Każda z nas dla zdrowia potrzebuje kontaktu z innymi ludźmi. W swoim otoczeniu warto mieć osoby, które są zdolne do tworzenia zdrowych relacji. Chodzi o obecność kogoś, z kim będziesz mogła podzielić się przemyśleniami, opowiedzieć o swoich zmaganiach i doświadczyć autentycznej bliskości. Będzie to miało dla ciebie ogromne znaczenie w procesie zdrowienia. Masz prawo prosić o pomoc. Jeżeli zdecydujesz się zmienić coś w swoim życiu, możesz powiedzieć o tym bliskim i poprosić ich o wsparcie i bycie w tym czasie obok ciebie. Potrzebujemy stada, społeczności i przynależności do innych.

Ciągłe usztywnianie się i brak swobody uniemożliwiają z kolei nawiązanie głębszej relacji - bo jeśli w relacji nie ma życia, to nie ma w niej głębi. Sztywność nie jest życiem. To takie oddychanie do połowy płuc. Pełną piersią można odetchnąć dopiero w towarzystwie osób z krwi i kości, czyli nieidealnych. Bo te osoby są bardziej ludzkie.

Traumatyczne przeżycia wprowadzają mózg w stan ciągłej gotowości i wiecznie dzwoniącego alarmu, co zniekształca sposób przetwarzania informacji. Osoby, które były uczestnikami traumatycznych wydarzeń, często doświadczają natłoku negatywnych myśli i trudnych wspomnień, a w efekcie żyją w ciągłym napięciu.

Pamiętaj jednocześnie, że zdrowe relacje międzyludzkie opierają się na wzajemnej, zrównoważonej wymianie. Oznacza to, że każdy z uczestników relacji daje coś od siebie i każdy czerpie z relacji korzyści. W życiu prywatnym relacje jednostronne się nie sprawdzają. Przyjrzyj się więc swoim związkom z innymi. Czy nie jest tak, że tylko ty dajesz bliskim swoją uwagę, obecność i wsparcie, a na nich nie możesz liczyć? A może to ty czerpiesz energię i pomoc od innych, w zamian nie oferując zbyt wiele? Jeśli powodem, dla którego trzymasz ludzi na dystans, jest brak zaufania, pamiętaj, że nie musisz od razu otwierać się przed kimś w pełni. To naturalne, że najpierw trzeba sprawdzić, czy drugiej stronie można zaufać. Zastanów się, na ile procent jesteś gotowa się przed kimś otworzyć i jak bardzo chcesz to zrobić. Dodaj do tego jeszcze kilka procent i... do dzieła. Jeśli natomiast relacje, które nawiązujesz, ciągle się rozpadają, a osoby, które cię otaczają, manipulują tobą i oszukują cię, przyjrzyj się schematowi tych relacji.

Jeśli docenię siebie i zadbam o swój dobrostan, to będę miała więcej siły i motywacji do życia. Stanie się ono przyjemniejsze. Będę miała też przestrzeń na pomaganie innym w zakresie zgodnym z moimi chęciami i możliwościami. Pomogę innym adekwatnie, a nie za wszelką cenę. Inni tę zmianę docenią i uszanują. Okej, może nie wszyscy, ale z pewnością ci, którym prawdziwie zależy na moim szczęściu. Nie stanę się egoistką, a wręcz uwolnię się od egoizmu innych.

Jeśli myślisz, że nikt nie jest godny twojego zaufania, jeśli przewidujesz, że ludzie cię odrzucą i opuszczą, to twoje zachowanie będzie prowadzić do konfliktów i niszczenia relacji z innymi. Myśli mają ogromny wpływ na twoje życie! Jednocześnie, choć mogłoby się to wydawać nierealne, myślenie można zmienić. Da się je przeprogramować! Czy to nie cudowna wiadomość?

Tak dużo rzeczy robimy wbrew sobie, w obawie, co inni powiedzą. Tak dużo marzeń porzucamy. Jakby zdanie innych było prawdą ostateczną. A przecież nikt poza TOBĄ nie wie, co jest dla ciebie najlepsze. Jeśli zaś komuś się wydaje, że wie, to ma rację - wydaje mu się.

