać

Książka, która bardzo się wyróżnia stylem i formą przedstawienia doświadczeń. Czytam wszystkie możliwe świadectwa i książki napisane przez osoby, które faktycznie doświadczyły tego losu ale do tej pory nie spotkałam się z takim przekazem. Nie ma tu patosu, nie ma bohaterstwa, zrywów patriotycznych ani też walki o przetrwanie itd. Niezwykły jest spokój i filozoficzna rezygnacja bohatera przy jednoczesnym szacunku do wszystkich i wszystkiego co go spotyka i dotyka.

Ciekawa książka i ciekawa historia. Wydana w 1962 r., klasyczna powieść psychologiczno - społeczna wpisująca się w tzw. nurt chłopski w polskiej literaturze, ukazuje dramat społeczny związany z awansem najbiedniejszych warstw polskiego społeczeństwa. Ale czy na pewno tylko ? Po wybiciu przez Niemców i zdeklasowaniu przez komunistów polskiej inteligencji przyszedł czas na tworzenie nowych " elyt ". Wyobcowanych ze swojego chłopskiego środowiska, systematycznie tracących swoją tożsamość, wiarę, tradycję, resztki jakiejś świadomości narodowej i patriotycznej itp. Głównym ich celem staje się egoistyczna pogoń za wszelkiego rodzaju statusami materialnymi. Powstała nowa klasa społeczna, obywateli polskojęzycznych, ale nie Polaków !!! Tak, właśnie oni ich synowie i wnukowie to współczesne polskie " elyty ". Wychowane bez polskiej świadomości narodowej, bez rodzinnych tradycji, bez poczucia wstydu i godności. Gotowe za stanowiska, pieniądze, za poklepanie po plecach przez Helmuta czy Wańkę zrobić wszystko, nawet sprzedać Polskę !!! Moim zdaniem, o tym jest ta książka, chociaż autor tego nie przewidział !!! Tragiczna, smutna, ale warta przeczytania. Może zmusić do refleksji. POLECAM !!!

„Trzeci głos, tak straszliwie blisko- przecież mogą mi zaraz nastąpić na głowę- pomyślał Georg – był głosem Meissnera, który nocą przychodził do baraku, wywoływał ich pojedynczo, a jego Georga, ostatnio wywoływał przez dwiema nocami. (…) Drugi napad strachu był jak pięść ściskająca serce, żeby nie żyć teraz człowiekiem, żeby zapuścić korzenie jak drzewo, stać się pniem wierzbowym między pniami, okryć się korą i wypuścić gałęzie zamiast ramion”. Anna Seghers, Siódmy krzyż, Przekł. M. Wołczacka i J. Marecka, Czytelnik, Warszawa 1984,s. 26. Dedykacja Umarłym i żywym antyfaszystom Niemiec książkę tę poświęcam Anna Seghers Dedykacja towarzysząca powieści nie pozostawia żadnych niedomówień, brzmi jasno i dobitnie, podobnie jak historia ucieczki Georga, jednego z siedmiu więźniów obozu koncentracyjnego w Westhofen. Dowództwo obozu, w osobie komendanta, poprzysięga karę w ciągu tygodnia (mają stać pod krzyżami i być torturowani). Pod sześcioma z nich znajdują się schwytani uciekinierzy. Co z tytułowym „siódmym krzyżem”? Sugestywna narracja A. Seghers czyni z Czytelnika również więźnia – uciekiniera, pragnącego za wszelką cenę przeżyć. który wobec nieludzkich systemów, chce zniwelować swe człowieczeństwo i przemienić się w nieruchome drzewo, na podobieństwo bohatera. Żaden ze stanów emocjonalnych takich, jak: niepokój, strach, lęk, obawa, przerażenie nie zostanie mu oszczędzone, podobnie, jak i pozostałym więźniom. Niemcy - u zarania faszystowskich idei, w ujęciu A. Seghers - to początek rozbudowanej machiny obozowej, której doświadczyła Europa XX w. Powieść A. Seghers – powinna znaleźć się na liście lektur XXI w. 10/10

„I o minęli Emaus” Andrzeja Szczypiorskiego to poruszająca powieść, która przenosi nas w świat lat 70. XX wieku, w poszukiwaniach sensu i tożsamości w powojennej Polsce. Szczypiorski porusza tematy takie jak pamięć, strata i tożsamość, zmuszając nas do refleksji nad tym, co kształtuje nasze życie. Język powieści jest bogaty, ale jednocześnie przystępny. Opisy miejsc i emocji są niezwykle sugestywne, co sprawia, że łatwo można poczuć atmosferę epoki. Momentami humor, momentami dramat – książka balansuje między różnymi tonami, co czyni ją jeszcze bardziej autentyczną. „I o minęli Emaus” to nie tylko historia o osobistych zmaganiach, ale także głęboka medytacja nad historią i jej wpływem na ludzkie losy. To ważna książka, która pozostaje w pamięci na długo po przewróceniu ostatniej kartki. Szczypiorski udowadnia, że literatura może być nie tylko formą sztuki, ale także narzędziem do zrozumienia siebie i świata. Polecam, pomimo że powieść nie należy do łatwych.

