Dwudziestolecie pomiędzy. Miniatury o Wolnym Mieście Gdańsku (1920-1939)

Piotr Korczyński zebrał różne wywiady, fragmenty wspomnień i na tej podstawie zbudował opowieść dotyczącą polskich żołnierzy na froncie wschodnim podczas II wojny światowej. Co na pewno wyróżnia się w tej pozycji, to oddanie głosu weteranom, przedstawienie kilkunastu rozmaitych życiorysów, których losy świetnie pokazują, że czasem wszystko zależy do kaprysu losu czy decyzji urzędnika. Jednocześnie mamy też kilka perspektyw, męską i kobiecą, piechurów, kawalerzystów, ale także czołgistów. Głównie mowa o walkach pod Lenino, w okolicach Warszawy, na Pomorzu i w Berlinie. Są też oczywiście różne tematy, począwszy od poboru, po stosunki między żołnierzami a partyzantami czy Polakami a Rosjanami, zachowanie na polu walki, ale jest też ciekawy rozdział o polskich filmowcach i propagandowych plakatach. Trudno się tu do czegoś przyczepić, Korczyński przedstawia wiele wstrząsających historii, które warto ocalić od zapomnienia. Największy zarzut można postawić strukturze pracy. Autor miesza chronologię, przeskakuje między tematami, trochę dziwnie czyta się najpierw o walkach w Berlinie, żeby potem wrócić do przeprawiania się przez Wisłę. Generalnie jednak jest to wartościowa praca, z którą warto się zapoznać.

Bardzo nowatorskie opracowanie poświęcone naszej jagiellońskiej stolicy pisane z ciekawej perspektywy: relacji między przestrzenią cywilną, a militarną w przestrzeni miejskiej. Książka napisana przez kapitalnego historyka i wcale nie gorszego pisarza – Andrzeja Chwalbę obejmuje długi przełom wieków XIX i XX (1850-1914). Poza początkowym rysem historycznym autor skupił się na sednie definiowanym przez tytuł – wzajemnej zależności między miastem rozumianym jako przestrzeń życia ludzi w ich wymiarze społecznym i gospodarczym, a częścią jego przestrzeni dedykowanej potrzebom wojskowym. Kapitalnie wyszukuje zależności przyglądając się budowie fortów, rozbudowie garnizonów, organizowaniu i stałym powiększaniu koszar, ciągle próbując uchwycić tego wpływ na bieżące funkcjonowanie miasta. Aby wejść głębiej w problematykę przygląda się życiu żołnierzy, organizacji wojska, szuka rytmu życia wojaków zestawiając go ze sposobem i stylem życia ludność cywilnej. Wprawne pióro profesora powoduje, że książkę czyta się  i szybko i miło.

Dla osób, które interesują się dziejami polskich chłopów, szlachty, pańszczyzny, rozwarstwienia społecznego pod zaborami, oraz konsekwencjami, ktore z tego wynikły, będzie to bardzo ciekawa lektura. Książka napisana jest przystępnym, zrozumiałym językiem, zawiera mnóstwo ciekawostek i ważnych historycznie faktów. Autorzy podzielili ją na rozdziały, z których niektóre to: Analfabeci, Cham, Bat, Bunt, Pańszczyzna, Czworaki, Folwark, Drzymała itp. W każdym znajdziemy cenne i czasem zaskakujące informacje. Np. ta, o działającym do dzisiaj zapisie prawnym, regulującym pobór drzewa z lasów (tzw. serwituty) w woj. świętokrzyskim, zapis pochodzi z 1454 roku! Co ciekawe, nadal korzysta z niego kilkaset osób! Zaskoczyło mnie również, że chłopi nie uważali siebie za Polaków, sądzili raczej, że to szlachta, panowie należą do narodu polskiego, dlatego nie byli chętni walczyć o wolność niepodległej Polski. Reasumując jest to bardzo ciekawa i wciągająca lektura, godna polecenia!

