Polski pisarz, felietonista, dziennikarz, aktor, reżyser teatralny, doktor filologii polskiej. Był synem urzędnika Błażeja Tempki i Heleny z Nowakowskich – nauczycielki (jednej z pierwszych kobiet studiujących na Uniwersytecie Jagiellońskim).Studiując na UJ polonistykę równolegle pobierał nauki w szkole dramatycznej. W 1911 roku Ludwik Solski zatrudnił go w Teatrze Słowackiego. W 1914 roku wstąpił do Legionów Polskich. Po powrocie z wojny zaczął robić błyskawiczną karierę aktorską otrzymując m.in. role: Poety w Weselu, Konrada w Dziadach, Hrabiego w Nie-Boskiej komedii, Don Ferdynanda w Księciu Niezłomnym. W latach 1926-1929 był aktorem i dyrektorem Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie. Od 1930 był stałym felietonistą Ilustrowanego Kuriera Codziennego. W 1937 został laureatem Złotego Wawrzynu Polskiej Akademii Literatury (jednak odmówił przyjęcia wyróżnienia). Od 1939 przebywał na emigracji. W latach 1940-1941 był członkiem Rady Narodowej Rzeczypospolitej Polskiej przy prezydencie Władysławie Raczkiewiczu. W latach 1940-1944 redaktor naczelny Wiadomości Polskich, Politycznych i Literackich, redagowanych wspólnie z Mieczysławem Grydzewskim. Był wieloletnim współpracownikiem Radia Wolna Europa.
7,6/10średnia ocena książek autora
142 przeczytało książki autora
163 chce przeczytać książki autora
1fan autora
Zostań fanem autora
Sprawdź, czy Twoi znajomi też czytają książki autora - dołącz do nas
W murach Lwowa ważą się losy świata, bo dopóki to miasto, zawsze wierne, będzie w rękach rosyjskich, dopóki nie wróci do Polski, świat nie z...
W murach Lwowa ważą się losy świata, bo dopóki to miasto, zawsze wierne, będzie w rękach rosyjskich, dopóki nie wróci do Polski, świat nie zazna spokoju.
Uwielbiam czytywać książki sprzed 50, 100, 150 lat. Dlaczego? Bo nam zawsze się wydaje, że więcej wiemy, niż Ci, którzy żyli przed nami. Mamy tablety, smartfony, ipody i ifony, które łączą nas z Wikipedią i myślimy, że jesteśmy smart. A tu mamy taką na wpół biograficzną książeczkę Nowakowskiego, który nakreśla nam gimnazjum z międzywojnia, kiedy młodzi ludzie czytali, myśleli, dyskutowali, mieli swoje problemy, ale historyczne, polityczne, filozoficzne, naukowe... bali się autorytetów i śmiali się z autorytetów (jak np. z księdza za jego niewiedzę). Wszystko na poziomie, bez przekraczania granic, inteligentnie, żywo i kolorowo. Tamten świat był bardziej kolorowy i żywy, niż ten dzisiejszy z milionami kolorów HD i grami wideo z pozornie dowolną fabułą. Tamci spotykali się na tajnych zebraniach i przedstawiali referaty naukowe, a dzisiejsi studenci nie znają połowy czytywanych wtedy nazwisk. No i ten klimat Galicji, piękne kamienice i mury z duszą... Warto przeczytać.
[...] 🤍💗
https://youtu.be/Wp2x5wuhJhM?si=tfhytHrAog7WnEr9
[...]
Wszyscy jesteście równi wobec ofiar, jakie ponieść macie. Wszyscy jesteście żołnierzami. Nie naznaczam szarż, każę tylko doświadczeńszym wśród was pełnić funkcję dowódców. Szarże uzyskacie w bitwach. Każdy z was może zejść do szeregowców, czego oby nie było. Patrzę na was, jak na kadry, z których rozwinąć się ma przyszła armia polska i pozdrawiam was, jako pierwszą kadrową kompanię
Komendant/Józef Piłsudski do Legionów Polskich
𝐙 𝐂𝐘𝐊𝐋𝐔 "𝐎𝐂𝐀𝐋𝐈Ć 𝐎𝐃 𝐙𝐀𝐏𝐎𝐌𝐍𝐈𝐄𝐍𝐈𝐀" !
"Gałązka rozmarynu" jest widowiskiem o Legionach Polskich, a zwłaszcza o pierwszym okresie ich powstawania. Jest początek sierpnia 1914 r. W krakowskich Oleandrach formuje się pierwsza kompania kadrowa. Przybywają młodzi ochotnicy ze wszystkich stron podzielonego zaborem kraju. Różni ich wiele, łączy wiara w sens walki o niepodległą i sprawiedliwą Polskę. Są młodzi i gotowi do największych poświęceń. O wojsku i żołnierskiej dyscyplinie wiedzą niewiele, ale ich zapał jest prawdziwie romantyczny.
Prapremiera widowiska muzycznego Zygmunta Nowakowskiego odbyła się 9 listopada 1938.