Jak zwykle u tego autora, rzecz zrobiona z polotem i wdziękiem, tudzież bez quasi-filozoficznych dłużyzn czy formalno-stylistycznych eksperymentów. Po prostu kawał dobrej, tradycyjnie napisanej prozy, która bezsprzecznie wciąga czytelnika w nurt przedstawianych wydarzeń i portretowanych przezeń bohaterów i gdzie opis sąsiaduje z naturalnie wtopionymi w narrację dialogami. Żywe, barwne, zapisujące się na trwałe w pamięci.

Powieść inspirowana losem Wiery Gran. Mam mieszane odczucia. Po raz kolejny przy książce tego autora. I chociaż w epilogu wyjaśnia dlaczego nie napisał o Wierze Gran tekstu reporterskiego czy biografii, to niedosyt pozostaje. Niemniej jest to sposób by ocalić od zapomnienia tę niezwykłą pieśniarkę. W kilku miejscach pojawiają się cytaty ze "Sztafety oszczerców" autorstwa samej Gran. Pianistka Teresa Czekaj napisała: "Zabrała z sobą dziewięćdziesiąt jeden lat własnego tragicznego życia. (...) Pozostawiła po sobie ponad dwadzieścia płyt, gorycz niespełnionych nadziei i głos. Aksamitnie miękki głos, którego zapomnieć nie sposób."

Główną bohaterkę Nataszę Borzęcką poznajemy w momencie, gdy zostaje pochwalona przez swojego szefa za zrobiony projekt. Jest kierownikiem zespołu, w którym jest lubiana i szanowana. Wydaje się, że jest to spełnioną i szczęśliwą kobietą sukcesu w wieku 36lat. Ma męża Teodora, córkę Misię i syna Nikiego. Dostaje nagle telefon od swojego lekarza i okazuje się, że życie Nataszy nie jest wcale takie piękne i usłane różami. Lekarz informuje ją o nawrocie choroby nowotworowej i o tym, że zostało jej już niewiele czasu. Syn Niki, rok wcześniej popełnił samobójstwo. A mąż Teodor nigdy jej nie kochał. Jak się później okazuje to właśnie on jest odpowiedzialny za to, że Natasza zrezygnowała z tańca z kariery piosenkarki, aktorki teatralnej a jej sukces malarski został bezczelnie zniszczony. Doprowadził do tego z zazdrości, bo to on miał być gwiazdą, a ona posłuszną i potulną żoną. Miała się cieszyć, że mimo braku atrakcyjności dla Todora on zdecydował się z nią ożenić. Zrobił jej przysługę. Do tego wszystkiego dochodzi ciężkie i dramatyczne dzieciństwo małej Nataszy, która w wieku 5lat straciła matkę, a ojca nie znała. No i jeszcze telegram o śmierci Wiktora… Każda kolejna strona dołuje jeszcze bardziej, aż strach przekręcać kolejną kartkę. Natasza to postać bardzo doświadczona przez los. Nawet za bardzo. Mimo to do ostatniej chwili trzyma się za nią kciuki, żeby jednak się jej udało. Ciekawe jest również to, że książka ta ma trzech narratorów: Nataszę, Teodora i Adama. Dzięki temu jesteśmy w stanie spojrzeć na jeden wątek z kilku stron. Mimo narracji Teodora nie byłam w stanie go polubić, nawet troszkę. Książkę jak najbardziej polecam, ale ostrzegam jest smutna, bardzo smutna.

Przerażająca historia autora Martina Graya, który doznał niebywale tragicznego losu. Warszawskie Getto, Treblinka ,leśna partyzantka, to już wydaje się aż za wiele . Niestety nawet po zakończeniu wojny, życie pisze dla autora kolejną dramatyczną historię . Polecam !!!

