Czas kosmosu

Treść dość interesująca, jednak momentami przedstawiona dość chaotycznie i po łebkach. Pierwsze rozdziały są właśnie takim zbiorem na w pół wytlumaczonych ciekawostek, które niby mają rozbudzać wyobraźnię, a które mogą tak naprawdę zniechęcić czytelnika do dalszej lektury. Ilustracje cieszą oko, pomagają wizualizować sobie niektóre zagadnienia. Forma książki w postaci tekstu głównego i masy luźnych ciekawostek oraz faktów sprawia, że czytając, ciężko się skupić uwagę na jednej rzeczy.

Nie jest to wyłącznie opowieść o zagadkowym obiekcie ʻOumuamua i jego nietypowych parametrach, lecz przede wszystkim zbiór refleksji autora nad naturą życia oraz możliwością istnienia pozaziemskich cywilizacji. Najciekawsze w lekturze są pytania, które stawia autor: dlaczego tak łatwo została odrzucona hipoteza, że ʻOumuamua może być artefaktem obcej cywilizacji? Czemu ogromne środki przeznacza się na rozwój trudnych do weryfikacji koncepcji, takich jak wieloświaty czy superstruny, podczas gdy badania nad poszukiwaniem inteligencji pozaziemskiej (np. program SETI) traktowane są marginalnie i finansowane w minimalnym stopniu? Autor zastanawia się także, dlaczego w nauce bardziej cenione bywają skomplikowane teorie niż proste, choć odważne wyjaśnienia. Książka prowokuje do myślenia i zmusza do krytycznej refleksji nad naukowym podejściem do niewygodnych hipotez. Momentami można odnieść wrażenie, że autor zbyt mocno akcentuje własne przekonania. Polecam ją wszystkim, którzy interesują się kosmosem i pytaniami o nasze miejsce we Wszechświecie.

Ciężka książka, wymagająca dużego skupienia się. Początek pokazuje moment detekcji fal grawitacyjnych, później jak doszło do tego (historia), a końcówka to gruntowne wytłumaczenie fal grawitacyjnych. Dla mnie było warto ją przeczytać, ale nie polecę jej każdemu.”

“Normalna nauka (...) to zbiór faktów i ich interpretacji w zgodzie z akceptowalnym obecnie paradygmatem. Pomiary, które się z nim nie zgadzają, gromadzą się jednak, jak popiół pod ogniskiem, aż w pewnym momencie już dłużej nie da się ich ignorować. W nauce powoduje to konieczność zmiany podstawowych założeń, co wymusza zmianę sposobu, na jaki przyglądamy się światu…”. Tak było w przypadku Kopernika, Newtona, Einsteina - a być może tak będzie i wkrótce, gdy ostatecznie wyklaruje się nasza wiedza odnośnie ciemnej materii i energii. “Ale kosmos!...” to zasadniczo książka o tym, co wiemy o wszechświecie, skąd to wiemy oraz jak ta wiedza zmieniała się na przestrzeni ostatnich stuleci. Najpierw czytelnik może zrozumieć jak rozwijało się nasze pojmowanie zasad fizyki i astronomii. Później się zaduma i zachwyci tym, jakich wspaniałych rzeczy udało się człowiekowi odkryć i dokonać. By na końcu zmierzyć się z zaskakującą konstatacją, że być może, tak naprawdę, to ... nie wiemy jednak prawie nic, a wszystko to, co wiemy trzeba będzie zrewidować. Jazda bez trzymanki z gatunku tych wywołujących wypieki na twarzy. Po książkę tę sięgnąłem stosunkowo niedługo po lekturze “Krótkiej historii czasu…” Hawkinga. I o ile książkę Hawkinga uznałem już za przystępnie napisaną, o tyle wszystkim zaczynającym przygodę z tą tematyką zdecydowanie bardziej na start polecam jednak dzieło Clarka. Napisane jest jeszcze bardziej zjadliwym dla laika językiem i - co chyba nawet bardziej niesamowite - napisane jest niezwykle angażująco. Czyta się to jak świetnie skrojony kryminał, który tak wciąga, iż ciężko się człowiekowi od lektury oderwać. A mowa przecież o tematach wagi ciężkiej. Innym plusem “Ale kosmos!…” jest również to, że - w przeciwieństwie do książki Hawkinga - dotyka czasów najnowszych i odkryć sprzed dekady (wydana w języku oryginalnym w 2016 r.), które fundamentalnie rzutują na nasze obecne rozumienie historii i natury wszechświata. Choć określiłbym się humanistą, to “bakcyla kosmosu” połknąłem dawno - z tym że przejawiało się to głównie w konsumpcji filmów i seriali sci-fi. Moja wiedza o kosmosie pozostawała na co najwyżej powierzchowny poziomie. Książki takie jak “Ale kosmos!...” pozwalają na bezbolesną transformację ze słowa mówionego na pisane i - przede wszystkim - zachęcają do pogłębiania swojej wiedzy. O ile jeszcze u Hawkinga można się zrazić kalibrem omawianych tematów, o tyle u Clarka jest to podane w taki sposób, że raczej nie grozi. Dla wahających się - na zachętę fragment z końcowych stron książki: “(...) dotychczasowe badanie otaczającego nas Wszechświata wykazało, że w 96% składa się on z nieznanych bliżej składników: ciemnej materii i ciemnej energii. Ich włączenie w opis świata jest oczywiście dobrze uzasadnione i fizycznie poprawne, jednak zbyt wielu badaczy zdaje się dziś wierzyć bez żadnych zastrzeżeń, że są to rzeczywiste substancje, a nie tylko elementy wyjaśnień naukowych. Często twierdzi się, że istnienia ciemnej materii dowiedziono, jednak jest to po prostu nieprawda. Za jej istnieniem przemawiają wyłącznie dowody pośrednie oraz brak lepszej teorii. (...) Są tylko dwie możliwości. Albo ciemna materia i ciemna energia są rzeczywiste i te potężne zbiorniki materii-energii tylko czekają na to, aż je odkryjemy, albo musimy radykalnie przemyśleć fizykę fundamentalną. Tak czy inaczej, żyjemy w nieznanym Wszechświecie”.

