Grubancypacja. O grubości bez przepraszania

Prosto z mostu o realiach, bez filtra i demontując stereotypy.

Prosto z mostu o realiach, bez filtra i demontując stereotypy.

Na polskim rynku bardzo potrzebna była ta pozycja. Widzimy nagle osoby, które są wykluczane z powodu swojej wagi, na każdym kroku, bez związku z tematem, tak na wejście, bez uzasadnienia. Dużo badań, artykułów, odniesień. Naprawdę warto. Nawet jeśli myślimy, że nie jesteśmy zainteresowani tematem to każdy z nas ma ciało i wiele tematów trafi do każdego, ze względu na historyczne i socjologiczne podejście.

Na polskim rynku bardzo potrzebna była ta pozycja. Widzimy nagle osoby, które są wykluczane z powodu swojej wagi, na każdym kroku, bez związku z tematem, tak na wejście, bez uzasadnienia. Dużo badań, artykułów, odniesień. Naprawdę warto. Nawet jeśli myślimy, że nie jesteśmy zainteresowani tematem to każdy z nas ma ciało i wiele tematów trafi do każdego, ze względu na...

Zainteresowana tematem mogę skomentować, że nie tego się spodziewałam. Książka bardzo ważna i pokazuje perspektywę grubych osób, to jak żyją i jak radzą sobie z różnymi problemami, komentarzami i ostracyzmem. Z drugiej strony mam wrażenie, że książka próbuje w jakiś sposób wytłumaczyć grubość. Dlaczego ludzie są grubi i nic z tym nie robią. Panie Autorki potępiają też leczenie farmakologiczne oraz operacje bariatryczne jako wspomożenie w zrzuceniu wagi. Trzeba do tego podchodzić z rozsądkiem, ale też bez przesady. Czasami nie ma wyjścia, a choroby nie poczekają. Książka neutralna. Nie nadająca się do polecenia. Neutral

Zainteresowana tematem mogę skomentować, że nie tego się spodziewałam. Książka bardzo ważna i pokazuje perspektywę grubych osób, to jak żyją i jak radzą sobie z różnymi problemami, komentarzami i ostracyzmem. Z drugiej strony mam wrażenie, że książka próbuje w jakiś sposób wytłumaczyć grubość. Dlaczego ludzie są grubi i nic z tym nie robią. Panie Autorki potępiają też...

📖🐲
Bez oceny, choć wiele razy chciałam porzucić tę pozycję, ale ostatecznie udało mi się dobrnąć do końca. Szło mi to opornie, bo nie byłam w stanie naraz wchłonąć tej całej demagogii, którą serwują nam autorki. Jednak nie oceniam, bo styl mają dobry, tylko treść niestety nie jest zupełnie tym, czego się spodziewałam.

Myślałam, że dostaniemy konkretne fakty, dlaczego np. medykalizacja otyłości to złe podejście, bo np. ryzyko zapadnięcia na cukrzycę osoby o prawidłowym BMI wynosi X%, a osoby o BMI wskazującym na nadwagę / otyłość to odpowiednio Y% i Z%. Niestety nic takiego nie nastąpiło. Ciekawe skądinąd badanie dotyczące większej przeżywalności starszych pacjentów z nadwagą w przypadku niektórych stanów chorobowych zostało zaledwie wspomniane.

Niestety fakty zastępuje wyśmiewające szydzenie. BMI powstało w XIX w. razem z jakimiś randomowo wymienionymi przez autorki absurdami medycyny, więc można je odrzucić. Rozumiem, że XIX-wieczne zdobycze medycyny takie jak rozwój antyseptyki, znieczulenia, czy szczepionki na wściekliznę, cholerę i dżumę też można wobec tego wyśmiać? Ok, pojawia się fakt, że BMI nie pasuje do populacji afroamerykańskiej i latynoskiej, ponieważ ma zastosowanie do białych. No dobrze, ale w przypadku Polski, ze zdecydowaną przewagą białej populacji to nie ma chyba wpływu na zalecenia lekarskie, prawda?

Autorki wspominają w pewnym miejscu o chorobach wiązanych z otyłością i piszą, że to tylko korelacja, a nie związek przyczynowo skutkowy. Ot tak, w jednym zdaniu, odrzucają te dane jako przedstawione w sposób fatfobiczny. I spoko, rozumiem, że osoba gruba, która aktualnie nie ma żadnych schorzeń, nie powinna być od razu uznawana za chorą, aczkolwiek... To w końcu otyłość jest niezależną od nas chorobą, czy stanem na który mamy wpływ i możemy go dowolnie kształtować i być może chcieć być osobą grubą, bo tak?

Jest jeszcze kwestia diet, które nie działają. Po prostu. Nigdy nikomu nie udało się trwale schudnąć. Niby same autorki rozróżniają, że dieta to może być powiedzmy 3-miesięczny okres, kiedy pijesz tylko soki, chudniesz, bo się głodzisz, a potem zaczynasz jeść tak jak wcześniej i bah, niespodzianka, efekt jo-jo, ale dieta to także trwale stosowany sposób odżywiania, np. dieta wegańska albo dieta śródziemnomorska i dieta DASH. Szkoda tylko, że piszą potem tylko o tych pierwszych bezsensownych, zbyt restrykcyjnych i faktycznie raczej szkodliwych dietach-cud, a za bardzo nie wspominają o racjonalnym odżywianiu i promowaniu aktywności fizycznej. No dobrze, mamy wzmiankę, że HAES to w zasadzie to, ale jednak nie do końca, bo... Właściwie to nie wiem, jaka jest różnica. Chociaż może chodzi o to, że według autorek największym ryzykiem dla osób grubych są zaburzenia odżywiania, które mogą się rozwinąć, kiedy osoba gruba zacznie kontrolować, ile je oraz ile kalorii zużywa na aktywność. I jeszcze niby nikogo nie zachęcają do bycia grubym, ale czuć obrzydzenie do analogów GLP-1 oraz operacji bariatrycznych podobnie jak do ludzi "uzależnionych od endorfin", czyli np. biegających maratony.