Przeczytałem gdzieś kiedyś recenzję powieści Carlosa Fuentesa „Instynkt pięknej Inez”, której autor rozpływał się w zachwycie nad „muzycznym językiem” powieści, nad „sugestywnymi odpowiednikami muzycznych fraz” (cokolwiek miałoby to znaczyć). Czytałem tę powieść uważnie, trochę, przyznaję „na siłę” (dalej wyjaśnię, dlaczego) i jeśli zachwycać się frazą, to jednocześnie nad umiejętnościami i talentem tłumaczki, pani Zofii Wasitowej, bo przecież nie po hiszpańsku czytamy tę książkę… Pozwoliłem sobie na ten kąśliwy nieco wstąp, ponieważ często bywa, że onieśmieleni nazwiskiem (a Carlos Fuentes to wielkie nazwisko iberoamerykańskiej prozy) przypisujemy utworom autora atrybuty, które trudno dostrzec w samych dziełach, chwalimy za coś, czego nie rozumiemy i słabości powieści jesteśmy skłonni maskować udawanym intelektualiozowaniem. A ja uważam, że Fuentes poległ na tej powieści, nie udźwignął problemu konstrukcji, nie rozwiązał problemu narracji w dwóch czasach, że generalnie – rozważania nad czasem i przemijaniem (tym jest w rzeczywistości „Instynkt pięknej Inez”) go przygniotły. To, że Bułhakowowi udało się w „Mistrzu i Małgorzacie” mistrzowsko tę kwestię poprowadzić, nie znaczy, że potrafi to każdy pisarz, nawet wielki. Dwie równoległe historie miłosne, jedna dzieje się współcześnie, na przełomie XXX i XXI wieku, droga – w prehistorii, na zaraniu ludzkości, traktowane w powieści łącznie mają symbolizować, oznaczać wieczną spiralę tworzenia piękna z chaosu, niekończący się ciąg dziejów życia człowieka, miłości i śmierci. Wszystko okej. Tyle tylko, że pisarz nie zapanował, jak mi się wydaje, nad materiałem i myślami, i dał ponieść się żywiołowi tworzenia, ulegając chaosowi. Naturalnie, piękno i bogactwo języka Fuantesa w tłumaczeniu Z.Wasitowej uwiedzie nas. Ale w tej plątaninie pięknych zdań i scen, nieporządku myśli i pod niepewnie chwiejącą się konstrukcją powieści – łatwo się zgubić, a trudno przez tę prozę podróżować komfortowo.

Na początek należy wspomnieć, że pierwodruk z 1937 roku została skonfiskowany przez sanacyjną cenzurę. Mogę tylko zgadywać powody: polityczne albo pornograficzne. Tytułowe Motory to popęd płciowy. Cyprian Fałn to nawiązanie do greckiej mitologii. Treść zaś to życie pod kątem związków z kobietami, potyczek z pisaniem i życia. Forma stylistyczna trudna, wręcz ekspresjonistyczna. Bardzo wciągająca.

