Nasza strona internetowa wykorzystuje cookies (pol.: ciasteczka)

W celu sprawnego i szybkiego działania serwisu, zapewnienia wygody podczas jego przeglądania, dostosowywania funkcjonalności do indywidualnych potrzeb użytkowników, a także w celach statystycznych oraz reklamowych, używamy informacji zapisanych za pomocą cookies. Korzystanie z serwisu jest równoznaczne ze zgodą użytkownika na stosowanie plików cookies. Więcej informacji znajdziesz tutaj.

Michał Heller

Polski duchowny, filozof, teolog, fizyk, kosmolog. Po wybuchu II wojny światowej został w 1940 r. wysiedlony przez ZSRR na Syberię, a w 1944 r. przesiedlony do Urbachu. Po powrocie do Polski (1946 r.... Polski duchowny, filozof, teolog, fizyk, kosmolog.

Po wybuchu II wojny światowej został w 1940 r. wysiedlony przez ZSRR na Syberię, a w 1944 r. przesiedlony do Urbachu. Po powrocie do Polski (1946 r.) podjął naukę i w 1953 r. zdał maturę w IV Liceum Ogólnokształcącym w Tarnowie..

Absolwent tarnowskiego seminarium duchownego i jego późniejszy wykładowca. Pierwszy dziekan Wydziału Teologicznego w Tarnowie. Święcenia kapłańskie przyjął 26 kwietnia 1959 z rąk bpa Karola Pękali, a następnie został wikariuszem w Ropczycach. Dalsze studia podjął na Wydziale Filozofii Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, gdzie w 1966 r. obronił doktorat z kosmologii relatywistycznej, zaś habilitację uzyskał w 1969 r.

Jest profesorem filozofii na Uniwersytecie Papieskim Jana Pawła II w Krakowie, pracownikiem Watykańskiego Obserwatorium Astronomicznego, fundatorem i dyrektorem Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych (UPJP2-UJ) oraz dyrektorem Ośrodka Badań Interdyscyplinarnych (UPJP2), a od 1990 r. - członkiem Papieskiej Akademii Nauk.

W 2008 r. jako pierwszy Polak został laureatem Nagrody Templetona, przyznawanej za pokonywanie barier między nauką a religią. 28 czerwca 2008 r. otrzymał tytuł honorowego obywatela miasta Tarnowa.

Poglądy filozoficzne:

W metodologii nauki Heller proponuje użycie izomorfizmu jako stosowalności formalizmu matematycznego do opisu świata.

Matematyka jest eidetyczna, ponieważ operuje bytami, których istota jest do uchwycenia sama w sobie i może nadawać się do opisu w naukach społecznych i przyrodniczych.

Epistemologia:

Teza Michała Hellera: "Fundamentalna hipoteza, przyjmowana milcząco w samej metodzie współczesnych zmatematyzowanych nauk empirycznych głosi, że w materialnym świecie nie ma niczego, czego nie dałoby się opisać matematycznie. Na mocy tej hipotezy istotowość matematyki przenosi się na świat materialny. Nauki empiryczne są zatem również naukami eidetycznymi."

Konsekwencjami tezy Hellera są:

* interpretacje teorii naukowych muszą zawierać znaczące założenia ontologiczne,
* założenia ontologiczne pozwalają na tworzenie teorii zunifikowanych dających wyjaśnienie świata – sam formalizm matematyczny i dane empiryczne tego nie czynią,
* możliwe są różnorodne interpretacje ontologiczne, które zależą od wyboru systemu wartości interpretatora i nie podlegają ostatecznej argumentacji.

Aby przedrzeć się przez opis i interpretacje rzeczywistości, jakimi dysponujemy w naukach do samej istoty rzeczy (inaczej eidos), Heller proponuje:

* rozważmy zbiory interpretacji dopuszczonych przez formalizmy matematyczne i przewidywania empiryczne teorii,
* znajdźmy niezmienniki interpretacyjne – wspólne elementy struktur teoretycznych,
* mogą one wskazywać na stałe cechy rzeczywistości.