Sztuka ta cieszyła się ogromnym powodzeniem w Warszawskim Teatrze Rozmaitości, a została nagrana w rozgłośni radiowej Warszawskiego Teatru Wyobraźni w 1954 roku.
"'Gałązka rozmarynu' to patriotyczne widowisko. Jest próbą przeniesienia na deski teatru losów legionowych żołnierzy pod dowództwem Józefa Piłsudskiego i pokazania jak budował się mit Komendanta."
Nagranie archiwalne z 1954 roku
Słuchowisko według sztuki sławiącej legiony i ich wodza, przedstawia wydarzenia związane z werbunkiem do legionów w Kielcach i pierwszych bitwach pierwszej brygady. Prapremiera teatralna "Galązki rozmarynu" odbyła się w Teatrze Polskim w Warszawie w 1937 roku. Od tej pory sztuka ta pojawia się w repertuarze polskich teatrów.
𝗣𝗥𝗘𝗠𝗜𝗘𝗥𝗔: 𝟭𝟭 ·𝗟𝗜𝗦𝗧𝗢𝗣𝗔𝗗𝗔 𝟭𝟵𝟴𝟴 𝗥.
Reżyseria : Zbigniew Kuźmiński;
Scenografia : Jadwiga Pożakowska;
Muzyka : Waldemar Kazanecki;
Kierownictwo muzyczne : Jerzy Stachurski
𝐎𝐁𝐒𝐀𝐃𝐀 :
Sierżant Cedro - Zbigniew Stokowski;
Iskra - Sławomir Lewandowski;
Brzytwa - Andrzej Dębski;
Sława - Violetta Zalewska;
Grotger - Andrzej Richter;
Samson - Stefan Iżykowski;
Beton - Zbigniew Gawroński;
Sas - Jerzy Stanek;
Ciotka - Halina Gerhard;
Obywatelka Nike - Urszula Kowalska;
Zadora - Dariusz Darewicz;
Doktor - Janusz Marzec;
Juhas - Zbigniew Jankowski;
Parzenica - Witold Burakowski;
Słowikowski (senior) - Jerzy Stanek
Pietrek - Wojciech Namiotko
Zosia - Teresa Wasiak;
Mecenas - Wacław Rogucki;
Rejent - Henryk Zalesiński (gościnnie);
Słowikowska - Hanna Bitner - Szymańska;
Służąca - Barbara Wawrowska;
Mania - Hanna Kownacka;
Wilks - Marek Kozak;
Oficer austriacki - Andrzej Richter;
Kapucyn - Stefan Iżykowski;
Chłop - Zbigniew Stokowski;
Landszturmista I - Wacław Rogucki;
Landszturmista II - xxx
Feldmarszałek - Janusz Marzec;
Słowikowski (junior) - Dariusz Darewicz;
Jeniec rosyjski - Janusz Marzec
Statyści podchorążowie z WSMW w Gdyni oraz uczniowie ze Szkoły Podstawowej im. Janka Krasickiego w Gdyni Przygotowanie wokalne Małgorzata Kukuła.
𝐒𝐙𝐂𝐙𝐄𝐑𝐙𝐄 𝐏𝐎𝐋𝐄𝐂𝐀𝐌 - 𝐂𝐙𝐘𝐓𝐀𝐉𝐂𝐈𝐄 - 𝐒Ł𝐔𝐂𝐇𝐀𝐉𝐂𝐈𝐄 - 𝐖𝐀𝐑𝐓𝐎 !
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
𝗗𝗟𝗔 𝗖𝗜𝗘𝗞𝗔𝗪𝗦𝗞𝗜𝗖𝗛 :
Zygmunt Nowakowski był człowiekiem wielu talentów, nie tylko literackich. Był nawet aktorem, pierwszym aktorem, który obronił doktorat na Uniwersytecie Jagiellońskim. W czasie wojny przedostał się do Francji, a potem do Wielkiej Brytanii, gdzie działał na emigracji. Po wojnie jego felietony ukazywały się w Radiu Wolna Europa.
DO POSŁUCHANIA :
Pieśni Legionowe cz 1
https://youtu.be/dL2ETePFAmU?si=km_Dol0ar9DY982A
Pieśni Legionowe cz 2
https://youtu.be/7R9UmjNq3XY?si=nx3_wV57-eqFV5i5
Więcej informacji o "Gałązce rozmarynu" oaz Autorze na poniższych stronach :
1.
https://encyklopediateatru.pl/repository/performance_file/2013_12/55913_galazka_rozmarynu_teatr_dramatyczny_gdynia_1988.pdf
2.
https://przystanekhistoria.pl/pa2/tematy/radio-wolna-europa/93218,Emigrejtan-Zygmunt-Nowakowski-18911963.html
3.
https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/135694,W-audycji-Przystanek-Historia-w-Polskim-Radiu-wspomnienie-o-Zygmuncie-Nowakowski.html
4.
https://encyklopediateatru.pl/artykuly/88138/zygmunt-nowakowski-galazka-rozmarynu