Mamy w książce również spory fragment dotyczący dyskryminacji przez lekarzy. Tymczasem podejrzewam, że objawy wstydu za niestosowanie się do zaleceń lekarza mają także palacze z rozedmą albo POChP, cukrzycy, którzy nie potrafią zapanować nad swoją dietą i grozi im np. amputacja stopy, czy alergicy, którzy nie zawsze mają siłę i czas smarować całe ciało kremem i stresują się własną niekonsekwencją, a wówczas znów AZS jest u nich w natarciu. I jasne, w ciąży też miałam styczność z panią, która mówiła: "położy się", "podciągnie wyżej bluzkę", więc to nie jest tak, że w polskim podejściu do pacjenta już wszystko zostało zrobione. Oczywiście, że nie i każda osoba, która przychodzi do lekarza po poradę, ma prawo oczekiwać szacunku i empatii. Niestety ten problem nie dotyczy tylko pacjentów z otyłością.

Na koniec zostawiłam sobie kwestię dostępu do odżywczego i taniego jedzenia. Hasła o braku dostępności takiej wartościowej żywności w Polsce to czysta demagogia, bo kilogram ziemniaków można kupić za 2-3 złote. Tak samo dostępna jest marchew, buraki, kasze, dynia, kwaszonki, groch, jabłka, gruszki, śliwki, a w lesie grzyby, jagody i maliny to nawet za darmo. Poza tym domowa kuchnia jest zdecydowanie zdrowsza i pozwala utrzymać kontrolę nad wagą.

Z całej książki podobał mi się tylko fragment o dyskryminacji na rynku pracy, bo tam wreszcie mieliśmy fakty i konkretne przykłady, zamiast drwiny, szyderstwa i emocjonalnych wypowiedzi. I to nie jest tak, że nie rozumiem, że grube osoby są czasem albo i często wkurzone na to, jak traktuje je świat, ale szydząc z tych kwestii, dyskryminują osoby, które były grube, ale już nie są i dzięki racjonalnemu stylowi odżywiania i stałej aktywności fizycznej mają szansę długo utrzymywać wagę prawidłową lub lekką nadwagę.

Podsumowując, spodziewałam się książki merytorycznej, gdzie na każdym kroku będziemy mieć info: nie wolno nikogo hejtowac za wygląd, bo mamy na niego wpływ praktycznie żaden i nawet zwycięzcy w loterii DNA kiedyś się zestarzeją i przygarbią, a ich mięśnie zanikną. I to normalne. 95% populacji nie jest atrakcyjna w sensie filmowy amant / piękna modelka. Nie rozumiem wobec tego hejtowania ciałopozytywności. Bo te dziewczyny mają wagę prawidłową albo "tylko" nadwagę?

Autorki z całą pewnością nie reprezentują wszystkich grubych, a zachowują się tak, jakby wszystkie grube osoby miały od razu bezkrytycznie je poprzeć. A jeżeli mają inne zdanie to co? Są może fatfobiczne? Czy nie osiągnęły jeszcze tego samego stopnia oświecenia, które mają autorki? Jakieś to takie protekcjonalne i mało wspierające, ale co ja tam wiem. W końcu najwyraźniej jestem fatfobką.

📖🐲
Bez oceny, choć wiele razy chciałam porzucić tę pozycję, ale ostatecznie udało mi się dobrnąć do końca. Szło mi to opornie, bo nie byłam w stanie naraz wchłonąć tej całej demagogii, którą serwują nam autorki. Jednak nie oceniam, bo styl mają dobry, tylko treść niestety nie jest zupełnie tym, czego się spodziewałam.

Myślałam, że dostaniemy konkretne fakty, dlaczego np....

Jest to książka bardzo odważna, która na pewno spotkała się już z morzem hejtu i wyśmiewania. Pokazuje zupełnie nową na polskim gruncie koncepcję intelektualną jaką jest grubancypancja. Opowiada o systemowej dyskryminacji osób grubych, zawstydzania ich, komentowania, skazywania na pogardę lub obrzydzenie. Nie ze wszystkimi tezami tej książki się zgadzam, ale nie sposób przyznać, że jest inteligentnie napisana, świetnie udokumentowana i stanowi intelektualne wyzwanie wobec własnych uprzedzeń.

Jest to książka bardzo odważna, która na pewno spotkała się już z morzem hejtu i wyśmiewania. Pokazuje zupełnie nową na polskim gruncie koncepcję intelektualną jaką jest grubancypancja. Opowiada o systemowej dyskryminacji osób grubych, zawstydzania ich, komentowania, skazywania na pogardę lub obrzydzenie. Nie ze wszystkimi tezami tej książki się zgadzam, ale nie sposób...

Jak tylko dowiedziałam się, że ta książka ukazała się na rynku, wiedziałam, że muszę po nią sięgnąć. Po pierwsze dlatego, że kojarzę autorki z podcastu "Vingardium Grubiosa", po drugie z powodu lektury raportu „Nie myślała pani o schudnięciu?” obnażającym jak okrutnie traktowane są osoby z nadwagą i otyłością przez wielu pracowników ochrony zdrowia. Po trzecie dlatego, że sama nie czuję się dobrze z rozmiarem własnego ciała i byłam ciekawa, co autorki mają na myśli, kiedy piszą o grubancypacji. Na okładce znajdują się hasła obiecujące, że po lekturze „spojrzę inaczej na kwestię dyskusji o grubości, otrzymam narzędzia pozwalające zmienić postrzeganie swojego ciała i dowiem się jak wygląda rzeczywistość osób doświadczających systemowej dyskryminacji z powodu rozmiaru ciała”. Ogólnie pozytywnie odbieram tę publikację, mimo że nie ze wszystkim się zgadzam, ale wiem też, że mnóstwo osób odrzuci ją i nie będzie chciało zgłębić tematu, ponieważ autorki są bardzo bezkompromisowe w swoim podejściu.