Nagrody

* 1996: Doktorat Honoris Causa AGH
* 1996: Medal Miasta Tarnowa
* 2000: Wyróżnienie Tarnoviae Merenti Fundacji im. Hetmana Jana Tarnowskiego w Tarnowie,
* 2000: Nagroda Naukowa im. Mikołaja Kopernika Fundacji Miasta Krakowa, przyznana przez Polską Akademię Umiejętności w Krakowie
* 2000: Nagroda imienia ks. Idziego Radziszewskiego KUL
* 2001: Nagroda imienia Hugona Steinhausa Polska Fundacja Nauki
* 2006: Nagroda Prezesa Rady Ministrów za 2006 r. za wybitny dorobek oraz osiągnięcia naukowe
* 2008: Nagroda Templetona John Templeton Foundation, którą podarował na Centrum Kopernika
* Nagroda Krakowska Książka Miesiąca września za książkę Podglądanie wszechświata (Znak, 2008)
* 2009: Doktorat Honoris Causa Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie
* 2009: Krzyż Komandorski z gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski
* 2010: Nagroda im. ks. Józefa Tischnera

Publikacje

Wybrane publikacje książkowe:

* 2009: Jak być uczonym
* 2008: Filozofia nauki
* 2008: Ostateczne wyjaśnienia wszechświata
* 2008: Podglądanie wszechświata
* 2007: Pojmowalny wszechświat (wraz z George'em Coynem)
* 2006: Podróże z filozofią w tle
* 2006: Filozofia i Wszechświat. Wybór pism
* 2004: Filozofia przyrody. Zarys historyczny
* 2002: Początek jest wszędzie. Nowa hipoteza pochodzenia Wszechświata
* 2002: Sens życia i sens wszechświata. Studia z teologii współczesnej
* 2001: Kosmologia kwantowa
* 1998: Czy fizyka jest nauką humanistyczną?
* 1997: Uchwycić przemijanie
* 1995: Wieczność – Czas – Kosmos
* 1995: Szczęście w przestrzeniach Banacha
* 1995: Nauka i wyobraźnia
* 1994: Wszechświat u schyłku stulecia
* 1994: Kosmiczna przygoda Człowieka Mądrego
* 1993: Moralność myślenia
* 1992: Filozofia świata. Wybrane zagadnienia i kierunki filozofii przyrody
* 1990: Dylematy ewolucji (wraz z Józefem Życińskim)
* 1988: Teoretyczne podstawy kosmologii. Wprowadzenie do globalnej struktury czasoprzestrzeni
* 1984: Usprawiedliwienie wszechświata
* 1983: Ewolucja kosmosu i kosmologii
* 1981: Wszechświat i słowo
* 1976: Początek świata
* 1974: Spotkania z nauką
* 1971: Wobec wszechświata

Ponadto jest autorem działu "Kosmologia" w "Encyklopedii fizyki" PWN oraz autorem lub współautorem licznych publikacji w czasopismach naukowych i popularnych. Opublikował też serie rozważań rekolekcyjnych m.in. "Rekolekcje dla poszukujących".

źródło zdjęcia: Wikipedia/ Wikimedia Commons, fot. Krzysztof Mizera

pokaż więcej
Data urodzenia:
12 marca 1936

Płeć:
mężczyzna

Miejsce urodzenia:
Tarnów, Polska

Oficjalna strona:
Przejdź do strony www

Tematyka:
filozofia, teologia, chrześcijaństwo, religia, kosmologia

Dodany przez:
Pistacia

Wszystkie Poza moją biblioteczką W mojej biblioteczce Pokaż książki znajdujące się:
10:30 u Maksymiliana
10:30 u Maksymiliana
Michał Heller

7,57 (14 ocen i 2 opinii)
10:30 u Maksymiliana
Czym jest poszukiwanie prawdy? Dlaczego brak idei zmienia życie w wegetację? Czy czasami nie zamieniamy naszego chrześcijaństwa w ideologię? 10.30 u Maksymiliana to wyjątkowy zbiór homilii, które K...
czytelników: 40 | opinie: 2 | ocena: 7,57 (14 głosów)
Bóg i geometria. Gdy przestrzeń była Bogiem
Bóg i geometria. Gdy przestrzeń była Bogiem
Michał Heller

6,3 (20 ocen i 1 opinii)
Bóg i geometria. Gdy przestrzeń była Bogiem
Dlaczego Bóg i geometria? Dla kogoś, kto nie liznął historii filozofii, zestawienie to może być zaskakujące, ale każdy, kto cokolwiek słyszał o Platonie, wie, że „Bóg geometryzuje”. A jeżeli cała hi...
czytelników: 89 | opinie: 1 | ocena: 6,3 (20 głosów)
Bóg i nauka. Moje dwie drogi do jednego celu
Bóg i nauka. Moje dwie drogi do jednego celu
Michał Heller, Giulio Brotti