Nie przypuszczałem, że kwestia zwierząt w realiach III Rzeszy okaże się tak nieoczywistym kluczem do zrozumienia tamtej epoki. Autor odsłania kulisy obsesji i paradoksów nazistowskich elit – od Hitlera po Göringa – tworząc obraz, który burzy prostą, czarno-białą wizję tamtych czasów. Książka pokazuje, jak łatwo empatia wobec zwierząt może współistnieć z nieludzkim okrucieństwem wobec ludzi. Mówi się, że człowieka poznaje się po tym, jak traktuje zwierzęta – po tej lekturze warto przemyśleć to zdanie nieco głębiej.

Burzliwy rok 1947 – o akcji „Wisła”. „Mówiąc inaczej, nasz stosunek do akcji „Wisła” mówi wiele o tym, kim jesteśmy, jakie mamy spojrzenie na państwo i relacje międzyludzkie. Czy bliżej nam do ciasnego nacjonalizmu, czy też do ideałów liberalno-demokratycznego społeczeństwa otwartego? Jak definiujemy swoich a jak obcych? Co naprawdę sądzimy o stalinowskim systemie?” Po II wojnie światowej powstała tak naprawdę nowa Polska. Jak inaczej powiedzieć o kraju z zupełnie nowymi granicami, strukturą ludnościową i nową władzą. Władzą komunistyczną, władzą totalitarną, wiernie realizującą polecenia Stalina. W tej komunistycznej Polsce w 1947 roku miało miejsce wydarzenie, o które spory trwają tak naprawdę do dziś. Mam tu na myśli oczywiście akcję „Wisła”. Generalnie zgodni jesteśmy co do tego, że wszystkie poczynania komunistów są godne potępienia. Sfałszowane referendum, sfałszowane wybory itp. Jednak czy równie jednoznacznie ogół społeczeństwa ocenia akcję „Wisła”? Dlaczego na to wydarzenie patrzymy nieco inaczej? Dlaczego ciągle dajemy się nabierać na komunistyczną propagandę? Na te i wiele innych pytań odpowiada niezwykle interesująca monografia Grzegorza Motyki pod tytułem „Akcja Wisła '47. Komunistyczna czystka etniczna”. Ukazała się ona nakładem wydawnictwa Literackiego. Autor jest profesorem PAN i jednym z najwybitniejszym specjalistą historii polsko-ukraińskiej. Jego najnowsza książka zdecydowanie to potwierdza. Moim zdaniem jest to pozycja rzetelna, napisana przy tym możliwie prostym językiem, skierowana do szerokiego kręgu odbiorców. Profesor Motyka patrzy na akcję „Wisła” z wielu perspektyw. Patrzy oczami komunistycznych decydentów i zwykłych ludzi, oczami wysiedlanych i wysiedlających. Pokazuje, jak wielką krzywdę komuniści wyrządzili obywatelom własnego państwa. Stara się przy tym być możliwie jak najbardziej obiektywny, co oczywiście może na niego sprowadzić różne ataki. Już we wstępie autor daje odpowiedź na pytanie, dlaczego akcja „Wisła” jest ważna? Czy warto wracać dziś do tamtych dramatycznych wydarzeń? Czy trzeba rozdrapywać kolejną trudną kartę w polsko-ukraińskiej historii? Osobiście książkę czytało mi się bardzo dobrze. Grzegorz Motyka płynnie przechodzi od jednego wątku do drugiego, prostując przy tym wiele funkcjonujących do dziś mitów. Czy „Wisła” była naprawdę zemstą za śmierć generała Karola Świerczewskiego? Dlaczego komuniści zdecydowali się na przesiedlenie Ukraińców, Łemków i Bojków z południowo-wschodniej Polski na zachód? Czy była to jedyna droga – jak utrzymywały ówczesne władze – do rozprawienia się z bandami UPA? Gdzie zapadła decyzja o wysiedleniach – w Warszawie czy w Moskwie? Profesor Motyka kilkukrotnie przypomina, że za akcję „Wisła” odpowiada totalitarna władza. Komuniści nie musieli więc tłumaczyć się ze swoich poczynań przed społeczeństwem, nie musieli obawiać się niezadowolenia obywateli. Zadbali jednak o mocną oprawę propagandową dokonywanej operacji. Trzeba pamiętać, że ostatecznie przesiedlono około 140 tysięcy osób. Autor dokonuje szczegółowej analizy ofiar tej specjalnej operacji, stwierdzając iż akcja „Wisła” miała twarz kobiety. Dlaczego? Otóż co najmniej połowę wysiedlonych stanowiły kobiety i dzieci. Jak zatem – mając na uwadze te fakty – może bronić się teza, że nie było innej drogi aby zwalczyć bandy UPA? Z lektury książki jasno wynika, że jest to nieprawda. Oczywiście autor rozumie, że ukraińską partyzantkę należało zlikwidować. Jednak jego zdaniem można było tego dokonać po prostu siłami wojskowymi. Nie przekonuje go oficjalna narracja „władzy ludowej”. Oprócz przebiegu samej akcji sporo przeczytamy o jej następstwach. W jaki sposób zniszczono ukraińskie podziemie w Polsce? Dlaczego na Ukraina czci UPA jako swoich bohaterów? Czym był obóz w Jaworznie? Jak przebiegała ewolucja polityki PZPR w latach 1947 – 1952? Przez całą publikację przewija się również wątek pamięci. Czy dziś Polacy pamiętają o akcji „Wisła”? Jaki mają do niej stosunek? Czy możliwe jest prawdziwe polsko-ukraińskie pojednanie w przypadku tak skomplikowanej wspólnej historii? „Akcja Wisła '47. Komunistyczna czystka etniczna” to bez wątpienia bardzo ważna i potrzebna praca. Zdecydowanie polecam jej lekturę wszystkim interesującym się historią Polski. Wojciech Sobański