Mnie to nie przeszkadza, wręcz przeciwnie, szanuję i doceniam, że Urszula Chowaniec i Natalia Skoczylas nie naginają się do głównego nurtu narracji, zgodnie z którą o otyłości można mówić tylko w kontekście przeciwdziałania jej, toczenia walki z samą sobą, redukcji wagi i wpisywania się w kulturę diet nakazującą schudnąć za wszelką cenę. Autorki w siedmiu rozdziałach opisują całą masę problematycznych zagadnień oraz obszarów, w których ludzie grubi są dyskryminowani i wyśmiewani. Począwszy od kultury popularnej, poprzez aranżację przestrzeni publicznej, biznes odzieżowy, relacje romantyczne aż do kwestii zdrowotnych. W książce świetnie zdekonstruowano popkulturowe przedstawienia grubych bohaterów, którzy najczęściej wpisują się w schematy takie jak wielka przemiana bohaterki (najczęściej chodzi o kobietę),której życie odmieni się na lepsze, gdy schudnie albo ukazywanie otyłej postaci jako śmiesznej i nieporadnej. Co ciekawe, bohaterka nawet nie musi być gruba. Wystarczy, że zostanie zestawiona z wyraźnie szczuplejszą postacią albo wystarczająco wiele razy będzie podkreślać, że waży za dużo. Podobało mi się także zwrócenie uwagi na fakt, że do ról grubych postaci należy zatrudniać grubych aktorów, a nie przygotowywać pogrubiające kostiumy czy gloryfikować spektakularne metamorfozy, gdy szczupli aktorzy tyją do ról, a następnie szybko chudną.

Najbardziej doceniam warstwę kulturoznawczą, w której mnóstwo jest odniesień do analiz naukowych, opisów eksperymentów prowadzonych np. w badaniach nad głodem, publikacji socjologów, psychologów oraz aktywistów próbujących przebić się z przekazem, że nie można nikogo dyskryminować ze względu na wagę, że nie wystarczy mniej jeść i więcej się ruszać, żeby schudnąć, a przede wszystkim, że otacza nas narracja związana z pozorną troską o grubych. Dzisiaj w mniejszym stopniu wypada komuś powiedzieć, że powinien schudnąć, bo brzydko wygląda, ale spokojnie można zbijać kapitał na powtarzaniu, że otyli muszą odchudzić się dla zdrowia. Do kwestii medycznych wrócę później, ale w tym akapicie muszę podkreślić, że bardzo zgadzam się z autorkami, które dostrzegają jak znaczna liczba influencerów, dietetyków oraz trenerów personalnych wykorzystuje tę narrację do budowania sobie zasięgów i zasilania kieszeni. Tak samo jak wiele osób powtarza, że grubi są obciążeniem dla całego społeczeństwa, ponieważ ich leczenie jest kosztowne. Tak, leczenie ludzi jest kosztowne i mnóstwo osób choruje również z powodu tego, co jedzą, jaki sport uprawiają, czy korzystają z używek itd., ale jednak szczupłych raczej nikt nie próbuje z tego rozliczać.

Autorki opisały naprawdę dużo zjawisk, które w naszej kulturze na co dzień dotykają osób o większym rozmiarze niż przeciętny. O wszystkich nie sposób wspomnieć, ale uderzyły mnie badania dotyczące dyskryminacji na rynku pracy, ponieważ wciąż grube osoby są rzadziej zatrudniane i rzadziej awansowane w porównaniu do osób szczupłych o takich samych kwalifikacjach i podobnym doświadczeniu zawodowym. Wciąż dajemy się nabrać na tzw. efekt aureoli, ułatwiając życie ludziom atrakcyjnym, a więc, według współczesnych standardów, przede wszystkim szczupłym. Jesteśmy formowani do życia w kulturze diet od najmłodszych lat, gdy patrzymy jak kobiety z naszej rodziny przechodzą na kolejne diety, krytycznie patrzą w talerz i rzucają ostrzegawcze uwagi do córek, by pilnowały się i nie przytyły. Bo oczywiście wśród ogólnej dyskryminacji grubych, to grubym kobietom obrywa się od społeczeństwa najbardziej. Dopóki nie sięgnęłam po tę książkę, nie zwracałam uwagi na tzw. fat talk, czyli hasła i komentarze dotyczące masy ciała, które wypowiadamy i słyszymy niemalże codziennie. Żalimy się koleżance, że jesteśmy taaaakie grube, ona wtóruje, że też właśnie przechodzi na dietę. Przy smacznym obiedzie czujemy się w obowiązku zaznaczyć, że tyle zjadłyśmy, że już nie przełkniemy ani kawałeczka więcej, żeby przypadkiem nikt nie pomyślał, że jemy duże porcje. Często wypowiadamy to bezwiednie, bez namysłu, ponieważ narzekanie na grubość (prawdziwą lub wyobrażoną) jest już elementem nawiązywania relacji społecznych.

Autorki wykonały świetną robotę, opisując różne przestrzenie systemowej dyskryminacji, odwołując się do pozornie błahych spraw jak filmy czy seriale portretujące grubych bohaterów, ale też poruszając kwestie najważniejsze, czyli związane z prawami człowieka. W publikacji jest mnóstwo źródeł i obszerna bibliografia dołączona na końcu udowadnia, że Chowaniec i Skoczylas zrobiły porządny research. Nie jest to jednak publikacja bez wad. Po pierwsze nie do końca rozumiem, co autorki sądzą na temat powikłań zdrowotnych związanych z otyłością. Piszą o tym, że nie powinno się grubości medykalizować, a korelacja dużej masy ciała z pewnymi chorobami czy dolegliwościami to jeszcze nie dowód, że otyłość te choroby powoduje. Wydaje mi się to myśleniem życzeniowym i zaklinaniem rzeczywistość, ale autorki pewnie powiedziałaby, że przemawia przeze mnie kultura diet, która nakazuje nazywać otyłość chorobą i szukać na nią lekarstwa. Słowa „otyłość” i „nadwaga” zostały zresztą ocenzurowane i zapisane z gwiazdką („ot*łość”, „nadw*aga”),ponieważ to manifest. Być może czytałam nieuważnie, ale nie wyłapałam czemu to ma służyć.