7,11 (53 ocen i 10 opinii)
Bóg i nauka. Moje dwie drogi do jednego celu
W jakiego Boga wierzą naukowcy? Co wspólnego z modlitwą ma rozwiązywanie równań? Dlaczego nie należy zapychać Bogiem dziur w nauce? Co nauka może dać teologii? Czemu teoria ewolucji jest aż teorią, a...
czytelników: 200 | opinie: 10 | ocena: 7,11 (53 głosy)
Czy fizyka i matematyka to nauki humanistyczne?
Czy fizyka i matematyka to nauki humanistyczne?
Michał Heller, Stanisław Krajewski

7,5 (8 ocen i 1 opinii)
Czy fizyka i matematyka to nauki humanistyczne?
Czy jest prawdziwe powiedzenie, że wszystkie nauki dzielą się na fizykę i zbieranie znaczków? W takim razie co z matematyką? Czy nauki ścisłe i humanistyka to organiczne części tej samej, ogólnolud...
czytelników: 64 | opinie: 1 | ocena: 7,5 (8 głosów)
Czy fizyka jest nauką humanistyczną?
Czy fizyka jest nauką humanistyczną?
Michał Heller

7,4 (5 ocen i 1 opinii)
Czy fizyka jest nauką humanistyczną?
Autor tej książki przekonuje, iż fizyka jest nauką humanistyczną, pod warunkiem, że nie uprawiają jej rzemieślnicy lecz wirtuozi.
czytelników: 31 | opinie: 1 | ocena: 7,4 (5 głosów) | inne wydania: 1
Drogami myślących. Wykłady o nauce, wszechświecie i nieskończoności
Drogami myślących. Wykłady o nauce, wszechświecie i nieskończoności
Michał Heller

7,56 (16 ocen i 0 opinii)
Drogami myślących. Wykłady o nauce, wszechświecie i nieskończoności
Drogami myślących. Wykłady o nauce, wszechświecie i nieskończoności wybitnego profesora, które podpowiadają jak nie zatracić się we współczesnym gąszczu teorii naukowych.
czytelników: 53 | opinie: 0 | ocena: 7,56 (16 głosów)
Drogi myślących
Drogi myślących
Józef Życiński, Michał Heller

8,75 (4 ocen i 0 opinii)
Drogi myślących
Zawiera m. in. teksty filozofów i uczonych,tłumaczone z różnych języków
czytelników: 44 | opinie: 0 | ocena: 8,75 (4 głosy)
Dylematy ewolucji
Dylematy ewolucji
Józef Życiński, Michał Heller

6,88 (8 ocen i 1 opinii)
Dylematy ewolucji Seria: Nauka i religia
Czy fenomen życia da się zredukować do praw fizyki? Jak to było „naprawdę”? Czy życie powstało spontanicznie z materii martwej na mocy działania praw fizyki, czy też w momencie zaistnienia życia miał...
czytelników: 85 | opinie: 1 | ocena: 6,88 (8 głosów) | inne wydania: 1
Elementy filozofii przyrody
Elementy filozofii przyrody
Michał Heller, Tadeusz Pabjan

7,6 (10 ocen i 1 opinii)
Elementy filozofii przyrody
Książka stanowi nowoczesny podręcznik filozofii przyrody. Autorzy jego nie zakładają u czytelników zaawansowanej wiedzy z fizyki, astronomii lub biologii. Większość zawartego w nim materiału dotyczy z...
czytelników: 43 | opinie: 1 | ocena: 7,6 (10 głosów) | inne wydania: 1
Elementy mechaniki kwantowej dla filozofów
Elementy mechaniki kwantowej dla filozofów
Michał Heller

8,21 (14 ocen i 3 opinii)
Elementy mechaniki kwantowej dla filozofów
Elementy mechaniki kwantowej dla filozofów stanowią podstawowy wykład teorii fizycznej rewolucjonizującej wiedzę o wszechświecie, opracowany z myślą o adeptach nauk filozoficznych. Autor skoncen...
czytelników: 70 | opinie: 3 | ocena: 8,21 (14 głosów) | inne wydania: 1

Wywiad z autorem

Chciałbyś zadać pytanie swojemu ulubionemu autorowi?
Dołącz do grupy „Rozmowy z autorami” i zaproponuj pytania, my zorganizujemy wywiad.

Dyskusje o autorze (1)

60
911
2693
Tylu naszych czytelników chce przeczytać książki tego autora.
Tyle osób przeczytało książkę tego autora.
Tyle książek tego autora znajduje się w naszej bazie.

Fani autora (84)

Czytelnicy (911)

Cytaty tego autora (18)
lista cytatów dodaj cytat
zgłoś błąd zgłoś błąd