Na pewno dowiedziałam się, że krakowska wytrzeźwiałka znajduje się na ulicy Rozrywki i jest to pokłosie nazwy karczmy, która tam kiedyś była. ▫️ A tak już na poważnie. Jeśli pominiemy nieustanną prywatę autora, krasomówcze wstawki i romantyzowanie stanu chłopskiego, jak to wcale nie był taki zły (autor przecież sam wywodzi się z chłopstwa i wie jaka to ciężka praca, a szczególnie jak ciężka była jeszcze kilka dekad temu),docieramy do kawału porządnej wiedzy. ▫️ Znajdziecie tu wszystko. Od tego jak wyglądała pańszczyzna, przez to jak bogatsi chłopi się z niej wykupywali. Do tego mamy miliony dowodów na to, że niedola chłopska to nie była rzecz nieodwracalna, a brak możliwości chłopa wyjścia poza obręb folwarku to była rzecz niemożliwa. Owszem, chłopstwo to był najniższy stan i jakiekolwiek romantyzowanie przez autora jak to wszystko się da, niczym 16-letni kołcz z tiktoka, możemy nadal pomiędzy bajki włożyć i trochę dziwi mnie taka narracja z ust historyka, to faktem jest, że stan chłopski nie był tylko uciskiem i niedolą. Był niewydolny i taka jest prawda. Jednak pojedyncze jednostki, jak kmiecie, z bogatszych i lepiej usytuowanych regionów podróżowały, na przykład Wisłą do Gdańska z towarami i potem spowrotem do swoich wsi.

Autorkę znam z Polityki więc książkę brałem do ręki bez większych obaw i najkrócej pisząc nie zawiodłem się. Uwielbiam tego typu książki popularnonaukowe, które w przystępnym sposób tłumaczą człowiekowi dany kawałek wszechświata, a raczej aktualny stan wiedzy na jego temat. Przekrojowo, ciekawie, w oparciu o wiarygodne i ciekawe lektury. Naprawdę warto jeżeli kogoś interesuje dany wycinek nauki, jeżeli nie też zachęcam do spróbowania, szanse że się pożywicie są spore.

Świetna książka o naszym południowym sąsiedzie o tym jak sobie radził w trakcie II wojny światowej. Wiedza o tym jest raczej niewielka gdyż Czesi i Słowacy przeżyli wojnę jako kraj wasalny względem III Rzeszy (Protektorat). Ale zastanawiające było dla mnie to, że w przestrzeni publicznej nigdy nie przypięto im łatki kolaborantów, a przynajmmniej łatka taka nie była taka silna jak ta przypięta Francuzom czy Norwegom. Czytając książkę próbowałem znaleźć uzasadnienie dla tego fenomenu. Autor bardzo sprawnie prowadzi narrację w ujęciu przede wszystkim chronologicznym. Ale nie skupia się na suchych wydarzeniach ale pokazuje tło sytuacji i rysy psychologiczne głównych bohaterów (przywódców czeskich i ich niemieckich nadzorców). Polecam do przeczytania każdemu kto chciałby za wszelką cenę bronić i uzasadniać daninę krwi jaką złożył polski naród w czasie ostatniej wojny.