Niekiedy jesteśmy uwikłani w niszczące schematy ciągnące się od pokoleń. To nasza „normalność", więc nie widzimy w tym dysfunkcji. Myślimy, że świat właśnie tak wygląda. Nie każdy człowiek ma w sobie na tyle sił i świadomości, żeby zatrzymać zakorzenione w rodzinie wzorce i zakończyć cykl życiowych tragedii. Nie każdy, kto doznał zranienia i zaniedbania, jest gotowy przerwać ciąg zranień. Ten, komu takiej gotowości brakuje, wnosi potem swoje cierpienie w życie innych ludzi. Ten jednak, kto dostrzega dysfunkcje i podejmuje pracę nad nimi, ma szansę na prowadzenie satysfakcjonującego życia.

Wewnętrznemu krytykowi, który zagnieżdża się w głowie, wydaje się, że jego ciągłe karcenie nas za błędy przeszłości doprowadzi do tego, że staniemy się lepszymi ludźmi. Problem polega na tym, że krytyk dokonuje bardzo surowych ocen.

Jeśli odczuwasz przeciążenie myślami, wystrzegaj się substancji psychoaktywnych, alkoholu czy narkotyków. Ich stosowanie może co prawda przynieść krótkotrwałą ulgę, ale w pracy nad sobą i zdrowiem psychicznym liczy się przecież perspektywa długoterminowa.

Wartości są najgłębszymi pragnieniami serca, które sprawiają, że życie staje się spełnione i nabiera dla nas sensu. Dotyczą one nas samych i tego, jak patrzmy na siebie, ale także tego, jak chcemy traktować innych i cały otaczający nas świat. Wartości nadają odpowiedni kierunek naszemu życiu. Jesteśmy wolnymi ludźmi, możemy o sobie decydować. Ta samodzielność i możliwość wyboru stanowi jedno z najważniejszych ludzkich pragnień. Jasno określone wartości, cel i sens w życiu dają nam motywację do pokonywania trudnych momentów.

Przebaczenie nie jest udawaniem, że nic się nie stało. To danie sobie zgody na kontynuowanie życia ze świadomością, co się wydarzyło. Brak wybaczenia nie więzi oprawcy, więzi tego, kto nie wybacza innym.

Jedna destrukcyjna myśl jest w stanie pociągnąć za sobą kolejne i siać prawdziwe spustoszenie. Myśl jest energią, za którą możesz podążyć, której możesz się przeciwstawić lub pozwolić istnieć, nie przywiązując się jednak do tego, co mówi. Wybór należy do ciebie. To obszar twojej sprawczości. Podobnie jest z etykietami, które się do ciebie odnoszą. Każdego człowieka w przeszłości określano w jakiś uproszczony sposób i potem to krzywdzące określenie do niego przylegało. Pamiętaj jednak, że etykiety cię nie definiują! Nie definiuje cię wychowywanie się w rodzinie alkoholowej, nie definiuje cię depresja, nie definiuje cię sytuacja, która jest ponad twoje siły. Nie definiuje cię macierzyństwo w młodym wieku, tak samo jak nie definiuje cię brak dziecka. Nie definiuje cię opinia innych ani to, co ktoś o tobie sądzi lub czego od ciebie wymaga. Definiuje cię to, co ty sama o sobie sądzisz.

Masz potencjał do kształtowania swojej przyszłości. Możesz z zaangażowaniem i pełną świadomością dzień po dniu przerywać destrukcyjne cykle, odrzucać ograniczenia i tworzyć nowe rozdziały życia zgodnie z tym, czego pragniesz.

Masz prawo do wsparcia! Nie musisz stawiać czoła przeszkodom sama. Nie musisz walczyć sama. Ale niezależnie od tego, czy zdecydujesz się skorzystać ze wsparcia osób z zewnątrz, czy postanowisz samodzielnie się zmierzyć z wyzwaniami, pamiętaj: jeden mały krok każdego dnia jest dużo cenniejszy niż wielki sus.

Nie zasługuję na miłość, świat jest pełen niebezpieczeństw, a inni ludzie porzucają i nie można na nich liczyć.

Integracja doświadczeń i nadawanie im znaczenia odgrywają istotną rolę, o ile nie są dokonywane za pośrednictwem kłamstw umysłu i samosądów. Integracja i przetwarzanie doświadczeń powinny następować w sposób adaptacyjny, który pozwoli normalnie funkcjonować w przyszłości. Jeśli więc chcesz przeanalizować jakąś sytuację, zrób to, ale w kontakcie z rzeczywistością, zwracając uwagę na swoje emocje i zachowanie. Niech twoim celem będzie pokierowanie swoim postępowaniem tak, aby lepiej funkcjonować i żyć w zgodzie ze sobą, a nie kręcić się w bezsensownym kołowrotku myśli.