"Człowiek istota kosmiczna" to książka będąca zapisem rozmowy między Grzegorzem Broną, fizykiem i byłym prezesem Polskiej Agencji Kosmicznej, a dziennikarką Eweliną Zabrzycką. W fascynujący sposób eksplorują oni nie tylko naukowy wgląd w istotę kosmosu, ale również filozoficzne i społeczne aspekty eksploracji przestrzeni kosmicznej. Książka jest podzielona na rozdziały, z których każdy porusza inny aspekt eksploracji kosmosu. Rozmowa między Broną a Zabrzycką ma wielce dynamiczny charakter, dzięki czemu była lekturą wciągającą, którą czytało mi się z prawdziwą przyjemnością. Dialogi są pełne ciekawych spostrzeżeń i anegdot, a każda rozmowa na dany temat poprzedzielana została wartościowymi ciekawostkami ze świata nauki. Autorzy poruszają szeroki zakres tematów, od historii eksploracji kosmosu, przez bieżące projekty i technologie, aż po dywagacje nt. przyszłości ludzkości w kosmosie. Dyskusje obejmują również etyczne i filozoficzne pytania dotyczące kolonizacji innych planet i kontaktu z potencjalnymi obcymi cywilizacjami. Grzegorz Brona, jako ekspert, wnosi do rozmowy ogromną wiedzę naukową i technologiczną. Potrafi fascynująco wyjaśniać skomplikowane zagadnienia naukowe. Ja, jako laik, czerpałam ogromną przyjemność z zagłębiania się w trudne tematy poruszane w książce. Brona i Zabrzycka omawiają m.in. historię eksploracji kosmosu: od pierwszych lotów w przestrzeń kosmiczną, przez misje Apollo, aż po współczesne projekty takie jak program Artemis; technologie kosmiczne jak rakiety, statki kosmiczne, stacje kosmiczne i technologie satelitarne; przyszłość eksploracji kosmosu - plany dotyczące kolonizacji Marsa, misji na Księżyc, a także potencjalnych podróży międzygwiezdnych. Zastanawiają się także nad pytaniami natury etycznej. Szeroko omawiają odpowiedzialność za potencjalne ekosystemy innych planet w przypadku ludzkiej kolonizacji. Podejmują dyskusje na temat potencjalnych scenariuszy kontaktu z obcymi oraz implikacji tego wydarzenia dla ludzkości oraz miejsca ludzkości we wszechświecie i przyszłości naszego gatunku. Dużą satysfakcję sprawił fakt, że książka dostarcza unikalnego spojrzenia na udział Polski w eksploracji kosmosu, co jest rzadko spotykane w literaturze popularnonaukowej. Brona dzieli się swoimi doświadczeniami z pracy w Polskiej Agencji Kosmicznej, co umożliwia wgląd w rozwój polskiego sektora kosmicznego. "Człowiek istota kosmiczna" to prześwietna publikacja, która wielce inspiruje, pobudza wyobraźnię i skutecznie popularyzuje tematykę kosmiczną. Dostarcza wartościowych informacji i inspiruje do dalszego zgłębiania zagadnień związanych z eksploracją kosmosu. Polecam ją ogromnie! Jeśli podoba Wam się moja recenzja, to zapraszam po więcej: https://www.instagram.com/anemonenemorose/

