Katechizm polskiego dziecka

Zbyt wiele treści religijnych jest zamienionych na patriotyczne. Vide nowe definicje cnót kardynalnych.

Zbyt wiele treści religijnych jest zamienionych na patriotyczne. Vide nowe definicje cnót kardynalnych.

Dzięki temu wznowieniu przez Ossolineum w 1990 r. lwowskiego wydania „Katechizmu polskiego dziecka” z 1912 r. można porównać jak ponad 100 lat temu wydawało się książki dla dzieci, a jak wydaje się je dziś. Obok mojego egzemplarza tego reprintu leży nowiutka, niedawno wydana, a nawiązująca do katechizmu W.Bełzy książeczka Michała Rusinka „Jaki znak twój?”. Różnica jest kolosalna. Ile to się zmieniło od tamtych czasów przełomu XIX i XX w. aż do teraz.

Ogólnie rzecz ujmując to wydanie jest mocno archaiczne. Widać to w warstwie językowej - przeczytamy niestosowane w dzisiejszej mowie odmiany wielu wyrazów, na co wydawca w notce zwraca uwagę współczesnemu czytelnikowi. Ale również w zawartych tutaj czarno-białych rycinach, które utrzymane są w charakterystycznym dla początków XX w. podniosłym, patriotycznym duchu i w zachwycie nad Ojczyzną i jej bohaterami. Same wiersze (z których najsłynniejszy jest „Kto ty jesteś? Polak mały”),są momentami bardzo ckliwe, jakby nieprzystające już do obecnych czasów. Wręcz niewiarygodne wydaje się, że ktoś może tak kochać i opisywać państwo, w którym mieszka... Ale sama książka jako dzieło literackie, a ściśle mówiąc poetyckie zasługuje na zainteresowanie. Dobrze wiedzieć co znali polscy patrioci walczący w obu wojnach światowych i powstaniu 1944. Bo przypuszczam, że wiersze Władysława Bełzy z tego zbioru były im dobrze znane i zawartymi w nich wartościami się kierowali.

Dzięki temu wznowieniu przez Ossolineum w 1990 r. lwowskiego wydania „Katechizmu polskiego dziecka” z 1912 r. można porównać jak ponad 100 lat temu wydawało się książki dla dzieci, a jak wydaje się je dziś. Obok mojego egzemplarza tego reprintu leży nowiutka, niedawno wydana, a nawiązująca do katechizmu W.Bełzy książeczka Michała Rusinka „Jaki znak twój?”. Różnica jest...