Postanowiłam odkurzyć biblioteczkę moich rodziców i przeczytać ,, Potępienie Paganiniego" - Anatola Winogradowa napisaną w 1936 roku. Mam trzecie wydanie tej książki z 1962 roku. Lubię czytać biografię znanych osób, szczególnie artystów. Nicolo Paganini genialny skrzypek, urodzony 27 października 1782 roku w Genui w biednej rodzinie. Ojciec hazardzista i alkoholik. Odkrył on, że jego syn Nicolo ma niezwykły talent muzyczny i postanowił na tym zarabiać. No i zaczęła się gehenna w życiu małego chłopca. Niespełna czteroletnie dziecko musiało ćwiczyć nawet po czternaście godzin, aż jakiś fragment utworu zostanie doprowadzony do perfekcji, najczęściej Nicolobotrzymywał marne jedzenie po ćwiczeniach. Zaczęła się też katorżnicza wędrówka ojca z synem na koncerty, na których mały Paganini zarabiał, a ojciec przegrywał lub przepijał te pieniądze. Podobnie ojciec Mozarta wykorzystywał talent swego syna, aby pokazując jego kunszt gry na przeróżnych koncertach, zarabiać na własnym dziecku. No, ale wróćmy do Paganiniego. To znęcanie się ojca nad swoim utalentowanym synem doprowadziło do kresu wytrzymałości Nicole i w końcu udało mu się uciec w wieku czternastu lat z domu. I tak zaczęła się wielka kariera muzyczna tego genialnego artysty. Jego życie nie było wcale łatwe. Przypada ono na okres dominacji Austrii w Italii oraz Wielkiej Rewolucji Francuskiej w 1789 roku. Francuzi mają coraz większe wpływy polityczne na Italię. Zakon Jezuitów walczy natomiast o władzę i bogactwo. Tę walkę prowadzi oczywiście elita, czyli przywódcy zakonu. Zakonnicy, którzy są szarymi braćmi nie mają o tym pojęcia. Walka Jezuitów o dobra, które zgromadził Paganini za swe koncerty, aby zapewnić utrzymanie swemu synowi Achillinowi, a także ,, alimenty" jego matce, trwa przez całe życie artysty. Czy zakon pozbawi tę rodzinę środków do życia - odpowiedź w książce. Paganini nazywany diabłem przez księży, bo według nich, nie jest możliwe, żeby normalny człowiek tak grał, a jego gra ,, zniewoliła" tak wielką publiczność. Paganini zmaga się z wieloma strasznymi oszczerstwami na temat jego życia, rzucanych przez mniej utalentowanych kolegów muzyków no i kościół. Paganini jeździ mimo wielu przeszkód ze swoimi koncertami. W owym czasie na Półwyspie Apenińskim znajduje się co najmniej dwadzieścia państw. Austriacy wprowadzają bardzo skomplikowany system paszportowy, co też utrudnia podróże Paganini emu. Autor nie mógł opisać życia Paganiniego bez wątków historycznych, ponieważ mają one wielkie znaczenie dla życia artysty. Są tu też polskie akcenty: polski muzyk Lipiński gra z Paganinim w Warszawie. Przecinają się też drogi Szopena, jak głoszą niektórzy: ,,obdarowanego szatańskim talentem obecnego stulecia", z Paganinim "opętanego przez ducha dzisiejszego stulecia", który oddał duszę diabłu. Ot dzisiaj powiedzielibyśmy spotyka ich druzgocący hejt. Paganini, członek tzw. karbonariuszy, jak się domyśla kler, jest ciągle inwigilowany, hejtowany, a nawet podtruwany. Jakie było życie tego geniusza skrzypiec możemy przeczytać w tej książce. Moim zdaniem warto po nią sięgnąć.

Pierwszy tom to dzieciństwo Filipa. Drugi tom, czas, kiedy Filip mądrzeje, staje się bardziej świadomy decyzji i życia. Zdecydowanie bardziej przypadł mi do gustu tom drugi. Choć denerwująca bohaterka Mildred często powraca, to w końcu słuch po niej zapada i Filip może cieszyć się spokojnym życiem, którego tak naprawdę pragnie. Czytało się rewelacyjnie. Książka o życiu i rozterkach, jakie na swojej drodze spotkał młody, utykający na jedną nogę Filip.

McCourt ma wspaniały dar opisywania swoich trudnych losów w sposób arcyśmieszny. Czytałem tą książkę w oryginale jako świeży imigrant w UK i pamiętam, że ledwo mogłem powstrzymać śmiech. Tą książką jest pełna autoironii, co sprawia, że bardziej identyfikujemy się z bohaterem.