W książce pojawia się także krytyka kampanii "Porozmawiajmy szczerze o otyłości" jako inicjatywie zbyt skupionej na patrzeniu na nadmierną masę ciała jako problem, który można zniwelować operacją, lekami, dietą. Mam zupełnie inne zdanie i cenię wiele wywiadów przeprowadzonych ze specjalistami w ramach tej inicjatywy. Autorki krytykują też słownictwo takie jak „choroba otyłościowa” czy „chory/chora na otyłość”, postulując używanie słowa „gruby/gruba”, a dla osób niebinarnych „grubx”. To tylko pokazuje jak bardzo indywidualna jest to kwestia, ponieważ dla mnie określenie „gruba” jest raczej negatywne (w recenzji stosuję je, dopasowując się do konwencji publikacji),sama się tak nie określam publicznie i nie chciałabym, żeby ktokolwiek inny to robił w odniesieniu do mnie. Na koniec najpoważniejszy zarzut, czyli ani słowa o tym, że ktoś może nie chcieć być otyły. Absolutnie zgadzam się z tym, że nie powinno się odkładać życia na później, bo przecież ważę za dużo i dopiero jak schudnę to „zasłużę” na fajne wakacje, pójście na plażę czy wybranie się na gorącą randkę. Popieram oderwanie od kultury diet, zaprzestanie przepraszania za swój wygląd, tłumaczenia się i znoszenia niemiłych komentarzy. Jednak chciałabym przeczytać, że schudnięcie też jest okej. Rozumiem, że książka dotyczy grubancypacji, więc autorki nie będą rozwodzić się nad redukcją masy ciała, ale zabrakło mi potwierdzenia, że można też być osobą, która wprawdzie teraz jest otyła, ale nie chciałaby taka pozostać.

Polecam książkę każdemu, ponieważ prowokuje do przemyślenia wielu tematów. Jak postrzegamy osoby z otyłością? Czy uważamy, że brakuje reprezentacji ciał o większych rozmiarach w przestrzeni publicznej? Jaki mamy stosunek to tzw. kultury diety? Czy sami nie mamy uprzedzeń w stosunku do grubszych od nas? Autorki poruszyły mnóstwo ważnych wątków i sądzę, że warto się z nimi zapoznać nawet (a może zwłaszcza) jeśli nie mamy takich samych poglądów jak Chowaniec i Skoczylas.

Jak tylko dowiedziałam się, że ta książka ukazała się na rynku, wiedziałam, że muszę po nią sięgnąć. Po pierwsze dlatego, że kojarzę autorki z podcastu "Vingardium Grubiosa", po drugie z powodu lektury raportu „Nie myślała pani o schudnięciu?” obnażającym jak okrutnie traktowane są osoby z nadwagą i otyłością przez wielu pracowników ochrony zdrowia. Po trzecie dlatego, że...

Świetna! Napakowana badaniami i faktami. Ależ to ważna pozycja! Czytajcie!!!

Świetna! Napakowana badaniami i faktami. Ależ to ważna pozycja! Czytajcie!!!

"Grubancypacja" to książka, której w polskiej debacie społecznej bardzo brakowało – odważna, niepokorna i bezkompromisowa. Natalia Skoczylas i Urszula Chowaniec, znane jako duet Vingardium Grubiosa, wchodzą z przytupem w przestrzeń zdominowaną przez narracje o dietach, „walce z kilogramami” i „dbaniu o siebie” rozumianym wyłącznie przez pryzmat smukłości. Ich książka to nie tylko manifest, ale też rzetelny przewodnik po świecie osób, których ciała nie mieszczą się w społecznych normach.

Autorki nie próbują nikomu niczego udowadniać. Zamiast tego proponują coś znacznie cenniejszego: alternatywną opowieść, która pozwala spojrzeć na grubość nie jako problem do naprawienia, ale jako fakt – cielesny, społeczny, polityczny. Grubancypacja to swoisty „elementarz” dla każdego, kto chce zrozumieć, czym jest kultura diet, jak głęboko zakorzeniona jest fatfobia w języku, medycynie, edukacji i relacjach społecznych, i dlaczego zmiana tej narracji jest tak trudna, a zarazem tak potrzebna.

Mocną stroną książki jest jej przystępna forma. Choć temat jest poważny i często bolesny, styl autorek pozostaje bezpośredni, momentami zabawny, a przede wszystkim empatyczny. Nie brakuje w nim emocji, osobistych refleksji, ale też konkretów: faktów, badań, cytatów z raportów i relacji osób z doświadczeniem bycia dyskryminowanymi ze względu na swoją wagę. W efekcie książka staje się nie tylko manifestem, ale też narzędziem zmiany – dla jednostki i społeczeństwa.

Skoczylas i Chowaniec pokazują, że grubość nie powinna być wyrokiem, tematem tabu czy pretekstem do przemocy symbolicznej. Przypominają, że ciało to nie projekt do wiecznej poprawy, lecz część naszej tożsamości, która zasługuje na szacunek bez warunków. Grubancypacja to również książka o języku – o tym, jak mówimy o sobie i innych, jak bardzo słowa potrafią ranić, wykluczać, ale też – jak mogą uzdrawiać i budować nowe przestrzenie akceptacji.

Choć książka celuje w szerokie grono odbiorców, jej najważniejszym zadaniem wydaje się być wsparcie dla tych, którzy sami mierzą się z doświadczeniem fatfobii – zwłaszcza w kontekście zdrowia, opieki medycznej i życia codziennego. Znajdziemy tu liczne przykłady sytuacji, które dla wielu osób wciąż są niewidzialne lub bagatelizowane, a które skutkują realnym cierpieniem i wykluczeniem.