Lubię czytać książki o kosmosie, nie wszystko rozumiem, ale z każdą kolejną pozycją wiem, że wiem coraz więcej. Z przeczytania tej książki jestem bardzo zadowolona. Autorka nie tylko skupiła się na historii Wszechświata, ale również i naukowczyniach i naukowcach, którzy - raz dzięki swoim badaniom pokazali jak wyglądał Wszechświat od początku swojego istnienia, a dwa o osobach, które dzięki swoim teoriom wyprzedzały epokę i dopiero lata później te teorie mogły być zbadane w praktyce. Niesamowite są historie w tej pozycji. Historia naszej galaktyki i galaktyk w naszym sąsiedztwie, historia astrofizyki i w ogóle wszystkiego co nas otacza. Dunkley bardzo przyjemnie pisze, widać w tym pasje i ogrom wiedzy i przede wszystkim to, że tę wiedzę potrafi przekazać takim laiczką jak ja. Spędziłam z tym naszym Wszechświatem wspaniały czas.

Trochę już nieaktualna książka, jednak czyta się dobrze, trochę wiedzy z ubiegłego wieku jest cenne. Dywagacje na temat przyszłości badań w kosmosie poparte filozoficznym spojrzeniem przez politykę międzynarodową i wielkie finanse - raczej trafione, a szkoda. Czasem myślę, że wielkim decydentom tego świata absolutnie brakuje wyobraźni i niestety wiedzy.

Książka jest na pewno ciekawa, jednak mam wrażenie, że napisana trochę po łebkach. Może to kwestia tłumaczenia, ale wiele razy jest podane jakieś stwierdzenie dotyczące fizyki, które wcale nie jest łatwo zrozumiałe, a Autor przechodzi nad tym do porządku dziennego. Trochę niedopracowana :(

Książka Wszechświat krok po kroku to oryginalne i ciekawe podejście do tematyki kosmologii. Autor prowadzi czytelnika przez fascynującą podróż – od samego początku Wszechświata, poprzez powstawanie galaktyk, gwiazd i planet, aż do pojawienia się życia. Jednym z największych atutów książki jest jej struktura. Każdy rozdział rozpoczyna się krótkim streszczeniem, które w przystępny sposób wprowadza w temat, a następnie autor szczegółowo rozwija przedstawione zagadnienia. Dzięki temu łatwiej przyswajać informacje i zrozumieć skomplikowane procesy fizyczne i astronomiczne. Z mojego punktu widzenia, ostatnie rozdziały poświęcone biologii życia okazały się trudniejsze w odbiorze. Autor wprowadza tam dużą liczbę nowych terminów, co momentami było przytłaczające. Podsumowując, Wszechświat krok po kroku to wartościowa pozycja dla osób zainteresowanych kosmologią i ewolucją Wszechświata. Choć niektóre fragmenty mogą być wymagające, to ogólna koncepcja książki i sposób jej przedstawienia sprawiają, że jest to ciekawa i pouczająca lektura.