Przeczytana jako inspiracja przed kolejną wyprawą na Łotwę (czy już też trzeba poprawnie politycznie pisać „w Łotwę”?) i Estonię. Tym razem trasa miała omijać z daleka oczywistości typu Ryga czy Tallin, więc wymagała staranniejszego planowania. „Kresy północy” czyta się przyjemnie (pomijając repetycje wynikające pewnie z pracy w duecie i słabej korekty),ale niestety lektura nie dostarczyła przekonujących argumentów za zmianą wcześniej zaplanowanej marszruty. Tym bardziej, że ostańce polskości nie są w tamtych rejonach tak imponujące i przemawiające do wyobraźni jak te spotykane w Wilnie czy Lwowie, a z próżnego i Salomon nie naleje. „Kresy północy” miały jednak wpływ na pozycje zamawiane z menu knajp. I muszę się zgodzić z autorami, że np. śledź z białym serem i ziemniakami (Kartupeļi ar siļķi un biezpienu) czy deser z ciemnego chleba i bitej śmietany (Rupjmaizes Kārtojums) to wbrew pozorom coś, za czym można po powrocie tęsknić.

Jest taki typ człowieka, który nawet próbując opowiedzieć krótką i prostą historię, potrafi popaść w dygresje i przytoczyć kilkanaście anegdot. Myślę, że autor tej książki do niego należy. Efekt ten potęguje fakt, że jego dzieło nie jest bynajmniej krótką historyjką, lecz próbą uchwycenia klimatu i opowiedzenia dziejów jednej z najbardziej niesamowitych europejskich stolic. Mimo tego lekkiego chaosu czytało mi się bardzo przyjemnie. Myślę, że teraz, już po tej lekturze będę mógł lepiej zrozumieć charakter i głębiej poczuć atmosferę mojego ukochanego miasta.

Autorka pisząc "Polski Dziki Zachód" szuka odpowiedzi na pytanie: "Co dzieje się z przestrzenią, której ludność w trakcie trzech lat ulega niemal całkowitej wymianie?"... Miliony ludzi zmuszonych jest do przymusowej migracji... W narracji niemieckiej było to tzw. "wypędzenie" - odniesie do skutków a nie do przyczyny zdarzeń. Narracja polska, wówczas jedynie słuszna (po linii partyjnej) to powrót „ziem piastowskich do macierzy"... i stąd też "repatriacja" Kresowian. Na prawie 400 stronach Beata Halicka opisuje z perspektywy obu stron, skomplikowaną, trudną historię. Przybliża atmosferę i niełatwe realia powojennych lat. Tekst autorki przeplatany jest wspomnieniami dotychczasowych i nowych mieszkańców. Każdy z nich ma swoją perspektywę zdarzeń. Zanim "Ziemie Odzyskane" będą administrowane przez Polaków, "wypłatę" pobrały wojska sowieckie. Była to grabież na masową skalę. Tylko we Wrocławiu Sowieci ogołocili ponad 200 zakładów. Wszystkie mosty na Odrze zostały wcześniej wysadzone przez wycofujących się Niemców, wiele miast było w ruinie. Na przykład Głogów obwołany twierdzą / podobnie jak Wrocław i Kostrzyn/ był zniszczony w 90%. Dalszej dewastacji dokonuje Armia Czerwona - szabrują, gwałcą, dewastując niemal wszystko na swojej drodze. Zresztą szaber stał się w tych latach powojennych i formą przetrwania i zarobku. Na tak okaleczonych ziemiach rozpoczynają nowy rozdział życia polscy osadnicy i "repatrianci". Wg nomenklatury władz partyjnych osadnicy to Polacy z Wielkopolski i z centrum Polski, „repatriantami" są Polacy z Kresów. Autorka bardzo ciekawie, wnikliwie opisuje niełatwą codzienność i oswajanie obcej im ziemi. Atutem jest też bogata bibliografia. W opinii Werblisty jest informacja, że książka w oryginale napisana jest w języku niemieckim. Stąd zapewne też Nadodrze w podtytule, jako tłumaczenie niemieckiego "Oderraum". Gdzieś wewnętrznie to Nadodrze mnie uwiera... Oderraum lub częściej Oderbruch są historycznie tłumaczone jako Błota lub Bagna Odrzańskie. Dziś w polskich opisach pojawia się określenie np. Kraina Nadodrzańska lub pozostawiana jest nazwa niemiecka Oderbruch jako nazwa regionu geograficznego nad Odrą i największego zaludnionego polderu rzecznego w Europie, którego większa część jest po stronie niemieckiej. Książkę polecam osobom chcącym poznać historię tej części Polski i tym, którzy znajdą w opowiedzianych wydarzeniach historię swojej rodziny.