"Grubancypacja" to lektura obowiązkowa dla wszystkich, którzy chcą rozumieć więcej, czuć głębiej i działać mądrzej. Jest jednocześnie aktem odwagi i miłości – do siebie, do innych, do prawdy. To książka, która nie tylko daje głos tym, którzy często są go pozbawieni, ale przede wszystkim pozwala im ten głos odzyskać.

"Grubancypacja" to książka, której w polskiej debacie społecznej bardzo brakowało – odważna, niepokorna i bezkompromisowa. Natalia Skoczylas i Urszula Chowaniec, znane jako duet Vingardium Grubiosa, wchodzą z przytupem w przestrzeń zdominowaną przez narracje o dietach, „walce z kilogramami” i „dbaniu o siebie” rozumianym wyłącznie przez pryzmat smukłości. Ich książka to nie...

Świetna książka. Obawiam się, że może trafić tylko do osób z nadwagą lub w kryzysie otyłości, zamiast, jak powinna, być obowiązkową lekturą dla osób świadomie uczestniczących w tworzeniu społeczeństwa opartego na wzajemnym szacunku i zrozumieniu. Wiele prawd, które w książce przekazywanych jest w odniesieniu do otyłości, jest uniwersalnych i mogą zostać przeniesione bezpośrednio na inne dziedziny życia. Lektura pomogła mi zrozumieć wyzwania jakie na każdym kroku towarzyszą osobom będącym tematem książki, w życiu towarzyskim, zawodowym czy podczas korzystania ze służby zdrowia, o których nie miałem pojęcia.
O jednej z autorek, Natalii Skoczylas, pierwszy raz usłyszałem przy okazji premiery wydawnictwa „Pismo” i reportażu „nie odchudzaj tylko lecz” oraz debaty o otyłości podczas wydarzenia premierowego. Była ona przedstawiona w bezpośredniej opozycji do reszty rozmówców, jako propagatorka pozytywnego odbioru słowa „grubx” i ciałopozytywności. Z dużym zaskoczeniem odkryłem, że opinie wyrażane przez autorki w tej książce nie są tak prostolinijne. Prezentowana w niej grubość, jest zaatakowana z każdej strony, potraktowana holistycznie, z perspektywy jednostki, społeczeństwa, bliskich, medycznej i systemowej. Autorki wykonały świetną pracę, żeby nakreślić czytelnikowi pełen obraz zagadnienia, przytaczając badania i statystyki, jednocześnie przeplatając je wciągającymi historiami ludzi i, świadczącymi o dużym dystansie, zabawnymi spostrzeżeniami. Szczególnie zainteresowały mnie rozdziały rozprawiające się z mitami dotyczącymi osób grubych w popkulturze.
Mam nadzieję, że autorki nie poprzestaną na tej książce. Kibicuję im zarówno w aktywizmie jak i kolejnych publikacjach oraz zaryzykuję stwierdzeniem, że następny tytuł nie musi być w tematyce nadwagi czy otyłości, bo w swoim imponującym researchu, sprawności przekazywania informacji i poczuciu humoru, są w stanie doskonale przybliżyć każdy temat.
P.S. Ciekawym zabiegiem jest dominacja w tekście feminatywów oraz końcówek inkluzywnych -x (grubx). Rzadko spotykam się z takim podejściem, jest to powiew świeżości i mam nadzieję, że zyska na popularności. Koncówki -x sprawiały jednak pewien problem lektorce audiobooka, ale to taki wtręt humorystyczny do recenzji :)

Świetna książka. Obawiam się, że może trafić tylko do osób z nadwagą lub w kryzysie otyłości, zamiast, jak powinna, być obowiązkową lekturą dla osób świadomie uczestniczących w tworzeniu społeczeństwa opartego na wzajemnym szacunku i zrozumieniu. Wiele prawd, które w książce przekazywanych jest w odniesieniu do otyłości, jest uniwersalnych i mogą zostać przeniesione...