Początkowe rozdziały są świetne. Autor w niesamowity sposób tłumaczy teorię względności i mechanikę kwantową. Czytało się to lekko i z dużym zaciekawieniem – naprawdę miałem poczucie, że ta lektura otwiera mi umysł na to, jak działa świat. Za tę część dałbym najwyższą notę. Niestety, im dalej w las, tym trudniej. Kiedy zaczęła się teoria strun, poczułem, że autor trochę mnie „zgubił”. Dla kogoś, kto nie siedzi głęboko w fizyce, te koncepcje to na razie czysta abstrakcja, którą trudno sobie wyobrazić. Przez to końcówka książki była dla mnie sporym wyzwaniem i nie wciągnęła mnie już tak bardzo. Podsumowanie: Daję 7/10. Warto przeczytać choćby dla samej pierwszej połowy.

W dość krótkiej książce autorzy starają się upakować jak najwięcej informacji o początku. Ale czego konkretnie? Bardzo wielu rzeczy. Początkom Wszechświata, narodzinom galaktyk, gwiazd, planet, a na końcu nawet życia. Lektura dobra dla początkujących, gdyż pozwala, w pigułce, przyjrzeć się wielu aspektom naszego świata. Ci co przeczytali już kilka książek popularnonaukowych nt. astronomii, nie znajdą tu nic nowego, tym bardziej że książka ma już ponad 20 lat.

Bardzo przyjemna w odbiorze książka. Po części za sprawą faktu, że Zubrin jest dużym entuzjastą kosmicznej ekspansji człowieka w szeroko rozumowanym kosmosie. W książce poznamy trzy Typy Cywilizacji Kosmicznych (pierwszy, który opanował wykorzystanie zasobów całej planety, drugi, który opanował cały Układ Słoneczny i trzeci, którego wpływy rozciągają się na całą Galaktykę). W każdym rozdziale autor skupia się na danym typie cywilizacji i dzięki błyskotliwym pomysłom autora dowiemy się jakie kroki należałoby uczynić, by należeć do danego typu cywilizacji. R. Zubrin już wcześniej w książce "Czas Marsa" udowodnił, że podróż (w dwie strony) na czerwoną planetę jest nie tylko możliwa, ale i w pełni bezpieczna i do zrealizowana w ciągu niecałej dekady. W opisywanej książce pomysły autora rozciągają się poza Marsa, sięgając nie tylko do innych planet (i ich księżyców), ale i do podróży do innych układów słonecznych nie odwołując się przy tym do żadnej fantastyki, jakichś tuneli czasoprzestrzennych czy innych prędkości nadświetlnych. Swoje kosmiczne zapędy stara się uargumentować: inne ciała niebieskie w Układzie Słonecznym to nie tylko złoża rzadkich minerałów i źródło cennych paliw, ale potencjalne schronienie dla ludzi w czasie kataklizmu, który w każdej chwili może zdarzyć się na Ziemi.

Wszechświat fascynuje od zarania dziejów. Bezkresne galaktyki, niezbadane planety i gwiazdy, tajemnicze czarne dziury. Pan Przemysław Rudź, autor książki "Astronomia bez tajemnic" dzieli się swoją pasją z czytelnikiem, opisując podstawy astronomii. Sam początek tego przewodnika, zapoznaje nas z podstawowymi pojęciami i definicjami, obrazuje jak ewoluował wszechświat i przedstawia sylwetki najznamienitszych postaci świata fizyki i astronomii.

Kolejne działy informują o działaniu teleskopu, a także w bardzo przystępny i zrozumiały nawet dla laika sposób, objaśnia elementarne prawa fizyki - układy optyczne. Przyszli obserwatorzy nieba dowiedzą się co nieco o przygotowaniach do śledzenia ruchów ciał niebieskich. Jak dobrać odpowiedni sprzęt? Jakie wybrać soczewki? Co zrobić, aby podczas obserwacji nie ucierpiał kręgosłup? Na te wszystkie pytania odpowie przewodnik.

Jednym z ciekawszych rozdziałów autor opisuje rodzaje gwiazd, przybliżając nam ich charakterystykę. Zagłębiamy się w galaktyki i mgławice. Na końcu książki odnajdziemy listę planetariów, obserwatoriów, instytuty i centra astronomiczne w Polsce.