Książka opowiada o tym, jak niemieckie społeczeństwo zareagowało na gwałtowne zmiany po kapitulacji III Rzeszy. To był czas ogromnego wstrząsu i dezorientacji. Ludzie masowo zmieniali miejsce zamieszkania, nagle musieli funkcjonować w zupełnie nowym porządku, którego wcześniej nie znali. Autor pokazuje, jak próbowali odnaleźć się w tej rzeczywistości, jak mierzyli się z poczuciem winy związanym z wybuchem wojny oraz jak krok po kroku uczyli się na nowo budować relacje i zaufanie. Z tych doświadczeń wyrosło powojenne pokolenie Niemców, a konsekwencje tamtych lat są widoczne do dziś.

139/2025 (audiobook 99/2025) Sienkiewicz Wielkim Pisarzem był i basta. Każdy rozgarnięty czytelnik powinien zdawać sobie sprawę zarówno z szeregu „naciągnięć i przegięć” w kreacji świata przedstawionego Trylogii, jak i z powodów stojących za powzięciem takich rozwiązań fabularno-narracyjnych. Ale już nie każdy musi mieć pojęcie o prawdziwych losach postaci będących pierwowzorem Sienkiewiczowskich bohaterów. Książka Śliwińskiej-Słomskiej w pewnej mierze wypełnia tę lukę poznawczą. Piszę „w części”, gdyż nie jest to zbyt wnikliwe i wyczerpujące studium, nie ma też chyba takich ambicji. Bardziej przypomina ogólny przewodnik po mieście, które nas interesuje niż opasłą analizę miejsca, czasu i ludzi. Autorka przyjmuje konkretną metodę twórczą, czyli „krótko i na temat” i w poszczególnych rozdziałach pochyla się zarówno nad kolejnymi bohaterami Trylogii (z tych najważniejszych) oraz wydarzeniami, których przebieg i rangę Sienkiewicz z wiadomych powodów ponaciągał niczym legginsy na rzyci Onufrego Zagłoby. Z jednej strony – o każdym z tych zagadnień można napisać więcej, z drugiej – taka publikacja może zaspokoić podstawową wiedzę w tym zakresie, a i może być przyczynkiem do dalszych poszukiwań na własną rękę. Lektor: Maciej Uba. Proszę tego więcej nie robić…