Książka opowiadać ma o rzeczach ważnych, jak zakładam, czy to jednak robi? I tak i nie – już wyjaśniam. Szczerze, zauważyłam to dopiero czytając komentarz jednej z osób, ale jest to idealne podsumowanie tej książki: za każdym razem gdy autorki poruszają temat ważny, dogłębny, poważny, zamiast zagłębić się w niego to walną taką firmóweczkę, tak płytkie stwierdzenie, że wszystko co powiedziały wcześniej przestaje się liczyć. Autorki zdają się zagłębiać, popierać wieloma badaniami tylko to, co pasuje do ich narracji. Jasne, można powiedzieć, że o to chodzi w tej książce ! Mówimy o grubości to jasne, że będziemy szukać rzeczy, które ją popierają ! Ale no kurde no nie, nic nie jest czarno białe i brak JAKIEJKOLWIEK self reflection nad tym co autorki uważają jest po prostu głupi, daje wrażenie uczucia wyższości, pyszności, która nie wiem skąd się bierze. Dodam, że to nie jest tak, że nie zgadzam się ze WSZYSTKIM co autorki mówią. Szczególnie w medycznym aspekcie: nie, bycie grubym nie jest odpowiedzialne za wszystkie choroby świata, a bycie szczupłym remedium na to; nie powinno się udzielać rad komuś kto o to nie prosił; lekarze nie powinni umniejszać czyjegoś cierpienia, dlatego że jest ulany i tak dalej. Dużo tematów jest liźniętych: homofobia, seksizm, rasizm jednak … jednak też nie, jakby autorki uznały wspomnimy je, żeby nie było. Czy problem fatfobii dotyka szczególnie kobiet ? No tak, to raczej oczywiste – czy dowiemy się czegoś więcej ? W sumie, to średnio. Jednak przyznać autorkom trzeba, że poszedł w te książkę duży reaserch (z tego co widzę po 17 stronach bibliografii w wersji pdf),ale jak wspominałam, reaserch tylko jednej strony, tylko taki, który popiera zdanie autorek. Ostatnią rzeczą jaką wspomnę we wstępie – nie wiem co mam z niej wyciągnąć. Naprawdę ! Po prostu nie wiem ! Co wydaje mi się najbardziej prawdopodobnym morałem – traktuj osoby grube z szacunkiem, tak jak każdą inną normalną (?) osobę, zasługują na szacunek bez względu na to kim są. I jest to prawda, jak każdy człowiek osoby grube zasługują na szacunek. Jednak powtarzającym się w tej książce motywem jest – bycie grubym nie ma żadnych negatywnych konsekwencji samo w sobie, to społeczeństwo sprawia, że jest źle, że te osoby cierpią, one nie odpowiadają za to, że stały się grube. Co jest po prostu nieprawdą, są jakieś podstawowe prawa termodynamiki, przyjmowanie kalorii, metabolizm, zużywanie ich i tak dalej. To w większości nie są grube kości, to nie geny, a styl życia. Jasne, ciągły hejt na kogoś popchnie go pewnie w zaburzenia odżywiania w jedną albo drugą stronę – obie złe, jednak jedna (co przyznam autorkom) jest drogą pożądaną przez szeroko pojęte społeczeństwo (bycie turbo chudym). Ale jak poruszamy negatywy bycia anorektykiem, dlaczego nie ma żadnych minusów bycia grubym ? Przez całą książkę miałam wrażenie, że zdaniem autorek grube osoby po prostu .. się pojawiają. To nie wydarzenia, dieta, trauma i tak dalej popychają je w stronę zbyt dużego przyjmowania pokarmu tylko … tak się po prostu zdarzyło i koniec. To TY jako osoba mieszcząca się na siedzeniu w samolocie masz się dostosować, nie ja – osoba którą bolą kostki przez moją wagę. Brak tu szczerego spojrzenia w lustro i przyznania przed samym sobą, nie jestem osobą zdrową, to nie jest normalne, co nie zmienia faktu, że nie chce słuchać komentarzy i rad przypadkowych osób na ulicy – tym moim zdaniem powinna być ta książka, przewodnikiem, analizą szacunku i podejścia do takich osób przez społeczeństwo. Oczywiście, to pojawia się w książce, ale przytoczenia naukowe o medycznych, biologicznych aspektach przejmują ogół narracji. Jednak jak można nie patrzeć na coś związanego z ludzkim ciałem w sposób biologiczny ? Jako studentka lekarskiego, nie jestem w stanie sobie tego wyobrazić – to chyba już zboczenie zawodowe.
A skąd bierze się ocena gwiazdkowa ? Odjęłam jedną za język – bardzo prześmiewczy, co tego wrócę przy cytatach; odjęłam drugą gwiazdkę – za sposób wspomnienia o Roxane Gay; odjęłam pół gwiazdki – za ciągłe powtarzanie tego samego, jeśli ta książka miałaby być jedzeniem byłaby masłem – nie dlatego, że jest tłuste a dlatego jakie jest mdłe - gubiłam się, co jest z którego rozdziału, co dotyczy czego, jeden temat można rozwinąć na wiele sposobów, a nie ciągle mówić to samo.
W tej recenzji będę opierała się głównie na cytatach i moich komentarzach do nich. Postaram się unikać takich, które trudne będą do zrozumienia bez kontekstu.
• Do roli przytyła 15 kilo, stosując dietę oburzających 4 tysięcy kalorii dziennie
• Cóż, 4 tysiące kalorii to JEST dużo, więc nie mam pojęcia dlaczego użyte jest tutaj prześmiewcze ‘’oburzających’’, to po prostu jest dużo za dużo kalorii dziennie, a przytycie 15 kilo w, jak zakładam, krótkim czasie, może w bardzo negatywny sposób wpłynąć na organizm …

• Wąskie przejścia czy fotel z podłokietnikami
• Jestem osobą chorą, plain and simple, sama zauważam w sobie, że bardziej skurczone mam mięsnie po lewej stronie – dlatego muszę uważać by trzymać ręce na tym samym poziomie, podłokietniki w tym mi pomagają i ja mówię serio, jeśli ktoś serio nie mieści się w standardowym miejscu to sory, ale problemem chyba nie są siedzenia

• Powtórzmy więc: nie każda grubość bierze się z traumy
• Czy to prawda ? No tak, jednak dziwne, że ten aspekt nie będzie w ogóle poruszony – nawet w przypadku Roxane Gay, ale do tego jeszcze wrócimy

• Wygląda na to, że według przemysłu odzieżowego klientki o takich potrzebach {rozmiar powyżej 64] nie istnieją
• Starałam się zrobić reaserch, dotyczący rozmiar – waga, nie jest to takie od razu proste bo idiotyczne AI googla mówi mi, że ktoś o rozmiarze 64 ważyć może 64 kilo. Z porównywania różnych numeracji (co generalnie rzecz biorąc, jest koszmarnie trudne nawet dla kogoś o wadze normalnej) wychodzi, że rozmiar 64 przekłada się na rozmiary 4XL-5XL czasem 3XL. Tłumacząc to tak, doskonale widać dlaczego autorki postanowiły tego tak nie tłumaczyć, bo od razu to źle wygląda. Więc przeliczając dalej jeśli chodzi o obwody: pierś 120 cm; talia 100 cm; biodra 125. Tutaj jednak trzeba się na trochę zatrzymać, przy jakiej wysokości ? Przecież mega napakowany gość, też będzie musiał kupować ubrania 4XL, ale ta książka zdecydowanie nie mówi o osobach napakowanych, co więcej w pewien sposób je krytykuje, mówiąc, że trening nic nie daje (będzie później). Ten reaserch zrobiłam dla wiedzy własnej, bo autorki w ogóle się nad tym nie pochylają. Tutaj akurat rzucają numerkami i zatrzymują się, wyjątkowo nie wchodząc głębiej.