Jak zgubić czas z Carlo Rovellim? Tajemnica Czasu. Zawsze interesowałem się kosmosem, dosłownie od dziecka. Kilka razy zostałem nazwany kosmitą – to fakt, ale przecież jesteśmy dziećmi gwiazd. Dlaczego? Jesteśmy dziećmi gwiazd, bo pierwiastki takie jak węgiel, z których między innymi jesteśmy zbudowani, powstały w wybuchach supernowych. Tadam! No dobrze, do rzeczy – kolejna polecajka. Dlaczego akurat ta książka? Powody są proste. Zauważyłem, że coraz mniej mam czasu, albo inaczej – coraz trudniej mi go wygospodarować. Więc co zrobiłem? Postanowiłem przeczytać książkę o czasie! Proste, prawda? Carlo Rovelli to bardzo ważna postać w dziedzinie fizyki kwantowej i – co mnie cieszy – aktywnie popularyzuje tę dziedzinę. Słynie z tego (ponoć obok Rogera Penrose’a), że w klarowny sposób wyjaśnia trudne pojęcia związane z fizyką i czasem. Czy faktycznie? Myślę, że tak. Kolejna ważna myśl, która mnie nachodzi, to to, że tematyka fizyki czasu, a zwłaszcza teorii kwantowych, jest wyjątkowo trudna. Tutaj nawet Feynman musiałby się napocić, żeby pisać o tym w sposób przyjemny, mile odbierany i w pełni zrozumiały. Może się mylę, ale szczerze chciałbym, żeby tak było. Zresztą sam Rovelli kilka razy podkreśla w Tajemnicy czasu, że zaczynają się mniej przyjemne dla naszych neuronów tematy. Ba, nawet poleca pominąć dwa rozdziały z końcówki książki i od razu przejść do podsumowania. Doceniajmy naukowców, popularyzatorów nauki, którzy są tak świadomi! Książkę można podzielić na dwie części: naukową i filozoficzną, z lekką domieszką wspomnień. Nie ma wyraźnej linii podziału – te części przenikają się nawzajem. Jako wielki entuzjasta astronomii i fizyki, na tyle na ile moje szare komórki były w stanie pojąć to, co zostało napisane, byłem zafascynowany! Na przykład, z fizycznego punktu widzenia różnica między przyszłością a przeszłością się zaciera. Albo to, jak Einstein zrozumiał, że nie da się ściśle zsynchronizować czasu. A także, jakie rozważania miały starożytne, greckie umysły na temat czasu i jak dawno ten termin się ukształtował. Byłem w swoim żywiole, lecz nie będę udawał, że wszystko rozumiałem i że cała książka była fascynująca – bo tak nie było. Zdarzały się strony, przez które ciężko było przebrnąć. Patrząc jednak na całokształt, świetnie się bawiłem. Nie mogę nie wspomnieć o teorii, która w zaskakujący sposób opisuje życie codzienne mojej rodziny. Otóż zasada nieoznaczoności mówi, że nie można jednocześnie z dowolną dokładnością określić położenia i pędu cząstki. Czyż to nie idealny opis chaosu, jaki tworzą moje dwa ukochane „szoguny”? Raz wydają się być w jednym miejscu, za chwilę w zupełnie innym, a ich działania trudno zrozumieć, nie mówiąc już o przewidzeniu ich trajektorii. Zasada nieoznaczoności w praktyce, w najlepszym wydaniu! Podsumowując: Tajemnica czasu to fascynująca książka, która pozwala spojrzeć na czas z zupełnie innej perspektywy. Ostrzegam jednak: nie znajdziecie w niej sposobu na znalezienie dodatkowego czasu w ciągu dnia, więc nie dajcie się nabrać! Ale jeśli szukacie czegoś, co jednocześnie pobudzi Wasze szare komórki i pozwoli lepiej zrozumieć wszechświat – zdecydowanie polecam. Bob Krzyzansky