Książka popularnonaukowa , historyczna, II wojna światowa, statystyczne koleje losu Polski w latach 1939-1945. Zawiera liczne ryciny, zdjęcia, plany , mapki, wycinki z gazet. ,,W cza­sie kam­pa­nii wrze­śnio­wej Niemcy zabili 100 000 pol­skich cywi­lów .Bli­sko pół tysiąca wsi pusz­czo­nych z dymem. 160 osie­dli i miast zbom­bar­do­wa­nych przez Luft­waffe. Masowe zbrod­nie popeł­niane na cywi­lach oraz jeń­cach wojen­nych. Ogrom strat, jakie ponio­sła Pol­ska pod­czas inwa­zji nazi­stow­skich Nie­miec we wrze­śniu 1939 roku jasno poka­zuje, że wojna totalna zaczęła się nad Wisłą’’. Publikacja podzielona jest na siedem części. IV rozbiór Polski, Terror, Życie, Zagłada, Podziemie, Współpraca, Bilans. Każda część dzieli się na rozdziały. Bardzo ciekawe spojrzenie przez pryzmat liczbowy - statystyczny. Omówiono w nich następującą tematykę : bilans wojny obronnej z 1939 roku, bilans agresji sowieckiej, podział ziem Rzeczpospolitej i okupacyjny reżim, niemieckie rabunki i grabieże, destrukcja polskiej kultury, sowieckie rabunki i grabieże, więzienia, łapanki, publiczne egzekucje / za śmierć jednego Niemca hitlerowski oficer miał prawo zabić bez procesu 100 Polaków/, pacyfikacja polskiej wsi, roboty przymusowe, terror sowiecki, wywózki na Sybir, rzeź wołyńska, głód, pieniądze, zarobki i ceny, transport, warunki życia, kultura, dzieci / szacuje się, że Niemcy porwali w celu germanizacji prawie 200 000 polskich dzieci/, getta, obozy, Auschwitz-Birkenau, zagłada polskich Żydów, początki konspiracji, Polskie Państwo Podziemne, Armia Krajowa, akcje bojowe i dywersyjne, powstanie warszawskie, donosiciele i konfidenci / ocenia się, że 5% społeczeństwa dopuszczało się różnych form kolaboracji z okupantem /, granatowa policja, Polacy w Wehrmachcie, straty ludzkie, straty materialne. Bibliografia i źródła ilustracji znalazły się na końcu edycji. Bardzo wartościowa, ciekawa pozycja, dobrze przeprowadzony research, analiza historyczna z akcentem uśrednionym statystycznym. Oryginalne podejście do tematu. Inne niż wszystkie dostępne publikacje o tej tematyce. Polecam wielbicielom historii wojennej Polski.

Początkowo dość ciężko wchodziło mi się w lekturę, ale z czasem dałem się pochłonąć całkowicie. Dużo podróżuję, uwielbiam Budapeszt (świetne miejsce na citybreak) i mam sympatię do Węgier, ale przyznam, że tamtejszych realiów politycznych do tej pory zbytnio nie znałem. Dzięki książce, która jest napisana w sposób bardzo ciekawy, zaczynam rozumieć bardziej węgierskie myślenie i podejście do stosunków międzynarodowych. Bliżej mi do prawicy i nie miałem złego zdania o Wiktorze Orbanie (cenię m.in. węgierską politykę prorodzinną czy postawienie się nielegalnej migracji),ale autor, którego od lat śledzę na Twiiter/X, fajnie wyjaśnia to, jak Fidesz zawłaszczył węgierskie państwo i jak rozgrywa społeczeństwo patriotyzmem (nieco zakłamanym) i sentymentami do utraconych terenów. Nie zmieniłem zdania o Orbanie o 180 stopni, ale widzę teraz w nim dużo hipokryzji i politycznego zakłamania. Nie miałem go za ideał polityka, ale wydawał mi się silnym przywódcą z zasadami, czego nie można powiedzieć o polskich liderach politycznych. Czasami czytając książkę, mam wrażenie, że autor nawet nie próbuje znaleźć jakiś pozytywów Orbana i jego ugrupowania, a wydaje mi się, że takie są, jeśli ten człowiek jest tyle lat u władzy. I odpowiedzią na to nie może być wyłącznie sprzyjający Fideszowi system wyborczy i medialna propaganda. Co mnie zaskoczyło, to to, jak różnią się od siebie nasze narody. Widziałem też wiele podobieństw w rządach Fideszu to czasu, gdy w Polsce rządził PiS. Warto przeczytać, jeśli chce się lepiej zrozumieć inne europejskie państwo i jego postępowanie. Autor oczywiście nie usprawiedliwia działań węgierskiego rządu, ale pokazuje jego tok myślenia i pokazuje inną perspektywę. Warto przeczytać, jeśli jest się po prostu ciekawym świata, zwłaszcza tego nam najbliższego, europejskiego. Węgierskich nazwisk i nazw politycznych nie idzie zapamiętać, ale nie to jest najważniejsze

