Marek Rogusz

„III Dywizjon Myśliwski” 1. pułku lotniczego z Warszawy to monografia jednej z dwóch jednostek tworzących warszawskie Zgrupowanie Myśliwskie, przekształcone w Brygadę Pościgową, która bohatersko broniła nieba nad stolicą Polski. Siłą rzeczy jest to pozycja dla pasjonatów. Wrześniowe dzieje III/1 Dywizjonu Myśliwskiego – podobnie jak dzieje innych naszych jednostek myśliwskich we wrześniu 1939 roku – skrywają jeszcze wiele zagadek i liczne niedomówienia, które autor częściowo próbuje rozwikłać. W tym przypadku po raz pierwszy wykorzystano w tak szerokim zakresie „Pamiętnik wojenny pilota eskadry kościuszkowskiej” ppor. Mirosława Fericia, który swoje wspomnienia zaczął spisywać jak tylko zdołał przedostać się do Francji. Jednocześnie zachęcał do tego samego swoich kolegów dzięki czemu pamiętnik ten stanowi świetne źródło informacji o walkach w kampanii wrześniowej. Notatki zachowują osobisty i indywidualny charakter każdego z autorów, poznajemy m. in. dramatyczne rozterki towarzyszące trudnym decyzjom o opuszczeniu rodzinnego kraju i emocje związane z ewakuacją. Niektóre potrafią wzruszyć. Materiały z „Pamiętnika…” uzupełniają informacje ze „Sprawozdania z pracy bojowej pilotów III Dywizjonu Myśliwskiego / 1. Pułku Lotniczego” z 1941 r., ale także relacje i przekazy od kilku innych pilotów. Dramatyzm tamtych wydarzeń oddają również relacje świadków, dane zdobyte podczas rekonesansów terenowych zebrane przez Marka Rogusza oraz wyniki badań archeologicznych związanych z wydobyciem szczątków samolotu PZL-11c z numerem bocznym „4”, pilotowanego 3 września przez Fericia. Podsumowując, dobre i staranne opracowanie, z którym obowiązkowo powinna zapoznać się każda osoba interesująca się historią polskiego lotnictwa wojskowego.