Książki popularnonaukowe to coś, co dopiero zaczynam odkrywać. Dotychczas z ogromną fascynacją przeczytałem niezliczoną ilość artykułów i publikacji wszelkiego rodzaju, na tematy szeroko naukowe dostępne w sieci. Książki to stanowczo inny kaliber, moc skondensowania ogromnej ilości informacji i dotychczas zebranej wiedzy przez ludzkość jest niepojęta. Odkąd pamiętam fascynuje mnie kosmos, prehistoria, powstanie świata, odległe galaktyki i tajniki przeszłych cywilizacji. To tematy nad którymi spędzałem tony godzin czytając i oglądając dotychczasowe odkrycia naukowe w tej materii. A jeśli już przy materii jesteśmy, to zastanówmy się czym ta sławna “Ciemna materia” w ogóle jest. “Niedomknięty bilans wszechświata” próbuje nam wytłumaczyć i naświetlić wszystkie dotychczasowe hipotezy w temacie ciemnej materii i energii. Hipotezy, gdyż istnienie tychże materii nie zostało jeszcze udowodnione. Autor w sposób dosyć lekki, ale zarazem wymagający, przytacza nam historię powstania teorii ciemnej materii, przeprowadza nas przez wszystkie badania, odkrycia, a także wszelkie obliczenia,wykresy i stricte naukowe surowe fakty. Po lekturze tej książki nie będziemy znać odpowiedzi czym dokładnie jest ciemna materia i energia, ale na pewno będziemy już mogli co nieco przypuszczać i w dalszym ciągu śledzić kolejne dokonania naukowe w tej MATERII. Książkę gorąco polecam, czyta się jednym tchem i jest arcy interesująca. ~ Dawid Po więcej recenzji zapraszamy na: www.instagram.com/shaggy.books/

Hawking po raz kolejny w ciekawy sposób opisuje działanie wszechświata, tym razem opisując charakterystykę, rolę oraz zasadę działania czarnych dziur 😁 Robi to w sposób komediowy, ironiczny, a nawet w niektórych momentach groteskowy. Z książki można wyciągnąć wiele ciekawych informacji, jak na przykład istotę paradoksu informacji jednocześnie uśmiechając się pod nosem z różnych przemyśleń Hawkinga. Polecam książeczka jest krótka i przyjemna 👍😁

Historia tego myślenia zaczyna się u Platona: od idei, że wszechświat jest w gruncie rzeczy matematyczną konstrukcją, a rzeczy w nim istniejące są tylko mniej lub bardziej nieudolnymi kopiami abstrakcyjnych „form” - najdoskonalszych z istniejących bytów. To u Platona pojawia się też kluczowe przekonanie: świat nie jest tym, czym się wydaje. To, co widzimy, to zaledwie cienie ponadczasowych prawd, których nigdy nie możemy uchwycić w pełni. Nic dziwnego, że fizycy od wieków wolą Arystotelesa niż Platona. Arystoteles był miłośnikiem faktów: ufał doświadczeniu, obserwacji, temu, co można zmierzyć. Z takiej perspektywy platoników - a szczególnie matematyków – traktuje się trochę jak magów i mistyków. I tak od dwóch i pół tysiąca lat trwa niekończący się spór między faktem a prawem, doświadczeniem a abstrakcją. Tegmark zajmuje platońskie stanowisko. Świat nie tylko da się opisać matematycznie. On jest matematyczny. A my jesteśmy samoświadomymi elementami ogromnej matematycznej struktury. Dlatego "Nasz matematyczny wszechświat", to książka, która przede wszystkim trafi do ludzi już „platońskich” z temperamentu – takich, którzy intuicyjnie czują, że abstrakcja jest bardziej fundamentalna niż zjawiska.

Książka jest próbą wyjaśnienia skomplikowanych zagadnień w formie strawnej dla laików. Niestety w moim odczuciu, nie do końca udana. W wielu przedstawianych zagadnienia, wplata się dużo stwierdzeń naukowych, zbyt słabo wyjaśnionych. Część teorii wydaje się wręcz naciągana (choć fakt nie jestem fizykiem). Nie mam zielonego pojęcia skąd się wzięły niektóre wartości, przykładowo: wielkości dodatkowych wymiarów, których nie da się dostrzec, ponieważ ich przestrzeń jest tak ciasno zwinięta iż rozmiar ich wynosi około milionowej miliardowej miliardowej miliardowej części centymetra (sic!). Być może są to tematy tak skomplikowane, iż nie da się ich wyjaśnić prostym nienaukowym językiem. Lektura była dla mnie wyzwaniem, gdyż często musiałem ponownie czytać tekst, aby zupełnie nie pogubić się w gąszczu teorii. Mimo wszystko, uważam że przeczytanie tej książki nie było stratą czasu, choćby dlatego że pozwoliła ona na chwilę wejść w głowę ludzi którzy to ogarniają:)