Książka jest mocno beletryzowana i to, niestety, jest jej główna słabość, bo beletrystyka wyparła z tekstu twarde fakty, na których zależało mi najbardziej. Zdumiewające są też fikołki, jakie robi autor, żeby w sporze o to, czy bombardowanie Drezna było czy też nie było niepotrzebnym okrucieństwem, być za, a nawet przeciw. Zamiast tego toczy jałową pogadankę o tym, że "zbrodnia wojenna" ma swoją definicję i Drezno pod nią nie podpada, tak jakby fakt nazwania rzeczy inaczej mógł zmienić rzecz samą w sobie. Do tego dochodzi osobliwa dezynwoltura tłumacza, który wkłada w usta Goebellsa słowo "suchar" (w znaczeniu kiepskiego dowcipu),swata ze sobą słowa, których nigdy nie posądzalibyście o jakiekolwiek związki ("barbarzyński wagon", "absurdalnie piękna", "dźwięczny fortepian", "obsceniczny widok trupów", itd),a w komplecie dostajemy jeszcze peron, od którego "bił gorąc" i syreny, które wyły "na całe gardło".

Uwielbiam takie książki. Major Żychoń był pewnie człowiekiem nie bez wad, skaz. Bez wątpienia był wielkim patriotą. Żył w ciężkich czasach, kiedy niepodległa Polska dopiero się tworzyła. Stworzył nowoczesne struktury wywiadowcze, których zazdrościł cały ówczesny świat. Niestety jak to często bywa "swoi" nie do końca mu ufali. Skończył tragicznie...a może nie skończył ? Czcimy rotmistrza Pileckiego, czcijmy i majora Żychonia. Jak dla mnie to jest gotowy materiał na film, serial. POLECAM !!!

Oszołamia i przeraża zarazem na lektura codziennego życia w nazistowskich Niemczech. Niektóre rozdziały mogły być bardziej rozbudowane, ale jako całość pokazuje jak wewnętrznie upadłym państwem były Niemcy. Każdemu zainteresowanemu tematem Niemiec lat 1933-1945 gorąco polecam.

„Bardzo ciekawa” Druga książka Łukasza Kamieńskiego za mną i jestem zadowolony. Mimo dość poważnego tematu i wysokiego stopnia „naukowości” czytało się świetnie. Stoi za tym styl autora, który doskonale przekazuje wiedzę, nawet jeżeli jesteś zielony w temacie. Zaczynamy od poznania cech doskonałego żołnierza. Jest to podane na konkretnym przykładzie dawnego wojownika doskonałego – Achillesa. Można też prześledzić, jak zmieniały się te cechy z upływem czasu i doskonaleniem metod zabijania przeciwnika. Autor nie stroni od ciekawych fragmentów „psychro-profilu” wojskowego – np. rozwija temat strachu. Zdziwił mnie dogmat, że żołnierz nie boi się śmierci tak bardzo, jak zabicia innego człowieka. W tym momencie szczęka mi opadła, nie sądziłem, że jest to prawda. Potem przechodzimy do modyfikacji cech człowieka poprzez elektryczne stymulowanie mózgu. I tutaj zaczyna się jazda bez trzymanki. Temat jest obszerny i autor stara się jak najwięcej nam przekazać. Czyni to umiejętnie i nie jesteśmy zalewani mnóstwem informacji, ale wybranymi przykładami z życia, które mogą przydać się w wojsku. Niekiedy za pomocą cytatów z książek SF pisarz udowadnia, że już kiedyś przewidziano taki przebieg zdarzeń, ale zbyt niedojrzała nauka nie pozwoliła zrealizować wizji. Nie interesowała mnie neurochirurgia dopóki nie przeczytałem tej książki. Teraz jestem zafascynowany możliwościami i jednocześnie przerażony odpowiedzią na pytanie „dokąd to zmierza”. Autor podał odpowiedź w tytule – mimowolne cyborgi. Na koniec podnosimy kwestie moralną całego zagadnienia. Zgody na zmiany i ewentualne ich cofniecie. Poznajemy ewentualne skutki regulacji naszego „ego”. Zadajemy sobie pytanie: „czy człowiek po neurochirurgicznych zmianach jest jeszcze tym samym człowiekiem, czy kimś zupełnie innym? Wydanie w miękkiej oprawie na dobrym papierze. Ze swojej strony bardzo polecam wyżej opiniowaną lekturę. Nie jest to łatwa książka na jeden wieczór, ale jak wdepniecie między jej okładki, prędko tego świata nie opuścicie. Każdy może przekonać się, jak łatwo jest programować człowieka i ocenić „dokąd to zmierza” ?