• Chcę naprawdę żyć swoim życiem. Nie chce po prostu istnieć. To właśnie robię teraz. Chcę się bawić, czuć się dobrze ze sobą i żyć.
• To jest akurat bardzo istotne, w odniesieniu do wszystkich – nie czekaj by się cieszyć, bo może nie być na to czasu. Ale jak jesteś osobą, która nie mieści się na siedzeniu to może to być trudne, mówiąc bez szyderczości. Jednak we wszystkim trzeba znać umiar.

• Póki nie zmienisz nastawienia i nie zaczniesz siebie akceptować, to nawet w szczuplejszym ciele nie odnajdziesz ulgi.
• Czy to prawda ? Jak najbardziej ! Akceptacja siebie jest niesamowicie istotna. Ale w tym przypadku, pełna akceptacja siebie trzyma cię w miejscu. Autorki zdają się chcieć przekazać: jeśli chcesz schudnąć to się nie akceptujesz, to się nienawidzisz, my się kochamy i chcemy być grube – akceptujemy się i nie chcemy schudnąć, TY się nienawidzisz, ale to nie przez ciebie, to przez społeczeństwo, niedziałające diety, niedziałające treningi, zaakceptuj się nie próbuj się zmienić, bo na zmianę nie ma możliwości

• Kult szczupłości prowadzi do dramatycznej kalkulacji tego, co się bardziej opłaca: podjąć wysiłek często przeciwko sobie i swojemu zdrowiu i dopasować się czy wzmocnić siebie emocjonalnie ze świadomością, że stygmatyzujące sytuacje dalej będą się pojawiać.
• TO kult szczupłości odpowiada za to, że źle się czujesz, to nie twoja wina ! Ta jednostronna narracja – wysiłek zły, zdrowie psychiczne dobre jest … bardzo dziwny ? Wysiłek pomaga, wysiłek może pomóc nawet w cukrzycy i to nie jest hiperbola ! Wysiłek jest często przeciwko sobie ? Jasne, jak potrzebujesz co chwilę usiąść bo bolą cię kostki od dźwigania tej wagi to jasne, ale wysiłek jest bardzo ważny – dla osób chudych i grubych. Ten bardzo w pewien sposób patronizujący ton autorek: to co oni mówią jest złe, to co ja mówię jest dobre zawsze jest bardzo niebezpieczny !!!

• ,,byli otyli’’, czyli osoby, które schudły i w związku z tym ,,uważają, że większość ludzi też tak powinna umieć’’, bo to kwestia ,,silnej woli, samozaparcia czy pracowitości’’. Czyli cech, które uchodzą za warte posiadania.
• Po raz kolejny ton wypowiedzi jak do dziecka. Nie ma garstki ,,byłych otyłych’’, wtedy można by mówić o tym, że to kwestia przypadku, genów i tak dalej. Takich osób jest dużo, a jak się coś chce – to zwykle się to osiągnie. Poza tym … co to znaczy ,,uchodzą za warte posiadania’’, jakby autorki poddawały w wątpliwość – czy aby na pewno są warte posiadania ?

• Powracająca waga to jednak nie jeden epizod, to ciągła walka organizmu o przetrwanie.
• Koleżanka zapomniała, że nie musi walczyć o przetrwanie, krytykując wypowiedź jakiejś influencerki (branie na poważnie wypowiedzi influencerki jest idiotyzmem samym w sobie, ale słuchają się ich masy ludzi więc rozumiem) jednak organizm walczący o przetrwanie brzmi, jakby rzeczona osobowość medialna walczyła 15 kilo. Twoja grubość ochroni cię w przypadku apokalipsy zombie może bo będziesz miała zapasy na miesiące.

• Tak w ,,Głodzie’’ pisze Roxane Gay – i mamy przytoczony jej cytat …
• I tu zaczynamy jazdę. Książka Roxane opowiada o tym, jak została w wieku 12 lat zgwałcona przez kilku mężczyzn, a jej waga stanowiła dla niej pewnego rodzaju barierę ochronną. Cytat tego nie dotyczy. Przytoczony cytat ma popierać tezę autorek, ponownie, o tym że grubym osobom cośtam. Jeszcze bardziej dołujący jest fakt, że w żadnym przypadku nie odwołują się do tego, że dla Roxane była to reakcja na straszną traumę. Dlaczego ? Zaprzeczałoby to temu co autorki starają się przekazać. Używanie jej w tej książce jest po prostu obrzydliwe, okropne w stosunku do niej i jej przeżyć. Oto co Roxane pisze w OPISIE swojej książki Głód: “I ate and ate and ate in the hopes that if I made myself big, my body would be safe. I buried the girl I was because she ran into all kinds of trouble. I tried to erase every memory of her, but she is still there, somewhere. . . . I was trapped in my body, one that I barely recognized or understood, but at least I was safe.”

• Osoby, które robiły gruby coming out
• Czy słowo coming out pasuje ? Błagam, cały sens w coming out’cie jest taki, że mówi się o czymś czego nie widać, a jakby … bycie grubym widać, to jest po prostu fakt. Nie możesz ważyć 200 kilo i uważać się za osobę chudą – to jest po prostu nieprawda

• Jesteśmy gotowe zaoferować innym zrozumienie i akceptację, ale nigdy, przenigdy nie chcemy się znaleźć w ich sytuacji
• Bez urazy, czy to nie jest normalne ? Dlaczego mam chcieć znaleźć się w sytuacji kogoś kto jest turbo gruby i nie może siedzieć w samolocie, albo doświadcza werbalnych nieprzyjemności z powodu swojej wagi ? Nie zmienia to faktu, że mogę być w stosunku do tych osób … normalna ?

• Sprawdzamy na Instagramie #bodypositive, wyświetlają się nam zdjęcia wymodelowanych brzuchów i pup, bardzo różnych od naszych. Ale nie wszystko marność !