Im dalej jestem od szkoły, tym częściej łapię się na tym, że przychodzą mi do głowy "wielkie" pytania, takie, które teoretycznie powinny zaświtać już w głowie dziecka. Ale nie świtają, bo głowa ta jest zawalona podstawą programową. W każdym razie, jednym z takich pytań jest to o pochodzeniu masy. Jest tak wielkie, że aż banalne - kto by się nad tym zastanawiał? Przecież to oczywiste... na tyle, że Wilczek poświęcił na to zagadnienie całą książkę, która w części części jest listą pytań... na które wciąż nie mamy odpowiedzi. Natomiast odpowiedź Wilczka na pytanie o pochodzenie masy czy też, jak sam zaznacza, na pochodzenie 95% masy (zwykłej, starej, dobrej, znanej masy, która stanowi podobno raptem 5% masy wszechświata - za resztę odpowiadają czarna materia i czarna energia, które w rzeczywistości nie są czarne, tylko przezroczyste...), otóż odpowiedź ta, podobnie jak wszystkie rozważania tłumaczące kwestie "poboczne", a pomagające zrozumieć samą odpowiedź, jest, cóż, tak szalona, że aż ciężko w nią uwierzyć. A jednocześnie tak pociągająca i - tu brawa dla autora - z małymi wyjątkami tak przystępnie opisana, że ciężko w nią nie uwierzyć. Fakt, że całą istotę elektrodynamiki kwantowej da się wyrazić na paru rysunkach stworzonych, zdawałoby się, ręką dziecka (nie dziwi teraz, że Feynman, poza tymi diagramiami, odpowiada również za "metodę Feynmana" do uczenia się). Fakt, że masa powstaje z bezmasowych gluonów i kwarków o bardzo niewielkiej masie. Fakt, że powstajemy z niczego i w dużej mierze jesteśmy wypełnieni niczym (na co wskazuje stosunek wielkości atomu do wielkości jego jądra). Wszystko to sprawia wrażenie, że świat jest znacznie mniej realny, niż nam się wydaje. Kto wie, może kiedy naukowcom uda się odpowiedzieć na pytania stawiane przez Wilczka (i pewnie jeszcze parę innych), świat, jaki znamy, zniknie, a grający w grę zwaną Życiem gracz przejdzie do kolejnego poziomu. Fizyka zdaje się właśnie tym - grą typu escape room, w której z pomocą poszlak naukowcy starają się odtworzyć reguły rządzące światem.

Teoria inflacji wszechświata jest zarówno intrygująca jak i na swój sposób może sprawić, że w głowie zacznie nam się kręcić jak za bardzo zaczniemy sobie to wyobrażać. Sama myśl o tym wywoływała we mnie różne mieszane odczucia. Jednak nie tylko temat inflacji jest ciekawie tu poruszony. W książce wciąż przekonujemy się jak szybko zmienia się nasza wiedza, a zwłaszcza ta na temat nadal człowiekowi odległego zjawiska jakim jest wszechświat. W książce nie raz można się przekonać jak bardzo szybko wszystko potrafi się zupełnie zmienić, a wcześniejsze rozumowanie staje się zupełnie zbędne. Jest to swego rodzaju wyścig gdzie kolejni odkrywcy próbują się prześcigać ze swoimi przemyśleniami, niestety ten wyścig tworzy też błędy i sprawia, że przez długi czas ludzie opierają się na zupełnie błędnej teorii. Nie raz autor nam to przedstawia w książce. Mimo jednak tej rywalizacji nie brakuje również współpracy i prób wymiany się myślami. Naprawdę dobrze jest to opisane podobnie jak niektóre sytuacje rodzinne z życia autora, które choć czasami zbędne potrafią być interesujące. Największym problemem tej książki jest czasem wyjaśnianie kwestii naukowej. Na swój sposób interesujące, ale miejscami może też sprawić, że staje się nużące, a nasze myśli odpływają w zupełnie innym kierunku. Mimo to uważam, że jest to bardzo ciekawy temat warty zapoznania się z nim.