Bohaterką, a zarazem wielką zagadką tej bolesnej i fascynującej opowieści, jest Frida – kobieta, o której rodzina przez dekady wolała milczeć. W swojej książce „Frida. Wojna mojej nieznanej babki” Nina Frederikke Grünfeld podejmuje się niemal niemożliwego zadania: próbuje zrekonstruować życie kobiety, która została wymazana z rodzinnej pamięci. Fabuła tego reportażu historycznego to wielowątkowe śledztwo, prowadzące czytelnika z mrocznych zaułków przedwojennego Berlina, przez Bratysławę, aż po tragiczny finał w obozie koncentracyjnym. To jednak nie tylko sucha rekonstrukcja faktów, ale przede wszystkim próba odnalezienia prawdy o kobiecie, którą społeczeństwo skazało na potępienie, zanim jeszcze zrobiła to historia. Moja ocena tej pozycji to solidne 7/10. Autorka z ogromną czułością i reporterską dociekliwością przywraca godność swojej babce, pokazując, że za każdą „czarną owcą” w rodzinie kryje się skomplikowany splot okoliczności, biedy i systemowej niesprawiedliwości. To lektura wymagająca, pełna smutku, ale jednocześnie niezwykle ważna w kontekście współczesnych dyskusji o dziedziczeniu traumy i roli kobiet w historii. Największą zaletą książki jest sposób, w jaki Grünfeld opisuje mechanizm stygmatyzacji. Frida nie była bohaterką z pomników; była ubogą żydowską dziewczyną, która w pewnym momencie swojego życia zajmowała się prostytucją. Autorka nie ocenia jej przez pryzmat moralności tamtych czasów, lecz analizuje jej położenie jako ofiary systemu. Pokazuje, jak Frida została „osaczona” przez biurokrację, policję i wreszcie ideologię nazistowską. To studium tego, jak łatwo państwo potrafiło uznać jednostkę za „element aspołeczny”, co w czasie wojny stawało się wyrokiem śmierci. Śledztwo archiwalne: Autorka wykonuje tytaniczną pracę, przeczesując archiwa w całej Europie. Czytelnik towarzyszy jej w chwilach euforii po znalezieniu jednego dokumentu i w momentach bezradności, gdy ślady urywają się w wojennej pożodze. Perspektywa pokoleniowa: Książka świetnie oddaje ból wnuczki, która odkrywa, że jej ojciec – ocalony z Holokaustu znany psychiatra – był synem kobiety, której istnienie uznano za wstydliwe. Tło historyczne: Grünfeld kreśli sugestywny obraz Europy Środkowej lat 30. i 40., pokazując narastający mrok, który powoli, ale nieubłaganie pochłaniał życie takich osób jak Frida. Warsztatowo „Frida” to hybryda reportażu i osobistego eseju. Choć momentami drobiazgowość opisów archiwalnych kwerend może spowalniać tempo lektury, to właśnie ta skrupulatność nadaje książce autentyczności. Autorka nie zmyśla dialogów tam, gdzie ich nie ma; zamiast tego uczciwie przyznaje, czego nie udało się ustalić, co tylko wzmacnia siłę przekazu. To proza surowa, oszczędna w środkach wyrazu, ale przez to niezwykle poruszająca. Dlaczego 7/10? Książka bywa momentami nużąca w swojej faktografii, a przeskoki między czasem teraźniejszym (śledztwem) a przeszłością (życiem Fridy) nie zawsze są płynne. Niemniej, jako akt „naprawiania historii”, publikacja ta jest bezcenna. To dowód na to, że nikt nie zasługuje na całkowite zapomnienie, a odkrycie prawdy – nawet bolesnej – ma moc uzdrawiającą dla kolejnych pokoleń. „Frida. Wojna mojej nieznanej babki” to książka dla tych, którzy cenią literaturę faktu mierzącą się z trudnym dziedzictwem. Nina Frederikke Grünfeld napisała hołd dla kobiety, która nigdy nie miała głosu, i zrobiła to w sposób godny, odważny i głęboko ludzki. To lektura, która zostawia w czytelniku pytanie o to, ile podobnych „nieznanych babek” wciąż czeka na swoje odkrycie w naszych własnych rodzinnych archiwach.