Po obejrzeniu (trzy razy) genialnego serialu, z pewną obawą sięgnęłam po książkę, na podstawie której on powstał, ale szybko zrozumiałam, że niepotrzebnie, gdyż okazała się ona równie genialna jak jej ekranizacja. Aczkolwiek niektóre wątki w serialu bardziej rozbudowano, natomiast książka skupia się głównie nad emocjami wynikającymi z toksycznej relacji matka-syn i została poprowadzona w narracji pierwszoosobowej, dzięki czemu mamy okazję poznać odczucia, emocje, spostrzeżenia bezpośrednio od głównej bohaterki czyli Gieni Smoliwąs. Zadałam sobie pytanie o to kiedy pojawiły się pierwsze symptomy tego, iż z syna Gieni - Januszka wyrośnie bezduszny kryminalista i przypomniałam sobie dzień, w którym przystąpił do I komunii, a po uroczystościach w kościele, gdy lunął deszcz i jego ubranko komunijne zafarbowało go na czarno, odezwał się do matki w następujący sposób: "Coś ty mi za szmatę kupiła, garkotłuku jeden, to ty mamusia moja jesteś?". A dalej było już tylko gorzej. Śledzimy losy wdowy, kobiety udręczonej nie tylko ciężką pracą, ale przede wszystkim coraz bardziej bezczelnymi wybrykami syna. Z jednej strony zaskakuje pozytywnie mądrość , zaradność, roztropność tej prostej kobiety, mocno doświadczonej przez życie, a z drugiej szlag człowieka trafia gdy broni syna i jest w stosunku do niego bezkrytyczna, daje sobą pomiatać. Jej naiwność w poprawę zachowania Januszka bije po oczach. Chwilami miałam ochotę potrząsnąć tą kobietą i krzyknąć aby przejrzała na oczy i się opamiętała, bo taka bezkrytyczna miłość do zwykłego bandyty, który nie szanował matki, skończy się dla niej tragicznie. Obserwowanie ciężkiego losu Gieni, jej zmagania o to aby utrzymać siebie i syna, przez co haruje jak wół nie tylko w kuchni ale również sprżątając domy różnych ludzi, sprawiało, że serce krwawiło mi wielokrotnie. Niemal czułam tę jej udrękę. A gdy jeszcze do tego dochodzi choroba nóg (zapewne z przepracowania) i zaczyna coraz bardziej podupadać na zdrowiu, mając pomoc jedynie od obcych ludzi, to już całkowicie przelewa czarę goryczy. I te jej wycieczki przez całą Polskę do syna, osadzonego w różnych zakładach resocjalizacyjnych, gdy w jawny spób nią pogardza, szydzi z niej wołając pieniędzy, to już dla normalnego człowieka o wiele za dużo. Nie wspominając już o libacjach alkoholowych, jakie urządzał w domu, kradzieży jej pieniędzy, rękoczynach, do których dochodziło , gdy była już mocno schorowana. Szkoda, że wątek dotyczący pobytu Gieni w sanatorium, który w serialu mocno rozbudowano tutaj pojawił się właściwie marginalnie. A był to jeden z moich ulubionych wątków, który pokazał, że Gienia dostała wreszcie szansę od losu aby zmienić coś w swoim życiu na lepsze, ale ponownie z tej szansy nie skorzystała, bo ważniejszy okazał się synalek - bandyta. Zarówno serial jak i książka przeczołgał mnie emocjonalnie. Autor doskonale przekazał emocje tej kobiety, całą gorycz jej istnienia, gdzie każdy dzień to harówka od rana do nocy, żadnych przyjemności, brak perspektyw na polepszenie losu, do czego niestety, trochę sama się przyczyniła, swoją pobłażliwością w stosunku do syna. Po oczach "biła" też jej dołująca samotność. I bardzo wymowna scena, gdy siedzi sama przy wigilijnym stole, wspominając nieżyjących członków rodziny i nachodzi ją taka refleksja: "Wszystko przemija, tylko pamięć pozostaje". Prosta kobieta, proste życie, prosty język, ale zarówno emocje, jak i toksyczna relacja matka-syn uchwycone po mistrzowsku. Książka genialna, ale jeżeli ktoś jest wrażliwy na ludzką krzywdę, to podczas czytania będzie mocno cierpiał, bo nie da się przejść wobec tego wszystkiego obojętnie. Polecam, bo to literatura na najwyższym poziomie.

Po książkę sięgnęłam z polecenia. Pierwsze może ze 100 stron czytało mi się ciężko... Momentami nudna. Odkładałam na kilka dni i znów wracałam. Potem jakoś się ruszyło i resztę przeczytałam na jednym wdechu ;) Wciąż mam mieszane uczucia. Jest dobra, oburza i wzrusza.

Pogodna, a zarazem niepokojąca historia życia chłopca, który zamiast jakże banalnej możliwości chodzenia i biegania otrzymał charyzmę. Ba charyzmę, charyzmisko i jeszcze zdolności manipulatorskie; mógłby założyć sektę, ale w Polsce lat 80 widocznie to nie było modne :) Narrator, Rysiek inwalida, pokazuje nam pewien okres w dziejach Polski, zmiany społeczne, nietuzinkowych bohaterów i niepokojące zdarzenia jakie wszystko to razem powodowało. Całość jest nieco karykaturalna i humorystyczna, ale też gorzkawa. TW - molestowanie seksualne, choć opisane przez ofiarę jako fajna zabawa.

Książka jest dosyć spokojna i przyjemna w odbiorze. Nie posiada szybko rozwijającej się fabuły, zwrotów akcji, jest po prostu historią, opowieścią o opowieści, która tworzy się na naszych oczach. Największym jej atutem jest główny bohater, pisarz, o którym większość słyszała. "Lalka Kafki" przedstawia nam jego obraz, pokazuje jaki był, przez co możemy poznać go lepiej i bliżej niż z samych biografii. Książka pokazuje kontrast między ówczesnym światem – Niemiec w czasie kryzysu – a światem fikcji i wyobraźni. Książka jest zdecydowanie dla fanów literatury Kafki, którzy w tej krótkiej opowieści znajdą nawiązania do jego utworów.