Nad dalekim cichym fiordem

To książka z którą mam problem. Książka która jest godnym pochwały zabytkiem pewnej epoki literackiej - ale niestety już tylko zabytkiem. Zmienił się świat, zmienił się sposób pisania, zmienił się czytelnik. Autorka (w późniejszych latach wybitna aktorka teatralna) opisała swoje dzieciństwo - końcówkę XIX wieku. Spędziła ten czas na dalekiej północy Norwegii. Jej ojciec był tam lekarzem rządowym. Poznała miejscowych, poznała Lapończyków. Opisała to w stylu skandynawskiego naturalizmu - podobnie jak to robił Knut Hamsun. To świetne okno w czasie - okazja by zobaczyć życie diametralnie odmienne od naszego. Była to jedna z pierwszych książek dla dzieci wydanych w tamtych krajach. Była popularna. Wznawiano ją dziesiątki razy. Przełożono ją na polski jeszcze przed I wojną św. Odegrała ważną rolę - odcisnęła mocny ślad w kulturze. Ale teraz otwieramy ją my. 130 lat później. Dla nas jest przeładowana opisami, statyczna, akcji jest mało, przygód prawie wcale. Sformatowały nas inne lektury. Oczekiwalibyśmy czegoś podobnego jak utwory późniejszej o pokolenie Astrid Lindren. Dostaliśmy mniej kolorów, mniej uśmiechu, mniej przygody... To książka osierocona. Jej fani po prostu wymarli pół wieku temu. Przeczytać jednak warto. 9 gwiazdek z szacunku.

To książka z którą mam problem. Książka która jest godnym pochwały zabytkiem pewnej epoki literackiej - ale niestety już tylko zabytkiem. Zmienił się świat, zmienił się sposób pisania, zmienił się czytelnik. Autorka (w późniejszych latach wybitna aktorka teatralna) opisała swoje dzieciństwo - końcówkę XIX wieku. Spędziła ten czas na dalekiej północy Norwegii. Jej ojciec był...

Kto nie zna "Dzieci z Bullerbyn" Astrid Lindgren - wesołej gromadki urwisów i ich przygód w położonej na uboczu, otoczonej zielenią lasów i łąk, małej szwedzkiej wiosce? Gdybyśmy przesunęli teraz palcem po mapie daleko, daleko... jeszcze dalej w kierunku północnym, minęli granicę Szwecji, minęli z lewej strony norweskie Lofoty, natrafimy na wystrzępiony brzeg północnego wybrzeża Norwegii. To tu, w gminie Balsfjord, poprzecinanym fjordami, otoczonym ośnieżonymi górami i lodowatym Morzem Norweskim, chłostanym mroźnymi wiatrami i śniegiem odludziu żyje pewna rodzina. Rodzina jakich wiele na świecie ale to tu, "Nad dalekim cichym fjordem", zima trwa dziewięć miesięcy a słońce nie świeci aż dwa miesiące w roku. Książeczka Agos Gjems-Selmer, wydana pierwszy raz w 1900 roku, była ze mną przez całe moje dziecięce życie. Nie oznacza to, że była przeze mnie czytana - leżała sobie gdzieś z boku, będąc jedną z tych książeczek, o których nie wiadomo o czym są. Przekłada się je z półki na półkę aby ostatecznie wynieść do piwnicy czy pozbyć się definitywnie w inny sposób. Moją książeczkę spotkał inny los - odnalazłem ją po latach, podczas sprzątania i tak już ze mną została. Jej historia idealnie odwzorowuje tej treść - życie ludzi na końcu świata, gdzieś bardzo, bardzo daleko z boku. Ale wystarczy zagłębić się w ich historie by te rozkwitły setką barw i uśmiechów. By stali się nam bliscy. Bardzo polecam jako spojrzenie w odległą przeszłość, tam gdzie nawet słońce jest gościem.

Kto nie zna "Dzieci z Bullerbyn" Astrid Lindgren - wesołej gromadki urwisów i ich przygód w położonej na uboczu, otoczonej zielenią lasów i łąk, małej szwedzkiej wiosce? Gdybyśmy przesunęli teraz palcem po mapie daleko, daleko... jeszcze dalej w kierunku północnym, minęli granicę Szwecji, minęli z lewej strony norweskie Lofoty, natrafimy na wystrzępiony brzeg północnego...

Przeczytałem, bo wspomniał o niej A. Pilipiuk w "Raporcie z północy". Podobała mi się, choć dzisiaj nie będzie miała powodzenia. Sam pan Andrzej tak sądzi i ja się zgadzam. Dzieci mało czytają, więc inne pozycje wypartły tę książkę. Nawet ja miałem dziwną sytuację w bibliotece. Gdy poprosiłem o ksiąźkę to musieli mi ją przynieść z magazynu, bo na półce już jej nie ma. Rok wydania 1995 i jest prawie jak nowa.

Przeczytałem, bo wspomniał o niej A. Pilipiuk w "Raporcie z północy". Podobała mi się, choć dzisiaj nie będzie miała powodzenia. Sam pan Andrzej tak sądzi i ja się zgadzam. Dzieci mało czytają, więc inne pozycje wypartły tę książkę. Nawet ja miałem dziwną sytuację w bibliotece. Gdy poprosiłem o ksiąźkę to musieli mi ją przynieść z magazynu, bo na półce już jej nie ma. Rok...