W 2008 roku w interesującej serii „Strefa Arche” Wydawnictwa Ossolineum ukazała się reedycja popularnonaukowego opracowania poświęconego książce w starożytności (pierwsze wydanie 1970) pióra Anny Świderkówny i Marii Nowickiej. Książeczka ta, napisana w niezwykle przystępny sposób (użyto w niej niewielu specjalistycznych terminów, a gdy już się pojawiają, zostają dokładnie wyjaśnione), barwnie opowiada o różnych formach książki antycznej i materiałach piśmienniczych (przy czym Autorki skupiają się głównie na papirusie i piśmie greckim), ich oprawach i zdobieniu. Mniej miejsca poświęcono tekstom i pismom, znacznie więcej natomiast archeologii, poszukiwaniom papirusowych zwojów oraz XIX- i XX-wiecznym odkryciom w tym zakresie. Ostatnia część książki dotyczy starożytnych bibliotek, księgarń i wydawców. Tekst wzbogacony został 91 ilustracjami, które ułatwiają zrozumienie i wyobrażenie sobie opisywanych zagadnień. Krótko mówiąc, znajdziecie tutaj wszystko, co chcielibyście wiedzieć o książce starożytnej, ale dotąd nie wiedzieliście, kogo zapytać.

Osobom zainteresowanym tą problematyką polecam także znakomitą książkę Pawła Majewskiego "Pismo, tekst, literatura : praktyki piśmienne starożytnych Greków i matryca pamięci kulturowej Europejczyków", Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2013 (http://ohistorii.blogspot.com/2013/04/p-majewski-pismo-tekst-literatura.html).

W 2008 roku w interesującej serii „Strefa Arche” Wydawnictwa Ossolineum ukazała się reedycja popularnonaukowego opracowania poświęconego książce w starożytności (pierwsze wydanie 1970) pióra Anny Świderkówny i Marii Nowickiej. Książeczka ta, napisana w niezwykle przystępny sposób (użyto w niej niewielu specjalistycznych terminów, a gdy już się pojawiają, zostają dokładnie...

W tej niewielkiej publikacji Autorki przybliżają czytelnikowi zagadnienia związane z książką i czytelnictwem w starożytności. Wychodzą zatem od powstania pisma i zaczątków literatury, a dalej omawiają materiały na których i przedmioty którymi pisano. Dużo miejsca poświęcono związanym z książką starożytną odkryciom archeologicznym (poczynając od wykopalisk w Pompejach) oraz ulubionej branży prof. Świderkówny, tj. papirologii. Złośliwi powiedzieliby, że Świderkówna o tych rzeczach pisała w absolutnie każdej swojej pracy, jej zwolennicy zacytują łacińskie powiedzenie "repetitio mater studiorumst" i tylko się uśmiechną. Ponieważ zaliczam się do drugiej grupy, specjalnie mi to nie przeszkadza. Narracja oparta jest o bardzo liczne wzmianki autorów antycznych o książce, jej wyglądzie czy dostępności.

Pierwsze wydanie tej książki ukazało się w roku 1970, a drugie chyba nie zostało wcale zmienione, więc pewne ustalenia (np. kwestia pochodzenia Apolloniosa z Rodos) przedstawione są według nieaktualnego już stanu wiedzy. Brak też informacji o nowszych odkryciach papirologicznych. Wydaje mi się też, że ilustracje pochodzą z tamtego wydania. W dzisiejszych realiach można by się już chyba było pokusić choćby o ich kolorowe wersje. Jako miłośnik literatury antycznej odczuwam pewien brak odniesień do pięknej elegii Owidiusza (Tristia I 1), w której poeta przedstawia barwny opis książki starożytnej.

Ogólnie rzecz biorąc plusy tej książki przesłaniają minusy. Czytelnik zostanie w sposób ciekawy wprowadzony w zagadnienia związane z papirologią i historią książki, a przy okazji zapozna się nieco także z filologią klasyczną. W skali całej serii Strefa Arche praca ta należy do lepszych opracowań.

Tomasz Babnis

W tej niewielkiej publikacji Autorki przybliżają czytelnikowi zagadnienia związane z książką i czytelnictwem w starożytności. Wychodzą zatem od powstania pisma i zaczątków literatury, a dalej omawiają materiały na których i przedmioty którymi pisano. Dużo miejsca poświęcono związanym z książką starożytną odkryciom archeologicznym (poczynając od wykopalisk w Pompejach) oraz...

Bardzo ciekawie, przystępnie napisana historia książki - od jej prapoczątków po współczesne komiksy.
Autorki sporo miejsca poświęcają także najbardziej znanym bibliotekom, wydawnictwom, kolekcjonerom...
Snują też rozważania na temat dalszego kształtu książek, wierząc, że zawsze będą one towarzyszyć światu i człowiekowi, bez względu na swoją zewnętrzną formę.

Dodatkowym plusem jest mnóstwo ciekawostek oraz ilustracji (szkoda tylko, że czarno-białych).

Bardzo ciekawie, przystępnie napisana historia książki - od jej prapoczątków po współczesne komiksy.
Autorki sporo miejsca poświęcają także najbardziej znanym bibliotekom, wydawnictwom, kolekcjonerom...
Snują też rozważania na temat dalszego kształtu książek, wierząc, że zawsze będą one towarzyszyć światu i człowiekowi, bez względu na swoją zewnętrzną formę.

Dodatkowym...