• A co w tym jest złego? Nie wyświetlają się TYLKO takie zdjęcia, a osoby zdrowe i wysportowane mają się nagle… wstydzić tego jak wyglądają ? Wstydzić tego że nie wylewają się na boki ? I ponownie, umniejszający, wyśmiewający zwrot ,,Ale nie wszystko marność’’, trzymajcie mnie ludzie.

• Istniał też wycinek ich działalności, który, nie ukrywamy, budzi wesołość ukrytych w nas nastolatek (…) dręczenie lokalnych instytucji odchudzania (…) Naszym celem było odebranie osobie prowadzącej pewności i odstraszenie klientów.
• Autorki przywołują cytat działalności FU (Fat Underground) i tak mi to nie siedzi, cały czas mówią – nie dręczcie nas werbalnie, nie atakujcie, nie komentujcie … a tutaj PRZYZNAJĄ, że cieszą się jak ktoś dręczy inną osobę – i na pewno nie ukrytych w nich nastolatek, tylko ich teraz, jakie to są hipokrytki

• Produkcja dba (…) żebyśmy (…) nie przeoczyły trudności z higieną, uszkodzeń ciała wywołanych długotrwałym przebywaniem w pozycji leżącej.
• Cytat odnosi się części książki poświęconej serialowi Historie wielkiej wagi, czyli opisującemu osoby ważące ok 300 kg. Nie ma w nim żadnego, ŻADNEGO wspomnienia o tym że, ważenie 300 kurde kilo jest skrajnie nienaturalne. Czy fakt, że te osoby nie są w stanie się poruszać bez wózka, nie mieszczą się w łazience, nie są w stanie nawet całe wytrzeć się ręcznikiem nie jest niepokojący? Absolutnie zerowy self-awarness, tylko: biedne grube osoby wykorzystywane przez telewizje, ale czy same się nie zgłosiły do tego programu? Dla nich operacja bariatryczna może być jedynym ratunkiem przed nieuchronną śmiercią.

• Problemy zdrowotne powszechnie rozwiązujemy łykaniem ibuprofenu i przyjmowaniem antybiotyków na katar
• Przyczepię się, ale patrząc na dezinformacje autorek mogę – nikt nie jest w stanie brać antybiotyku na katar, bo wszystkie antybiotyki są na receptę. Śmieszna hiperbola? Może, ale ma coś pokazać – i nie podoba mi się to.

• W codziennej dyskusji o ,,powinnościach’’ grubych osób i ,,leczeniu’’ ich z grubości kompletnie pomijamy tę część definicji WHO, która mówi, że zdrowie to także dobrostan
• Tak, a ta definicja krytykowana jest ze względu na jej idealistyczne podejście – bo pełny dobrostan jest nieosiągalny

• Wcześniej pracodawca z powodu wagi opłacał mu zajęcia ruchowe i fitness, jednak nie poskutkowało to zmniejszeniem masy ciała w dłuższej perspektywie (co za zdziwienie).
• Kolejne szydercze wspomnienie, kolejna przytoczona sytuacja mająca potwierdzać narracje autorek. Ale w tym przypadku nie mają PRAWA mówić, że to status społeczny wpływa na wagę – gość miał opłacane zajęcia przez pracodawcę, co nie poskutkowało zmianą wagi. Czyja to jest wina w tym momencie? Kapitalizmu? Społeczeństwa? Miał podane na złotej tacy sposoby i możliwości, nie skorzystał – to JEGO WINA. Dlaczego w całej tej książce, nie ma podanego ANI JEDNEGO SPOSOBU na zrzucenie wagi, który zdaniem autorek by działał? Bo nie zgadza się z tezą ,,bycie grubym jest spoko, to nie twoja wina, społeczeństwo jest złe a ławki to już w ogóle’’
Podsumowanie: Bardzo mi przykro, że limity słów istnieją i nie mogłam powołać się na wszystkie 87 zaznaczonych cytatów. Czy da się być osobą grubą, a zdrową? Jasne że tak! Spójrzmy chociażby na zawodników sumo – nikt nie powie, że nie są wysportowani, bo są! Potrafią robić szpagaty, są w ciągłym ruchu, dużo trenują… a dlaczego są grubi? Nikt nie uwierzy, bo mają specjalną dietę! To nie ich geny, to nie społeczeństwo mówiące im ale jesteś ulany wariacie. Wspominane są podzielone na części ławki, to jak nie da się położyć tam toreb (po pierwsze można obok po drugie torby powinny stać na ziemi i nie zabierać miejsca),to jak można oprzeć o nie tylko tyłek (jeśli się nie mieścisz na ławce to problemem jesteś chyba ty). Wspominanie popularnego argumentu o miejscach w samolocie. Sory, zajmujesz dwa miejsca płacisz za dwa – sam się doprowadziłeś do tego stanu. Dlaczego mam płacić tyle samo, jeśli twój brzuch wlewa się na moje miejsce, dlaczego nie mogę mieć problemu o to, że zabierasz moją przestrzeń? Ta książka pełna jest jednocześnie małych szczególików a jednocześnie generalizacji. Nie ma w niej zupełnie spojrzenia – może czasem, to ja jestem problemem? Może czasem, to moja wina? W stronę autorek, spójrzcie na siebie, fakt zrobionego niesamowitego reaserchu nie zmienia faktu, że próbujecie ukryć pod tym prawdę, szyderstwo i niezadowolenie. Poruszanie ważnych kwestii nie zmienia faktu ukrywania innych, równie istotnych kwestii, które nie wpasowują się w waszą narrację.

Książka opowiadać ma o rzeczach ważnych, jak zakładam, czy to jednak robi? I tak i nie – już wyjaśniam. Szczerze, zauważyłam to dopiero czytając komentarz jednej z osób, ale jest to idealne podsumowanie tej książki: za każdym razem gdy autorki poruszają temat ważny, dogłębny, poważny, zamiast zagłębić się w niego to walną taką firmóweczkę, tak płytkie stwierdzenie, że...